Okul Yöneticilerinin Otantik Liderlikleri ile Öğretmenlerin Motivasyon ve İş Doyumu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Durdağı Akan; Muhammet Emre Kılıç

doi:10.9779/pauefd.842311

TR EN

Okul Yöneticilerinin Otantik Liderlikleri ile Öğretmenlerin Motivasyon ve İş Doyumu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Öz

Bu çalışmanın amacı, otantik liderliğin okullarda öğretmenlerin motivasyonu ve iş doyumu üzerindeki etkisini belirlemektir. Bu araştırmada açımlayıcı sıralı karma yöntemi ile yürütülmüştür. Araştırmanın nicel kısmında ilişkisel tarama modeli ve nitel kısmında durum çalışması kullanılmıştır. Araştırmanın nicel kısmı 649 ve nitel kısmı ise 11 öğretmeni ile yürütülmüştür. Araştırmanın bulgularına göre otantik liderlik, motivasyon ve iş doyumu arasında orta düzeyde, pozitif ve anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Otantik liderlik motivasyonla birlikte iş doyumunu açıkladığı gözlemlenmiştir. Araştırmaya göre iletişim, adalet, şeffaflık, problem çözme, cesaretlendirme ve güven öğretmen motivasyonunu sağlayan özgün liderlik davranışlarıdır. Ayrıca, performans, başarı, mutluluk ve kendini geliştirme iş doyumunu sağlayan motivasyonel davranışlardır. Araştırmaya göre geri bildirim, takdir, destek, adalet, problem çözme ve olumlu okul iklimi iş doyumunu sağlayan otantik liderlik davranışlarıdır.

Anahtar Kelimeler

okullar, yönetim, örgütsel davranış

Kaynakça

Ahmad, I., Zafar, M. A., & Shahzad, K. (2015). Authentic leadership style and academia’s creativity in higher education institutions: intrinsic motivation and mood as mediators. Transylvanian Review of Administrative Sciences, 11(46), 5-19.
Akhlaq, A., & Ahmed, E. (2013). The effect of motivation on trust in the acceptance of internet banking in a low income country. International Journal of Bank Marketing, 31(2), 115-125.
Alsat, O. Ç. (2016). Çalışan motivasyonunu etkileyen faktörlerin iş tatminine etkisini belirlenmesine yönelik bir uygulama [An application to determine the effects of factors affecting employee motivation on job satisfaction] (Doctoral Dissertation). Higher Education Council Thesis Center (No: 422500)
Anseel, F., & Lievens, F. (2007). The long term impact of the feedback environment on job satisfaction: A field study in a Belgian context. Applied Psychology, 56(2), 254-266.
Azanza, G., Moriano, J.A., & Molero, F. (2013). Authentic leadership and organizational culture as drivers of employees’ job satisfaction. Journal of Work and Organizational Psychology 29(2), 45-50.
Barutçugil, İ. (2004). Organizasyonlarda duyguların yönetimi [Managing emotions in organizations]. İstanbul: Kariyer Yayınları.
Begley, P. T. (2004). Understanding valuation processes: exploring the linkage between motivation and action. International Studies in Educational Administration, 32(2), 4-17.
Benson, J. D. (2008). Leadership and Motivation. Research Starters: Business
Bil, E. (2018). Ortaöğretim okullarının öğrenen örgüt, örgütsel güven ve iş doyumu düzeyleri arasındaki ilişki[The relationship between the learning organization, organizational trust and job satisfaction levels of secondary schools] (Doctoral Dissertation). Higher Education Council Thesis Center (No: 494132)
Black, A. E., & Deci, E. L. (2000). The effects of instructors' autonomy support and students' autonomous motivation on learning organic chemistry: A self‐determination theory perspective. Science Education, 84(6), 740-756.

