Bir Pozitif Psikoloji Kavramı Olarak Örgütle Özdeşleşmenin Psikolojik Güçlendirme Algısı ve Gönüllü Performans Davranışı Arasındaki İlişkide Ara Değişken Rolünün Değerlendirilmesi: Gıda Sektöründe Yapılan Bir Araştırma

Öz

Anahtar Kelimeler

• -

BİR POZİTİF PSİKOLOJİ KAVRAMI OLARAK ÖRGÜTLE ÖZDEŞLEŞMENİN PSİKOLOJİK GÜÇLENDİRME ALGISI VE GÖNÜLLÜ PERFORMANS DAVRANIŞI ARASINDAKİ İLİŞKİDE ARA DEĞİŞKEN ROLÜNÜN DEĞERLENDİRİLMESİ: GIDA SEKTÖRÜNDE YAPILAN BİR ARAŞTIRMA

Öz

Bu çalışmanın amacı, bir pozitif psikoloji kavramı olarak örgütle özdeşleşme algısının çalışanların psikolojik güçlendirme algıları ve işyerinde sergilemekte oldukları gönüllü performans davranışları arasındaki düzenleyici rolünü ortaya koymaktır. Araştırmanın örneklemini gıda sektöründe yiyecek-içecek alanında faaliyet gösteren firmalarda çalışmakta olan ve araştırmaya katılmaya gönüllü olan 250 çalışan oluşturmaktadır. Araştırma sonuçlarına göre, çalışanların örgütle özdeşleşme algısı yüksek olduğunda, psikolojik güçlendirme algısı ve gönüllü performans davranışı arasındaki ilişki güçlenmektedir

Anahtar Kelimeler

• Psikolojik güçlendirme, örgütle özdeşleşme, gönüllü performans davranışı

Kaynakça

1. Ashforth, B.E. & Mael, F. “Social Identity Theory and the Organizations”. Academy of Management Review, 14, 1989, 20-39.
2. Aslan, Ş.. “Örgütsel Vatandaşlık Davranışı ile Örgütsel Bağlılık ve Mesleğe Bağlılık Arasındaki İlişkilerin Araştırılması”, Yönetim ve Ekonomi, 15:2, 2008, 163-178.
3. Baldwin, J.D. & Baldwin, J.I., Behavior Principles In Everyday Life, New Jersey: Prentice Hall, 1986.
4. Bandura, A. “Human agency in social cognitive theory”. American Psychologist, 40:9, 1989, 1175-1184.
5. Bandura, A. “Self-efficacy mechanism in human agency”. American Psychologist, 37:2, 1982, 122-147.
6. Bar-Tal, D. Prosocial Behavior: Theory and Research, New York: John Willey and Sons. 1976.
7. Bateman, T. S.& Organ, D. W. “Job satisfaction and the good solider: The relationship between affect and employee citizenship”. Academy of Management Journal, 26, 1983, 587–595.
8. Ben-Zur, H.& Yagil, D. “The relationship between empowerment, aggressive behaviours of customers, coping, and burnout”. European Journal of Work and Organizational Psychology, 14:1, 2005, 81- 99.

