Acil servise nefes darlığı ile başvuran hastalarda yakınma şiddetini değerlendirmede hasta ve hekim algısı
Öz
Amaç: Tanı ve tedavi yönetiminde önemli olan nefes darlığı şiddetini belirlemekte çeşitli ölçekler kullanılmaktadır. Bu çalışmada Modifiye Borg, Medical Research Council ve Vizüel Analog Skalaları kullanılarak nefes darlığı şiddetini tanımlamada hasta ve hekim değerlendirmeleri arasındaki ilişkinin belirlenmesi amaçlandı.
Gereç ve yöntem: Prospektif, gözleme dayalı, kesitsel yapılan çalışmaya acil servise nefes darlığı yakınmasıyla başvuran 18 yaş üzeri ardışık hastalar alındı. Hastalara nefes darlığı şiddetini belirlemek amacıyla Vizüel Analog ve Borg skalaları üzerinde işaretleme yaptırıldı. Hekimler tarafından da nefes darlığı şiddeti Vizüel Analog ve Medical Research Council skalalarıyla değerlendirildi. Skorlama sonuçlarının birbirleriyle olan ilişkileri incelendi.
Bulgular: 87 hastanın 43’ü (%49,4) erkekti, yaş ortalaması 72,1±12,7 yıldı. Hastalarda Vizüel Analog Skala ile Borg skoru (r=0,978, p≤0,001), hekimlerde ise Vizüel Analog Skala ile Medical Research Council skoru (r=0,928, p≤0,001) arasında; hasta ile hekim karşılaştırmalarında ise hasta-hekim Vizüel Analog Skala skorları (r=0.641, p≤0.001) ve hasta Borg ile hekim Medical Research Council skorları (r=0.632, p≤0.001) arasında anlamlı pozitif korelasyon saptandı. Yaş değerlendirildiğinde; hasta-hekim Vizüel Analog Skala skoru 65 yaş altı (r=0,413, p=0,032) ve 65 yaş üstü grupta (r=0,722, p≤0,001) anlamlı pozitif korele saptandı. Erkek (r=0,730, p≤0,001) ve kadın (r=0,500, p≤0,001) hastaların değerlendirilmesinde hasta-hekim Vizüel Analog Skala skorları ve yine erkeklerde (r=0,711, p≤0,001) ve kadınlarda (r=0,542, p≤0,001) hasta Borg skoru ile hekim Medical Research Council Skalası skoru arasında anlamlı pozitif korelasyonlar saptandı.
Sonuç: Acil serviste hasta ve hekim gözüyle nefes darlığı şiddetini değerlendirmede kullanılan Vizüel Analog Skalası, Borg ve Medical Research Council skalaları koreledir. Ancak korelasyon gücü 65 yaş altında ve kadınlarda daha düşüktür.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Dyspnea. Mechanisms, assessment, and management: a consensus statement. American Thoracic Society. Am J Respir Crit Care Med 1999;159:321-340.
- 2. Yürüktümen A, Karcıoğlu Ö, Topacoğlu H, Karbek F. Dispne ile başvuran geriyatrik olgularda yakınma şiddeti ile klinik ve laboratuvar verilerinin değerlendirilmesi. Turk J Emerg Med 2009;9(4):163-168.
- 3. Kara D, Yıldız H. Dispne semptomunun değerlendirilmesinde dispne ölçeklerinin etkinlikleri ve kullanım sıklıkları. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2013;2(1):137-149.
- 4. Chin MH, Jin L, Karrison TG, Mulliken R, Hayley DC, Walter J, et al. Older patients’ health-related quality of life around an episode of emergency illness. Ann Emerg Med 1999;34(5):595-603.
- 5. Hajiro T, Nishimura K, Tsukino M, Ikeda A, Koyama H, Izumi T. Analysis of clinical methods used to evaluate dyspnea in patients with chronic obstructive pulmonary disease. Am J Respir Crit Care Med 1998;158(4):1185-1189.
- 6. Tanaka K, Akechi T, Okuyama T, Nishiwaki Y, Uchitomi Y. Prevalence and screening of dyspnea interfering with daily life activities in ambulatory patients with advanced lung cancer. J Pain Symptom Manage 2002;23(6):484-489.
- 7. Bestall JC, Paul EA, Garrod R, Garnham R, Jones PW, Wedzicha JA. Usefulness of the Medical Research Council (MRC) dyspnea scale as a measure of disability in patients with chronic obstructive pulmonary disease. Thorax 1999;54(7):581-586.
- 8. Rosi E, Stendardi L, Binazzi B, Scano G. Perception of airway obstruction and airway inflammation in asthma: a review. Lung 2006;184(5):251-258.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Acil Tıp
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Özlem Dikme
*
0000-0002-9739-3925
Türkiye
Özgür Dikme
Bu kişi benim
0000-0001-6221-7932
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
28 Mayıs 2019
Gönderilme Tarihi
30 Kasım 2018
Kabul Tarihi
18 Nisan 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 12 Sayı: 2