Brown, S. P., & Peterson, R. A. (1994). The effect of effort on sales performance and job satisfaction. Journal of Marketing, 58(2), 70-80.
Bursalıoğlu, Z. (2015). Okul yönetiminde yeni yapı ve davranış [The new structure and behavior in school management]. Ankara: Pegem.
Can, Y., & Soyer, F. (2008). Beden eğitimi öğretmenlerinin sosyo-ekonomik beklentileri ile iş tatmini arasındaki ilişki [The relationship between the socio-economic expectations of physical education teachers and job satisfaction]. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 28(1), 61-74.
Chen, L. H. (2008). Job satisfaction among information system (IS) personnel. Computers in Human Behavior, 24(1), 105-118.
Clapp-Smith, R., Vogelgesang, G. R., & Avey, J. B. (2009). Authentic leadership and positive psychological capital the mediating role of trust at the group level of analysis. Journal of Leadership & Organizational Studies, 15(3), 227-240.
Colquitt, J. A., Conlon, D. E., Wesson, M. J., Porter, C. O., & Ng, K. Y. (2001). Justice at the millennium: a meta-analytic review of 25 years of organizational justice research. Journal of Applied Psychology, 86(3), 425-445.
Conlow, R. (1999). Excellence in supervision. Crisp Learning.
Creswell, J. W. (2013). Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches. Thousand Oaks, CA: Sage
Creswell, J. W., & Clark, V. L. P. (2014). Designing and conducting mixed methods research. Sage Publication.
Creswell, W.J. (2017). A concise introduction to mixed methods research. Sage Publication.
Darvish, H. ve Rezaei, F. (2011) The impact of authentic leadership on job satisfaction and team commitment. Management and Marketing, 6(3):421-436.
Datta, B. (2015). Assessing the effectiveness of authentic leadership. International Journal of Leadership Studies, 9(1), 19-32.
Dinh, J. E., Lord, R. G., Gardner, W. L., Meuser, J. D., Liden, R. C., & Hu, J. (2014). Leadership theory and research in the new millennium: Current theoretical trends and changing perspectives. The Leadership Quarterly, 25(1), 36-62.
Durdağı, A., & KILIÇ, M. E. Öğretmen motivasyonu ölçeğinin geliştirilmesi [Development of Teacher Motivation Scale]. Turkish Journal of Educational Studies, 7(2), 16-41.
Dweck, C. S., & Leggett, E. L. (1988). A social-cognitive approach to motivation and personality. Psychological Review, 95(2), 256-273.
Elliot, A. J., & Covington, M. V. (2001). Approach and avoidance motivation. Educational Psychology Review, 13(2), 73-92.
Ersözlü, A. (2012). Okul yöneticilerinin yönetsel güçlülük düzeylerinin öğretmenlerin örgütsel bağlılık, örgütsel vatandaşlık davranışları ve iş doyumuna etkisi[The effect of school administrators 'managerial strengths on teachers' organizational commitment, organizational citizenship behaviors and job satisfaction] (Doctoral Dissertation). Higher Education Council Thesis Center (No: 422500)
Gardner, W. L., Avolio, B. J., Luthans, F., May, D. R., & Walumbwa, F. (2005). “Can you see the real me?” A self-based model of authentic leader and follower development. The Leadership Quarterly, 16(3), 343-372.
George, B. & Sims, P. (2010). True north: Discover your authentic leadership. San Francisco: John Wiley & Sons.
George, J. M., Jones, G. R., & Sharbrough, W. C. (1996). Understanding and managing organizational behavior. (3. Edition). Reading, MA: Addison-Wesley.
Giallonardo, L. M., Wong, C. A., & Iwasiw, C. L. (2010). Authentic leadership of preceptors: predictor of new graduate nurses' work engagement and job satisfaction. Journal of Nursing Management, 18(8), 993-1003
Glynn, M. & Dejordy, R. (2010). Handbook of leadership theory and practice. N. Nohria& R. Khurana (Ed.), Leadership trough an organization behavior. Boston: Harvard Business Press.
Guerrero, S., Lapalme, M. È., & Séguin, M. (2015). Board chair authentic leadership and nonexecutives’ motivation and commitment. Journal of Leadership & Organizational Studies, 22(1), 88-101.
Hellriegel , D., Slocum, J. W., & Woodman, R. W. (2001). Organization behavior. St. Paul, Minn., West publishing comp. Les Cahiers de la Solidarité.
Henderson, J. E., & Hoy, W. K. (1982). Leader authenticity: The development and test of an operational measure. Educational and Psychological Research, 3(2), 63 – 75.
Hoy, W. K., & Miskel, C. G. (1987). Educational administration: Theory, research, and practice. Random House Trade.
Ilies, R., Morgeson, F. P., & Nahrgang, J. D. (2005). Authentic leadership and eudaemonic well-being: Understanding leader–follower outcomes. The Leadership Quarterly, 16(3), 373-394.
Isaac, R. Z., Wilfred, J. P., & Douglas, C. (2001). Leadership and motivation: The effective application of expectancy theory. Journal of Managerial Issues, 13(2), 1045-3695
Kundak, Z., Hanife, Üzel., Keleş, A., & Eğicioğlu, H. (2015). Bir üniversite hastanesinde hemşirelik mesleğinde iş tatmini ve motivasyon[Job satisfaction and motivation in the nursing profession in a university hospital]. Kocatepe Tıp Dergisi, 16(1), 1-10.
Lawler , E. E. (1973). Motivation in work organizations. Monterey, CA: Brooks.
Leroy, H., Anseel, F., Gardner, W. L., & Sels, L. (2015). Authentic leadership, authentic followership, basic need satisfaction, and work role performance: A cross-level study. Journal of Management, 41(6), 1677-1697.
