THE YELBEYI ROCK-CUT TOMB IN ISAURIA AND HORSEMAN RELIEF
Öz
The Yelbeyi rock-cut tomb located in Isauria presents a different type of the rock-cut tombs widespread in Isauria and Rough Cilicia and is a fine example of the creative spirit of the local funerary art. The tomb is built to resemble a house and its main scene shows a victorious horseman riding his rearing horse on the naked enemy lying on the ground. The military iconography of the scene shows that the depicted horseman is a high ranking officer (tribunus militum) of the Roman auxiliary forces. The Yelbeyi horseman resembles the Thracian Hero-Horseman and Anatolian horsemen deities but its closest parallels are found on the tombstones of the military horsemen in the various provinces of the Roman Empire. A popular subject in Roman funerary art, the model of the victorious horseman is derived from types known in the Graeco-Roman art. The horsemen monuments in the Roman Empire render a similar subject in local artistic traditions. The horseman motif, a typical feature of Isaurian art, is used frequently in the region as seen in the examples from Bozkır, Astra and Artanada. The victorious horseman theme, widespread in the Roman world, has been successfully treated on the Yelbeyi tomb.
Anahtar Kelimeler
İSAURİA’DA YELBEYİ KAYA MEZARI VE SÜVARİ KABARTMASI
Öz
İsauria Bölgesi’nde yer alan Yelbeyi Kaya Mezarı, İsauria ve Dağlık Kilikya’da yaygın olan kaya mezarlarının farklı bir tipini sunar ve yerel mezar sanatının yaratıcı ruhu için güzel bir örnek teşkil eder. Bir ev gibi yapılan mezarda betimlenen ana sahnede şahlanan atını yerdeki çıplak düşmanlarının üstüne süren muzaffer bir süvari betimlenmiştir. Sahnenin askeri ikonografisi betimlenen kişinin Roma yedek süvari birliklerinde yüksek rütbeli bir subay (tribunus militum) olduğunu göstermektedir. Yelbeyi süvarisi Trak Kahraman-Süvari ve Anadolu Süvari tanrılarını akla getirir ama ona en yakın paraleller Roma İmparatorluğu’nun çeşitli eyaletlerindeki süvari askerlerin mezar taşlarında bulunmaktadır. Roma mezar sanatında popüler bir motif olan muzaffer süvari modeli Greko-Romen sanatındaki bilinen tiplerden alınmıştır. Roma eyaletlerindeki süvari mezar anıtlarında benzer bir konu Yelbeyi mezarında olduğu gibi yerel artistik geleneklere göre işlenmiştir. İsauria sanatının tipik unsurlarından olan süvari motifi bölgede Bozkır, Astra ve Artanada örneklerinde olduğu gibi sıkça karşımıza çıkar. Roma dünyasında yaygın olan muzaffer süvari sahnesi Yelbeyi kaya mezarında başarıyla işlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Bu dergide yer alan çalışmalar