Araştırma Makalesi

PASİF YAŞANTI EĞİLİMİ ÖLÇEĞİ’NİN TÜRK KÜLTÜRÜNE UYARLANMASI: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI

Sayı: 72 19 Ocak 2026
PDF İndir
EN TR

PASİF YAŞANTI EĞİLİMİ ÖLÇEĞİ’NİN TÜRK KÜLTÜRÜNE UYARLANMASI: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI

Öz

Bu çalışma, Pasif Yaşantı Eğilimi Ölçeği’nin (PAYE-Ö) Türk genç yetişkinler örneklemindeki psikometrik özelliklerini değerlendirmeyi ve günlük hedefler ile yatış eğilimi arasındaki ilişkide yaşam anlamının aracılık rolünü incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmaya 18 ile 25 yaşları arasında (Ortalama yaş= 20.03 ± 3.80) toplam 788 genç yetişkin katılmıştır. Yapısal geçerliliği sağlamak için doğrulayıcı faktör analizi, ölçüt geçerliliği ve yordayıcı geçerlilik çalışmaları yürütülmüştür. Ölçek geçerliliği için Pearson korelasyon katsayıları, PAYE-Ö ile Sürekli Umut Ölçeği arasındaki ilişkiyi analiz etmek amacıyla kullanılmıştır. Yordayıcı geçerlilik için, günlük hedefler ile pasif yaşantı eğilimi arasındaki ilişkide yaşam anlamının aracı rolü, bootstrap yöntemi ile değerlendirilmiştir. Güvenirlik analizleri, Cronbach alfa katsayısı, %27 alt-üst grup t-testi ve McDonald’s omega ile gerçekleştirilmiştir. Bulgular, altı maddeli, tek faktörlü PAYE-Ö’nün mükemmel model uyum indekslerine sahip olduğunu ortaya koymuştur. Ayrıca, ölçeğin yüksek düzeyde güvenirliğe sahip olduğu belirlenmiştir ( = 0.71, ω = 0.70). PAYE ile sürekli umut arasında anlamlı bir negatif ilişki bulunmuştur. Bunun yanı sıra, günlük hedefler ile pasif yaşantı eğilimi arasındaki ilişkide yaşam anlamının aracı etkisi olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak, PAYE-Ö, Türk genç yetişkinlerin iş gücüne katılım eğilimlerini ve iş arama faaliyetlerinden çekilme yönelimlerini değerlendirmek için geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olarak kullanılabilir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu çalışma Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimlerde İnsan Araştırmaları Etik Kurulunda (No. 20280) 06.12.2023 tarihli 2023/22 toplantısında alınan onay kararı ile yürütülmüştür.

Kaynakça

  1. Afyonoğlu, M.F., Yiğit, R.R., Mısırlı, G.N., & Bilgin, Ö. (2024). Social work graduates as youth not in education, employment, or training (NEET) in Türkiye: An intersectional analysis. Journal of Social Service Research, 50(3), 494-517. https://doi.org/10.1080/01488376.2024.2337931
  2. Aktu, Y. (2016). Levinson’un kuramında ilk yetişkinlik döneminin yaşam yapısı. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 8(2), 162-177. https://doi.org/10.18863/pgy.12690
  3. Asgari, Y., & Ricciardelli, L. A. (2013). Depression in the community setting: Development and initialvalidation of the Daily Goals Scale. Clinical Psychologist, 17(3), 106-114. https://doi.org/10.1111/cp.12011
  4. Bakioğlu, F., & Eraslan-Çapan, B. (2015). Günlük amaçlar ölçeği Türkçe formunun psikometrik özellikleri. Anatolian Journal of Psychiatry, 16, 64-72. https://doi.org/10.5455/apd.174527
  5. Baumgartner, H., & Homburg, C. (1996). Applications of structural equation modeling in marketing and consumer research: A review. International Journal of Research in Marketing, 13(2), 139-161. https://doi.org/10.1016/0167-8116(95)00038-0
  6. Browne, M. W., & Cudeck, R. (1993). Alternative ways of assessing model fit. K. A. Bollen, & J. S. Long (Eds.), Testing structural equation models (s. 136-162). Sage.Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, O., Karadeniz, S. ve
  7. Demirel, F. (2018). Bilimsel araştırma yöntemleri (24th ed.). Pegem.
  8. Chen, Y., & Cao, Y. (2021). “Lying flat”: Emergence, formation mechanisms and social consequences. Fujian Tribune, 9, 182–193. Erişim adresi: https://caod.oriprobe.com/issues/2065118/toc.htm