Locke, E.A. (1976), “The nature and causes of job satisfaction”, in Dunnette, M.D. (Ed.), Handbook of Industrial and Organizational Psychology, Rand McNally, Chicago, IL, pp. 1297-349
Maslow, A. H., Frager, R., & Fadiman, J. (1970). Motivation and personality (Vol. 2, pp. 1887-1904). New York: Harper Bothers.
McNeese-Smith, D. K. (1997). The influence of manager behavior on nurses' job satisfaction, productivity, and commitment. Journal of Nursing Administration, 27(9), 47-55.
Merriam, S. B. (2013). Introduction to qualitative research. Qualitative research in practice: Examples for discussion and analysis, 1(1), 1-17.
Penger, S., & Černe, M. (2014). Authentic leadership, employees’ job satisfaction, and work engagement: A hierarchical linear modelling approach. Economic research-Ekonomska istraživanja, 27(1), 508-526.
Rempel, J. K., Holmes, J. G., & Zanna, M. P. (1985). Trust in close relationships. Journal of Personality and Social Psychology, 49(1), 95.-112.
Robbins, S. P., & Judge, T. A. (2015). Organizational behaviour. New Jersey: Pearson Prentice Hall
Robbins, S. P., DeCenzo, D. A., & Coulter, M. K. (2008). Fundamentals of management: essential concepts and applications. Upper Saddle River, NJ: Pearson Prentice Hall.
Savaş, A. C. (2012). Okul müdürlerinin duygusal zekâ ve vduygusal emek yeterliklerinin, öğretmenlerin iş doyumu düzeylerine etkisi [The effect of school principals 'emotional intelligence and v emotional labor competencies on teachers' job satisfaction levels ] (Doctoral Dissertation). Higher Education Council Thesis Center. ( No: 320035)
Serinkan, C. (2008). Liderlik ve motivasyon geleneksel ve güncel yaklaşımlar [Leadership and motivation traditional and current approaches]. Ankara: Nobel Yayıncılık.
Shamir, B., & Eilam, G. (2005). “What's your story?” A life-stories approach to authentic leadership development. The Leadership Quarterly, 16(3), 395-417.
Shu, C. Y. (2015). The impact of intrinsic motivation on the effectiveness of leadership style towards on work engagement. Contemporary Management Research, 11(4).
Şimşek, M. Ş., Çelik, A., & Akgemci, T. (2014). Davranış bilimlerine giriş ve örgütlerde davranış [Introduction to behavioral science and behavior in organizations]. Konya: Eğitim Kitabevi.
Tan, Ç. (2012). İlköğretim okul yöneticilerinin takım liderlik davranışlarının öğretmenlerin iş doyumu, örgütsel adanmışlık ve örgütsel vatandaşlık düzeylerine etkisi [The effect of primary school administrators 'team leadership behaviors on teachers' job satisfaction, organizational commitment and organizational citizenship levels](Doctoral Dissertation). Higher Education Council Thesis Center. (No: 4300428)
Tella, A., Ayeni, C. O., & Popoola, S. O. (2007). Work motivation, job satisfaction, and organisational commitment of library personnel in academic and research libraries in Oyo State, Nigeria. Library Philosophy and Practice, 9(2), 3-13.
Walumbwa, F. O., Avolio, B. J., Gardner, W. L., Wernsing, T. S., & Peterson, S. J. (2008). Authentic leadership: Development and validation of a theory-based measure. Journal of Management, 34(1), 89-126.
Walumbwa, F. O., Christensen, A. L., & Hailey, F. (2011). Authentic leadership and the knowledge economy: Sustaining motivation and trust among knowledge workers. Organizational Dynamics, 40(2), 110-118.
Walumbwa, F. O., Luthans, F., Avey, J. B., & Oke, A. (2011). Retracted: Authentically leading groups: The mediating role of collective psychological capital and trust. Journal of Organizational Behavior, 32(1), 4-24.
Walumbwa, F. O., Wang, P., Wang, H., Schaubroeck, J., & Avolio, B. J. (2010). Psychological processes linking authentic leadership to follower behaviors. The Leadership Quarterly, 21(5), 901-914.
Weiss, D. J., Dawis, R. V., England, G. W., & Lofquist, L. H. (1967). Manual for the Minnesota Satisfaction Questionnaire: Minnesota studies in vocational rehabilitation. Minneapolis: Industrial Relations Center, University of Minnesota.
Wernsing, T. (2018). Leader Self-Awareness and Follower Psychological Empowerment Across Cultures. In Authentic Leadership and Followership. London: Palgrave Macmillan.
Wong, C. A., & Cummings, G. G. (2009). The influence of authentic leadership behaviors on trust and work outcomes of health care staff. Journal of Leadership Studies, 3(2), 6-23.
Wong, C. A., & Laschinger, H. K. (2013). Authentic leadership, performance, and job satisfaction: the mediating role of empowerment. Journal of Advanced Nursing, 69(4), 947-959.
Wong, C. A., Laschınger, H. K., & Cummings, G. G. (2010). Authentic leadership and nurses' voice behaviour and perceptions of care quality. Journal of Nursing Management, 18(8), 889-900.
Yılmaz, E., & Aslan, H. (2013). Öğretmenlerin iş yerinde yalnızlıkları ve yaşam doyumları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Pegem Eğitim ve Öğretim Dergisi, 3(3), 59-69.
Zamahani, M., Ghorbani, V., & Rezaei, F. (2011). Impact of authentic leadership and psychological capital on followers’ trust and performance. Australian Journal of Basic and Applied Sciences, 5(12), 658-667.
Zel, U. (2011). Kişilik ve liderlik: evrensel boyutlarıyla yönetsel açıdan araştırmalar, teoriler ve yorumlar[Personality and leadership: managerial research, theories and interpretations with universal dimensions]. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Durdağı Akan
0000-0001-5511-8573
Türkiye

