Araştırma Makalesi

Öznel İyi Oluş ile Psikolojik Sahiplenme: Örgütsel Güven ve Psikolojik Dayanıklılığın Durumsal Aracılık Modeli

Sayı: 60 15 Ocak 2024
PDF İndir
EN TR

Öznel İyi Oluş ile Psikolojik Sahiplenme: Örgütsel Güven ve Psikolojik Dayanıklılığın Durumsal Aracılık Modeli

Öz

Bu çalışmanın amacı, öğretmenlerin öznel iyi oluşlarının örgütsel güven aracılığıyla psikolojik sahiplenme üzerindeki dolaylı etkisinde psikolojik dayanıklılığın düzenleyicilik rolünü belirlemektir. Araştırma, işlevsel paradigma esas alınarak betimsel tarama modelinde yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma evrenini, Konya ili Karatay, Meram ve Selçuklu ilçelerinde görev yapan kadrolu öğretmenler oluşturmaktadır. Bu ilçelerde görev yapan öğretmenler, küme ve basit tesadüfi örnekleme alma yöntemiyle seçilmiştir. Araştırmanın verileri, gerekli etik ve yasal izinler alınarak öznel iyi oluş, psikolojik sahiplenme, örgütsel güven ve psikolojik dayanıklılık ölçekleri ile toplanmıştır. Araştırmada kullanılan ölçme araçları için her bir ölçme aracına doğrulayıcı faktör analizi ve güvenirlik analizleri yapılmıştır. Analizler için SPSS 25 ve AMOS 23 paket programları kullanılmıştır. Araştırma genelinde, öznel iyi oluş ile psikolojik sahiplenme arasındaki ilişkide örgütsel güvenin aracı rolünün olduğu, öznel iyi oluş ile örgütsel güven arasındaki ilişkide ve örgütsel güven ile psikolojik dayanıklılık arasındaki ilişkide psikolojik dayanıklılığın düzenleyici rolünün olduğu, model genelinde ise öznel iyi oluşun örgütsel güven aracılığıyla psikolojik sahiplenme üzerindeki dolaylı etkisinde psikolojik dayanıklılığın düzenleyicilik rolünün olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Sonuç olarak öğretmenlerin öznel iyi oluşları, örgütsel güven aracılığıyla psikolojik sahiplenmelerini artırmaktadır. Ayrıca, bu dolaylı ilişki öğretmenlerin psikolojik dayanıklılıklarına bağlıdır. Yani, öğretmenlerin psikolojik dayanıklılıkları yüksek olduğunda psikolojik sahiplenmeleri, örgütsel güven vasıtasıyla öznel iyi oluşlarını daha da artırmaktadır.

Anahtar Kelimeler

öznel iyi oluş , psikolojik sahiplenme , örgütsel güven , psikolojik dayanıklılık , durumsal aracılık modeli

Kaynakça

  1. Agnes, M. (Ed.). (2005). Webster’s new college dictionary (3rd ed.). Wiley.
  2. Altunay, E. (2017). İlköğretim okulu öğretmenlerinin örgütsel güven ve adanmışlık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, 46(213), 37-66.
  3. Altuntaş, S. ve Genç, H. (2020). Mutluluğun yordayıcısı olarak psikolojik sağlamlık: Öğretmen örnekleminin incelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 35(4) 936-948. https://doi.org/10.16986/HUJE.2018046021
  4. Angle, H. L. & Perry, J.L. (1981). An empirical assessment of organizational commitment and organizational effectiveness. Administrative Science Quarterly, 26(1). 1-14.
  5. Argon, T. ve Ekinci, S. (2016). Öğretmenlerin örgütsel sapma, psikolojik sahiplenme ve sosyal inovasyona ilişkin görüşleri. Universal Journal of Educational Research, 4(n12A), 133-139. https://doi.org/10.15285/maruaebd.372496
  6. Arslan, M. M. (2009). Perceptions of technical and industrial vocational high school teachers about organizational trust. Journal of Theory and Practice in Education, 5(2), 274-288.
  7. Avey J. B., Avolio B. J., Crossley C. D. ve Luthans F. (2009). Psychological ownership: Theoretical extensions, measure mentand relation to work outcomes. Journal of Organizational Behavior, 30(2), 173-191.
  8. Ayık, A., Savaş, M. ve Çelikel, G. (2014). Ortaöğretim kurumlarında görev yapan öğretmenlerin okul iklimi ve örgütsel güven algıları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(27), 203-220.
  9. Baron, M. & Kenny, D.A. (1986). The moderator-mediator variable distinction in social psychological researh: Conceptual, strategic and statistical considerations. Journal of Personality and Social Psychology, 51(6), 1173-1182.
  10. Biçkes, D. M. (2018). Kuruma duyulan psikolojik sahiplenme ile yenilikçi iş davranışı arasındaki ilişkide sanal kaytarmanın düzenleyici rolü. Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 36(1), 63-82. https://doi.org/10.17065/huniibf.411127

Kaynak Göster

APA
Varlık, S. (2024). Öznel İyi Oluş ile Psikolojik Sahiplenme: Örgütsel Güven ve Psikolojik Dayanıklılığın Durumsal Aracılık Modeli. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 60, 253-280. https://doi.org/10.9779/pauefd.1229569