Yıl 2021, Cilt 14 , Sayı 3, Sayfalar 774 - 775 2021-07-01

Ketamin/ksilazin anestezi hemoreolojik bakış açısından güvenlidir: bir ilk rapor 'hakkında'

Erkan TOMATIR [1]


Sayın Editör, Akbudak ve ark.’nın “Ketamin/ksilazin anestezi hemoreolojik bakış açısından güvenlidir: bir ilk rapor” başlıklı araştırma makalesini ilgiyle okudum [1]. Makalenin giriş bölümünde “ketamin/ksilazin anestezisinin hemoreolojik parametreler üzerine etkilerinin bilinmediği”, tartışma bölümünde ise “bu çalışma ile ilk kez gösterildiği” ifadeleri kullanılarak, belirgin bir biçimde çalışmanın özgün olduğu vurgulanmıştır . Ancak bu nitelemenin doğru olarak kabul edilmesine olanak yoktur. Şöyle ki; 1. Makalenin başlığında yer alan “hemoreoloji” terimi nispeten yeni olup, “klinik hemoreoloji” terimi ilk kez 1979’da önerilmiş ve Avrupa Klinik Hemoreoloji ve Mikrosirkülasyon Derneği de 1990’da kurulmuştur [2]. Terimin konusu ise çok eski olup, tıp tarihi ile paralellik göstermektedir [3]. 2. Sözlük anlamı “kan damarlarındaki basınç, akım, hacim ve dirençler, özellikle de mikrodolaşımdaki kırmızı kan hücreleri deformasyonu ve kan viskozitesi ile ilişki temelinde “kan akımını inceleyen bilim” olarak tanımlanmaktadır [4]. Terimin oldukça genel nitelikte olduğu ve geniş bir kapsama alanı içerdiği açıktır. 3. Hemoreolojinin ana unsuru olarak kabul edilen “viskozite” kelimesi ile tarama yapıldığında; ketaminin viskozite üzerine etkisi konusundaki ilk yayının 1974 yılında, yani henüz “klinik hemoreoloji” terimi ortada yokken yapıldığı görülmektedir [5]. Ayrıca ketaminin mikrodolaşıma [6], kan damarlarına [7] ve trombosit agregasyonuna etkileri [8] yanısıra ksilazin’in de viskozite [9] ve trombosit agregasyonu üzerine etkileri [10] üzerine çok sayıda yayına rastlanmıştır. 4. Yukarıda değinilen yayınlara makalenin tartışma bölümünde de değinilmemiş olması dikkat çekicidir. Makalenin mevcut haliyle, okurların ketamin ve ksilazin gibi iki eski ilacın kan akımına etkileri ve bu bağlamdaki güvenilirlikleri konusunda daha önce hiçbir bilgi bulunmadığını sanmaları kaçınılmazdır. Oysa; bunun doğru olmadığını, konuya ilişkin epeyce çalışma ve bilgi olduğunu kabul etmek gerekir. Sonuç olarak; bir çalışmanın özgünlük değerini saptamaya yönelik güvenilir bir literatür taraması yapabilmek için anahtar kelimelerin doğru belirlenmesi kritik önem taşımaktadır. Hedef yayınları atlamamak için tek bir terim ile yetinilmemesi, konu ile yakın ilgili ya da benzer anlamda kullanılabilen alternatif kelimelerin de özenle taramaya dahil edilmesi gerekir.

  • 1. Akbudak İH, Kilic Erkek O, Tuzcu EB, Pakyurek H, Bor Kucukatay M. Ketamine/xylazine anesthesia is safe in hemorheological point of view: a preliminary report. Pam Med J 2021;14:444-450. doi:https://dx.doi.org/10.31362/patd.839939
  • 2. Stoltz JF. History and future of hemorheology: from Rejkjavik to Lisboa. Clin Hemorheol Microcirc 2016;64: 525-539. doi: 10.3233/CH-168035
  • 3. Rampling MW. The history of the theory of the circulation of the blood. Clin Hemorheol Microcirc 2016;64:541-549. doi: 10.3233/CH-168031
  • 4. https://medical-dictionary.thefreedictionary.com/hemorheology. Erişim tarihi 2 Nisan 2021.
  • 5. Magora F, London M, Eimerl D, Aronson HB. Blood viscosity during anaesthesia with halothane, cyclopropane, thiopentone and ketamine. Br J Anaesth 1974;46(5):343-347. doi: 10.1093/bja/46.5.343
  • 6. Lehmann Ch, Feyerherd F, Feyerherd T, et al. Ketamine does not affect intestinal microcirculation in pentobarbital-anaesthetized rats during experimental endotoxaemia. Lab Anim 2007;4:55-62. doi: 10.1258/002367707779399491
  • 7. Kanmura Y, Missiaen L, Casteels R. The effects of ketamine on Ca2+ movements in A7r5 vascular smooth muscle cells. Anesth Analg 1996;83(5):1105-1109. doi: 10.1097/00000539-199611000-00036
  • 8. Nakagawa T, Hirakata H, Sato M, Nakamura K, Hatano Y, Nakamura T, Fukuda K. Ketamine suppresses platelet aggregation possibly by suppressed inositol triphosphate formation and subsequent suppression of cytosolic calcium increase. Anesthesiology 2002; 96:1147-1152. doi: 10.1097/00000542-200205000-00018
  • 9. Cross JP, Mackintosh CG, Griffin JF. Effect of physical restraint and xylazine sedation on haematological values in red deer (Cervus elaphus). Res Vet Sci 1988;45(3):281-186.
  • 10. Raptopoulos D, Weaver BM, Papanastassopoulou M, Staddon GE, Parkinson TJ. The effect of xylazine on plasma thromboxane B2 concentration in sheep. J Vet Pharmacol Ther 1995;18(6):438-441. doi: 10.1111/j.1365-2885.1995.tb00622.x
Birincil Dil tr
Konular Anestezi
Yayınlanma Tarihi Temmuz 2021
Bölüm Editöre Mektup
Yazarlar