Muhammet Emre Kılıç ^*
0000-0002-5397-8470
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

1 Eylül 2021

Gönderilme Tarihi

17 Aralık 2020

Kabul Tarihi

29 Nisan 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Sayı: 53

DOI

https://doi.org/10.9779/pauefd.842311

IZ

https://izlik.org/JA74UE24SE

APA

Akan, D., & Kılıç, M. E. (2021). Okul Yöneticilerinin Otantik Liderlikleri ile Öğretmenlerin Motivasyon ve İş Doyumu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 53, 429-456. https://doi.org/10.9779/pauefd.842311

AMA

1.Akan D, Kılıç ME. Okul Yöneticilerinin Otantik Liderlikleri ile Öğretmenlerin Motivasyon ve İş Doyumu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. PAÜEFD. 2021;(53):429-456. doi:10.9779/pauefd.842311

Chicago

Akan, Durdağı, ve Muhammet Emre Kılıç. 2021. “Okul Yöneticilerinin Otantik Liderlikleri ile Öğretmenlerin Motivasyon ve İş Doyumu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, sy 53: 429-56. https://doi.org/10.9779/pauefd.842311.

EndNote

Akan D, Kılıç ME (01 Eylül 2021) Okul Yöneticilerinin Otantik Liderlikleri ile Öğretmenlerin Motivasyon ve İş Doyumu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 53 429–456.

IEEE

[1]D. Akan ve M. E. Kılıç, “Okul Yöneticilerinin Otantik Liderlikleri ile Öğretmenlerin Motivasyon ve İş Doyumu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”, PAÜEFD, sy 53, ss. 429–456, Eyl. 2021, doi: 10.9779/pauefd.842311.

ISNAD

Akan, Durdağı - Kılıç, Muhammet Emre. “Okul Yöneticilerinin Otantik Liderlikleri ile Öğretmenlerin Motivasyon ve İş Doyumu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 53 (01 Eylül 2021): 429-456. https://doi.org/10.9779/pauefd.842311.

JAMA

1.Akan D, Kılıç ME. Okul Yöneticilerinin Otantik Liderlikleri ile Öğretmenlerin Motivasyon ve İş Doyumu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. PAÜEFD. 2021;:429–456.

MLA

Akan, Durdağı, ve Muhammet Emre Kılıç. “Okul Yöneticilerinin Otantik Liderlikleri ile Öğretmenlerin Motivasyon ve İş Doyumu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, sy 53, Eylül 2021, ss. 429-56, doi:10.9779/pauefd.842311.

Vancouver

1.Durdağı Akan, Muhammet Emre Kılıç. Okul Yöneticilerinin Otantik Liderlikleri ile Öğretmenlerin Motivasyon ve İş Doyumu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. PAÜEFD. 01 Eylül 2021;(53):429-56. doi:10.9779/pauefd.842311