EN
TR
NÖROBİLİMSEL VE NÖROETİK PERSPEKTİFTEN YENİ MEDYADA İLETİŞİM: EMPATİ, MANİPÜLASYON VE KARAR VERME SÜREÇLERİ
Öz
Bu çalışma, yeni medya çağında empati, duygusal manipülasyon ve karar verme mekanizmalarının nörobilimsel ve nöroetik bağlamda nasıl dönüştüğünü araştırmakta, bir başka deyişle sosyal medya kullanımının empati, manipülasyon ve karar verme süreçlerine yansımalarını nörobilimsel olarak anlamlandırmak üzere literatürde yer alan ilgili çalışmaları incelemektedir. Geleneksel yüz yüze iletişimde etkili olan jest, mimik ve ses tonu gibi duygusal göstergeler dijital ortamlarda yerini algoritmik düzenlemelere ve sanal etkileşimlere bırakmıştır. Bu dönüşüm, bireylerin empatik tepkilerini zayıflatmakta ve kararlarını daha otomatik, dürtüsel biçimlerde almalarına neden olmaktadır. Özellikle sosyal medya platformları, kullanıcıların dikkatini çekmek için dopamin temelli ödül sistemini hedef alan içeriklerle bireylerin karar süreçlerini manipüle etmektedir. Bu bağlamda, empati yitimine, karar verme özgürlüğünün aşınmasına ve etik sınırların belirsizleşmesine yol açan dijital iletişim biçimlerinin sinirsel temelleri incelenmiştir. Ayrıca nöro teknolojilerin ve algoritmik içeriklerin bireylerin tutumlarını yönlendirme gücü, nöroetik tartışmalar açısından sorgulanmıştır. Sonuç olarak bu çalışma, dijital iletişimde empatiyi sürdürülebilir kılmak, manipülasyona karşı bilinç geliştirmek ve bireysel karar özgürlüğünü korumak amacıyla literatürü tarayarak nitel olarak derleme yöntemiyle yapılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Destekleyen kurum yoktur
Proje Numarası
x
Etik Beyan
Gerekmemektedir
Teşekkür
Yok
Kaynakça
- Batson, C. D. (2011). Altruism in humans. Oxford University Press.
- Baymur, F. B. (2015). Genel Psikoloji. İnkılap Kitabevi.
- Bechara, A. (2005). Decision making, impulse control and loss of willpower to resist drugs: A neurocognitive perspective. Nature Neuroscience, 8(11), 1458- 1463. https://doi.org/10.1038/nn1584
- Chapaux-Morelli, P., & Couderc, P. (2017). İkili ilişkilerde duygusal manipülasyon: Narsist bir partnerle yüzleşmek (9th ed.). İletişim Yayınları.
- Cikara, M., Bruneau, E. G., & Saxe, R. (2011). Us and them: Intergroup failures in empathy. Current Directions in Psychological Science, 20(3), 149–153. https://doi.org/10.1177/0963721411408713
- Decety, J. (2010). The neurodevelopment of empathy in humans. Developmental Neuroscience, 32(4), 257–267. https://doi.org/10.1159/000317771
- Decety, J., & Cowell, J. M. (2014). The complex relation between morality and empathy. Trends in Cognitive Sciences, 18(7), 337–339. https://doi.org/10.1016/j.tics.2014.04.008
- Decety, J., & Jackson, P. L. (2004). The functional architecture of human empathy. Behavioral and Cognitive Neuroscience Reviews, 3(2), 71–100. https://doi.org/10.1177/1534582304267187
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
İletişim Çalışmaları, İletişim Teknolojisi ve Dijital Medya Çalışmaları, Kitle İletişimi
Bölüm
Derleme
Yazarlar
Erken Görünüm Tarihi
18 Mayıs 2026
Yayımlanma Tarihi
-
Gönderilme Tarihi
1 Ağustos 2025
Kabul Tarihi
12 Aralık 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Sayı: Advanced Online Publication
APA
Turan Eroğlu, D. (2026). NÖROBİLİMSEL VE NÖROETİK PERSPEKTİFTEN YENİ MEDYADA İLETİŞİM: EMPATİ, MANİPÜLASYON VE KARAR VERME SÜREÇLERİ. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Advanced Online Publication. https://doi.org/10.30794/pausbed.1756548
AMA
1.Turan Eroğlu D. NÖROBİLİMSEL VE NÖROETİK PERSPEKTİFTEN YENİ MEDYADA İLETİŞİM: EMPATİ, MANİPÜLASYON VE KARAR VERME SÜREÇLERİ. PAUSBED. 2026;(Advanced Online Publication). doi:10.30794/pausbed.1756548
Chicago
Turan Eroğlu, Dilek. 2026. “NÖROBİLİMSEL VE NÖROETİK PERSPEKTİFTEN YENİ MEDYADA İLETİŞİM: EMPATİ, MANİPÜLASYON VE KARAR VERME SÜREÇLERİ”. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy Advanced Online Publication. https://doi.org/10.30794/pausbed.1756548.
EndNote
Turan Eroğlu D (01 Mayıs 2026) NÖROBİLİMSEL VE NÖROETİK PERSPEKTİFTEN YENİ MEDYADA İLETİŞİM: EMPATİ, MANİPÜLASYON VE KARAR VERME SÜREÇLERİ. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Advanced Online Publication
IEEE
[1]D. Turan Eroğlu, “NÖROBİLİMSEL VE NÖROETİK PERSPEKTİFTEN YENİ MEDYADA İLETİŞİM: EMPATİ, MANİPÜLASYON VE KARAR VERME SÜREÇLERİ”, PAUSBED, sy Advanced Online Publication, May. 2026, doi: 10.30794/pausbed.1756548.
ISNAD
Turan Eroğlu, Dilek. “NÖROBİLİMSEL VE NÖROETİK PERSPEKTİFTEN YENİ MEDYADA İLETİŞİM: EMPATİ, MANİPÜLASYON VE KARAR VERME SÜREÇLERİ”. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. Advanced Online Publication (01 Mayıs 2026). https://doi.org/10.30794/pausbed.1756548.
JAMA
1.Turan Eroğlu D. NÖROBİLİMSEL VE NÖROETİK PERSPEKTİFTEN YENİ MEDYADA İLETİŞİM: EMPATİ, MANİPÜLASYON VE KARAR VERME SÜREÇLERİ. PAUSBED. 2026. doi:10.30794/pausbed.1756548.
MLA
Turan Eroğlu, Dilek. “NÖROBİLİMSEL VE NÖROETİK PERSPEKTİFTEN YENİ MEDYADA İLETİŞİM: EMPATİ, MANİPÜLASYON VE KARAR VERME SÜREÇLERİ”. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy Advanced Online Publication, Mayıs 2026, doi:10.30794/pausbed.1756548.
Vancouver
1.Dilek Turan Eroğlu. NÖROBİLİMSEL VE NÖROETİK PERSPEKTİFTEN YENİ MEDYADA İLETİŞİM: EMPATİ, MANİPÜLASYON VE KARAR VERME SÜREÇLERİ. PAUSBED. 01 Mayıs 2026;(Advanced Online Publication). doi:10.30794/pausbed.1756548