Orcid: 0000-0001-5862-1107
Yazar: Erkan TOMATIR (Sorumlu Yazar)
Kurum: PAU. Tıp Fakültesi Anestezi ve Reanimasyon
Ülke: Turkey


Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 1 Temmuz 2021

Bibtex @editöre mektup { patd909873, journal = {Pamukkale Tıp Dergisi}, issn = {}, eissn = {1308-0865}, address = {Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Eğitim Blokları Kınıklı kampüsü 20070 Kınıklı, Denizli}, publisher = {Pamukkale Üniversitesi}, year = {2021}, volume = {14}, pages = {774 - 775}, doi = {10.31362/patd.909873}, title = {Ketamin/ksilazin anestezi hemoreolojik bakış açısından güvenlidir: bir ilk rapor 'hakkında'}, key = {cite}, author = {Tomatır, Erkan} }
APA Tomatır, E . (2021). Ketamin/ksilazin anestezi hemoreolojik bakış açısından güvenlidir: bir ilk rapor 'hakkında' . Pamukkale Tıp Dergisi , 14 (3) , 774-775 . DOI: 10.31362/patd.909873
MLA Tomatır, E . "Ketamin/ksilazin anestezi hemoreolojik bakış açısından güvenlidir: bir ilk rapor 'hakkında'" . Pamukkale Tıp Dergisi 14 (2021 ): 774-775 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/patd/issue/61233/909873>
Chicago Tomatır, E . "Ketamin/ksilazin anestezi hemoreolojik bakış açısından güvenlidir: bir ilk rapor 'hakkında'". Pamukkale Tıp Dergisi 14 (2021 ): 774-775
RIS TY - JOUR T1 - Ketamin/ksilazin anestezi hemoreolojik bakış açısından güvenlidir: bir ilk rapor 'hakkında' AU - Erkan Tomatır Y1 - 2021 PY - 2021 N1 - doi: 10.31362/patd.909873 DO - 10.31362/patd.909873 T2 - Pamukkale Tıp Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 774 EP - 775 VL - 14 IS - 3 SN - -1308-0865 M3 - doi: 10.31362/patd.909873 UR - https://doi.org/10.31362/patd.909873 Y2 - 2021 ER -
EndNote %0 Pamukkale Tıp Dergisi Ketamin/ksilazin anestezi hemoreolojik bakış açısından güvenlidir: bir ilk rapor 'hakkında' %A Erkan Tomatır %T Ketamin/ksilazin anestezi hemoreolojik bakış açısından güvenlidir: bir ilk rapor 'hakkında' %D 2021 %J Pamukkale Tıp Dergisi %P -1308-0865 %V 14 %N 3 %R doi: 10.31362/patd.909873 %U 10.31362/patd.909873
ISNAD Tomatır, Erkan . "Ketamin/ksilazin anestezi hemoreolojik bakış açısından güvenlidir: bir ilk rapor 'hakkında'". Pamukkale Tıp Dergisi 14 / 3 (Temmuz 2021): 774-775 . https://doi.org/10.31362/patd.909873
AMA Tomatır E . Ketamin/ksilazin anestezi hemoreolojik bakış açısından güvenlidir: bir ilk rapor 'hakkında'. Pam Tıp Derg. 2021; 14(3): 774-775.
Vancouver Tomatır E . Ketamin/ksilazin anestezi hemoreolojik bakış açısından güvenlidir: bir ilk rapor 'hakkında'. Pamukkale Tıp Dergisi. 2021; 14(3): 774-775.
IEEE E. Tomatır , "Ketamin/ksilazin anestezi hemoreolojik bakış açısından güvenlidir: bir ilk rapor 'hakkında'", Pamukkale Tıp Dergisi, c. 14, sayı. 3, ss. 774-775, Tem. 2021, doi:10.31362/patd.909873