9. Borman, W. C. & Motowidlo, S. J. “Task performance and contextual performance: The meaning of personnel selection research”. Human Performance, 10, 1997, 99-109.
10. Cho, T.J. An integrative model of empowerment and individual performance under conditions of organizational individualism and collectivism in public sector organizations. Yayınlanmamış Doktora Tezi, University at Albany, State University of New York, Department of Public Administration and Policy, 2008.
11. Cole, M.S. & Bruch, H. “Organizational Identity strength, identification and Commitment and Their Relationship to Turnover Intention: Does Organizational Hierarchy Matter?”. Journal of Organizational Behavior, 27, 2006, 585–605.
12. Conger, J. A. & Kanungo, R. N. “The empowerment process: Integrating theory and practice”. Academy of Management Review, 13, 1998, 471-482.
13. Cutler, H.C. Mutluluk Sanatı, İstanbul: Dharma Yayınları, 2000, ss.92-93.
14. Çakınberk, A., Derin, N. & Demirel, E.T. “Örgütsel Özdeşleşmenin Örgütsel Bağlılıkla Biçimlenmesi: Malatya ve Tunceli Özel Eğitim Kurumları Örneği”, İşletme Araştırmaları Dergisi, 3:1, 2011, 89-121.
15. Dubeski, N. “Durkheim’s Altruism as the Source of His Social Holism: A Discussion of the Viability of a Social Basis for Moral Principles”, Electronic Journal of Sociology, 5:3, http://www.sociology.org/archive.html., 2001.
16. George, J. M. & Brief, A. P. “Feeeling good doing good: A conceptual analysis of the mood at workorganizational spontaneity relationship”. Psychological Bulletin, 112:2, 2000, 310-329.
17. Graham, J. W. An essay on organizational citizenship behavior. Employee Rights and Responsibilities Journal, 4, 1991, 249–270.
18. Harris, G. E. & Cameron, J. E. “Multiple Dimensions of Organizational Identification and Commitment As Predictors of Turnover Intentions and Psychological Well‐Being”. Canadian Journal of Behavioural Science, 37:3, 2005, 159‐169.
19. İşbaşı, Ö.J. “Örgütsel Vatandaşlık Davranışı: Farklı Ölçeklerin Uygulanabilirliğine İlişkin Bir Çalışma”, 8. Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi, 2000, 359–372.
20. Karadağ, E., & Mutafçılar, I. “Prososyal Davranış Ekseninde Özgecilik Üzerine Teorik Bir Çözümleme”. Journal of Phlisophy, 8, 2009, 41-70.
21. Kitapçı, H., Çakar, N.G. & Sezen, B. “The Combined Effects of Trust and Employee Identification on Intention to Quit”. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 3, 2005, 1-20.
22. Kohn, A. The Brighter Side of Human Nature: Altruism and Empathy in Everyday Life, New York: Basic Books, Inc. 1990.
23. Köse, S., Kartal, B. & Kayalı, N. “Örgütsel Vatandaşlık Kavramı Ve Tutuma İlişkin Faktörlerle İlişkisi Üzerine Bir Araştırma”, Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 20, 2003, 1-19.
24. Luthans, F. Organizational Behaviour. U.S.A.: McGraw Hill, 2008.
25. Mael, F. & Ashforth, B.E. “Identification in Work, War, Sports, and Religion: Contrasting The Benefits and Risks”. Journal for The Theory of Social Behaviour, 31:2, 2001, 197-222.
26. Mael, F.A. & Ashford, B.E. “Identification In Work, War, Sports, And Religion: Contrasting The Benefits And Risks”. Journal For The Theory of Social Behaviour, 31:2, 2001, 21-42.
27. Menon, S.T. “Employee empowerment: An integrative psychological approach”. Applied Psychology: An International Review, 50:1, 2001, 153-180.
28. Moorman, R. H. “Relationship between organizational justice and organizational citizenship behaviors: Do fairness perceptions influence employee citizenship?”. Journal of Applied Psychology, 76:6, 1991, 845-855.
29. Morrison, E. W. “Role definitions and organizational citizenship behavior: The importance of the employees' perspective”. Academy of Management Journal, 37:6, 1543-1567.
30. Organ, D. W. Organizational citizenship behavior and the good soldier. In M. G. Rumsey, C. B. Walker, and J. H. Harris (Ed.), Personnel selection and classification (ss. 53-67). Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum Associates, 1994.
31. Organ, D. W. Organizational citizenship behavior: The good soldier syndrome. Lexington, MA: Lexington Books, 1988.
32. Organ, D. W., Podsakoff, P. M. & MacKenzie, S. B. Organizational citizenship behavior: Its nature, antecedents, and consequences. Thousand Oaks, CA: SAGE Publications, 2006.
33. Podsakoff, P. M., MacKenzie, S. B., Moorman, R. H. & Fetter, R. “Transformational leader behaviors and their effects on followers’ trust in leader, satisfaction, and organizational citizenship behaviors”. Leadership Quarterly, 1, 1990, 107-142.
34. Polat, M. & Meydan, C.H. “Örgüt Kültürü Bağlamında Güç Eğilimi Ve Örgütsel Bağlılık İlişkisinde Örgütsel Özdeşleşmenin Aracılık Rolü”, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 25:1, 2011, 153-170.
35. Siegall, M. & Gardner, S. “Contextual factors of psychological empowerment”. Personnel Review, 29:6, 2000, 703-722.
36. Sonnentag, S. “Recovery, Work Engagement, and Proactive Behavior: A New Look at the Interface Between Nonwork and Work”. Journal of Applied Psychology, 88, 2003, 518‐528.
37. Sparrowe, R. T., Liden, R. C, Wayne, S. J.& Kraimer, M. L. “Social Networks and the performance of individuals and groups”. Academy of Management Journal, 44:2, 2001, 316-325.
38. Spreitzer, G. M. “Psychological empowerment in the workplace: Dimensions, measurement, and validation”. Academy of Management Journal, 38:5, 1995, 1442- 1465.
39. Tak, B. & Aydemir, B.A. “Örgütsel Özdeşleşme Üzerine İki Görgül Çalışma”, 12. Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi, Uludağ Üniversitesi, Bursa, 2004.
40. Taştan, S. The Mediating Role of Psychological Empowerment on the Relationship between Participative Organizational Climate, Self-efficacy and Individual Performance Behaviors. Yayınlanmamış Doktora Tezi, Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Örgütsel Davranış Bilim Dalı, İstanbul, 2011.
41. Thomas, K. W. & Velthouse, B. A. “Cognitive elements of empowerment: An interpretive model of intrinsic motivation”. Academy of Management Review, 15, 1990, 666–681.
42. Van Dyne, L., Graham, J. W. & Dienesch, R. M. “Organizational citizenship behavior: Construct redefinition, measurement, and validation”. Academy of Management Journal, 37:4, 1994, 765-802.
43. Van Dyne, L., Graham, J. W. & Dienesch, R. M. “Organizational citizenship behavior: Construct redefinition, measurement, and validation”. Academy of Management Journal, 37:4, 1994, 765-802.
44. Van Knippenberg, D., Van Dick, R. & Tavares, S. “Social Identity and Social Exchange: Identification, Support and Withdrawal from the Job”. Journal of Applied Social Psychology, 37:3, 2007, 457 – 477.
45. Wiesenfeld, Batia M., Sumita Raghuram & Raghu Garud. “Organizational Identification Among Virtual Workers: The Role of Need for Affiliation and Perceived Work-Based Social Support”. Journal of Management, 27, 2001, 213–229.