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Psikolojik danışmanlık, Eğitim Psikolojisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

19 Ocak 2026

Gönderilme Tarihi

1 Haziran 2025

Kabul Tarihi

12 Ağustos 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: 72

Kaynak Göster

APA
Genç, H., Şahin, Y., & Aktu, Y. (2026). PASİF YAŞANTI EĞİLİMİ ÖLÇEĞİ’NİN TÜRK KÜLTÜRÜNE UYARLANMASI: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 72, 352-364. https://doi.org/10.30794/pausbed.1711363
AMA
1.Genç H, Şahin Y, Aktu Y. PASİF YAŞANTI EĞİLİMİ ÖLÇEĞİ’NİN TÜRK KÜLTÜRÜNE UYARLANMASI: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI. PAUSBED. 2026;(72):352-364. doi:10.30794/pausbed.1711363
Chicago
Genç, Hulusi, Yahya Şahin, ve Yahya Aktu. 2026. “PASİF YAŞANTI EĞİLİMİ ÖLÇEĞİ’NİN TÜRK KÜLTÜRÜNE UYARLANMASI: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI”. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy 72: 352-64. https://doi.org/10.30794/pausbed.1711363.
EndNote
Genç H, Şahin Y, Aktu Y (01 Ocak 2026) PASİF YAŞANTI EĞİLİMİ ÖLÇEĞİ’NİN TÜRK KÜLTÜRÜNE UYARLANMASI: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 72 352–364.
IEEE
[1]H. Genç, Y. Şahin, ve Y. Aktu, “PASİF YAŞANTI EĞİLİMİ ÖLÇEĞİ’NİN TÜRK KÜLTÜRÜNE UYARLANMASI: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI”, PAUSBED, sy 72, ss. 352–364, Oca. 2026, doi: 10.30794/pausbed.1711363.
ISNAD
Genç, Hulusi - Şahin, Yahya - Aktu, Yahya. “PASİF YAŞANTI EĞİLİMİ ÖLÇEĞİ’NİN TÜRK KÜLTÜRÜNE UYARLANMASI: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI”. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 72 (01 Ocak 2026): 352-364. https://doi.org/10.30794/pausbed.1711363.
JAMA
1.Genç H, Şahin Y, Aktu Y. PASİF YAŞANTI EĞİLİMİ ÖLÇEĞİ’NİN TÜRK KÜLTÜRÜNE UYARLANMASI: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI. PAUSBED. 2026;:352–364.
MLA
Genç, Hulusi, vd. “PASİF YAŞANTI EĞİLİMİ ÖLÇEĞİ’NİN TÜRK KÜLTÜRÜNE UYARLANMASI: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI”. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy 72, Ocak 2026, ss. 352-64, doi:10.30794/pausbed.1711363.
Vancouver
1.Hulusi Genç, Yahya Şahin, Yahya Aktu. PASİF YAŞANTI EĞİLİMİ ÖLÇEĞİ’NİN TÜRK KÜLTÜRÜNE UYARLANMASI: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI. PAUSBED. 01 Ocak 2026;(72):352-64. doi:10.30794/pausbed.1711363


by-nc-nd.eu.svg  Bu dergide yer alan çalışmalar Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.