Yıl 2019, Cilt , Sayı 36, Sayfalar 33 - 49 2019-07-22

ÇARLIK RUSYASI DÖNEMİ’NDE RUSÇA YAYINLANAN KARS GAZETESİNDEKİ YAZILARA YÖNELİK DEĞERLENDİRMELER

Arzu Boy [1]


1877-1878 Osmanlı Rus Savaşı’ndan sonra Kars, 3 Mart 1918 Brest Litovsk Antlaşması’na kadar Rus yönetiminde kalmış ve bu süreç zarfında her alanda bir Ruslaştırma politikası uygulandığı için halk Anadolu’nun iç kısımlarına göç etmeyi tercih etmiştir. Göç etmeyip bölgede kalan Türk halkının Anadolu ile bağlantısı kesilmeye çalışılmış, Kars’ta Türkçe yayına izin verilmemiş ve şehre dışarıdan Kuran-ı Kerim dışında kitap sokulmamıştır. Bu dönemde Rus yönetimi tarafından çıkarılan “Kars gazetesi”, Rusça olduğu için Türk halkı için yayın değeri taşımamasına rağmen tarihi açıdan büyük öneme haizdir.  Kars gazetesi 1883-1917 yılları arasındaki döneme ait önemli bilgiler içermiştir.

                Çalışmadaki amaç gazete vesilesi ile bölgedeki yaşanmışlıkları ortaya çıkarmak ve yine bu gazete vesilesi ile Rus aydınlarının ve yönetiminin Türk-Müslüman halka yönelik bakış açısının tespitini yapmaktır. Bu doğrultuda gazetenin temin edilen sayıları incelenmiş, kıymetli öğrencim Dilbar İzatova’nın desteği ile çevirisi yapılmış, gazete ile ilgili değerlendirmelere yer verilmiştir.

Rusya, Gazete, Basın, Halk
  • Akdoğan, Y. (1936). “Çarlık Siyasetinin Kars İlinde Güttüğü Temsil Siyasetinden Uyuşturma” Doğuş Dergisi, Sayı:7(48), Aralık.
  • Alp, A. (2012). “Kars Tarihi bakımından Bir kaynak Olarak Vilayet Gazetesi”, Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, Yıl:16, Nisan, ss.89-102.
  • Aslan, Y. ve Boy, A. (2017). “Çarlık Rusyası Yönetimi’nde Kars’ta Eğitim”, Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, Sayı:59, 2017, ss.547-576.
  • Arslan, N. O. (2004). “I. Dünya savaşında Kars Ardahan Iğdır”, Kars Ardahan Iğdır İllerinde Tarih, Kültür ve Ekonomi Sempozyumu, Sayı:I, Ankara, s.30
  • Arslanoğlu, C. E. (1986). Kars- Milli İslam Şurası (5.11.1918-17.1.1919) ve Cenub-i Garbi Kafkas Hükümeti Muvakkata-i Milliyesi, Azerbaycan Kültür Derneği Yayınları, Ankara.
  • Badem, C. (2010). Çarlık Rusyası Yönetiminde Kars Vilayeti, Bir zamanlar Yayıncılık, İstanbul 2010, s.37;
  • Boy, A. (2016). Kars Eğitim Tarihi Tanzimat’tan 2015’e (Basılmamış Doktora Tezi), Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum.
  • Boy, A. (2017). “Çarlık Rusyası Yönetimi’nde Kars’ta Tarım ve Hayvancılık”, Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Sayı:12, Temmuz, ss.417-434.
  • CHP Halkevleri Bürosu Yayınlarından. (1943). Kars, Yeni Sabah Matbaası, İstanbul.
  • Dayı, E. (1997). Elviye-i Selase’de Milli Teşkilatlanma, Kültür Eğitim Vakfı Yayınları, Erzurum, 1997, s.10.
  • Erdoğan, F. (1998). Türk Ellerinde Hatıralarım, Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara.
  • Halaçoğlu, Y. (1998). XIV-XVII. Yüzyıllarda Osmanlılarda Devlet Teşkilatı ve Sosyal Yapı, TTK, Ankara , s.91.
  • Haşimoğlu, Y. (2005). Oltu Şura Hükümeti Mebusu Yasin Haşimoğlu’nun Hatıraları, Haz: Erdal Aydoğan, Salkımsöğüt Yayınları, Erzurum.
  • Karal, E. Z. (1995). Osmanlı Tarihi, C.VI, TTK, Ankara,1995.
  • Kızılkaya. O. (2001). Milli Mücadele Dönemi’nde Kars ve Civarında Sosyal ve Kültürel Hayat, Kars- Akhaltsikhe (Ahıska) Uluslararası Tarih Sempozyumu Bildiriler Kitabı, T.C. Kafkas Üniversitesi Cavakhışvılı Adına Tiflis Devlet Üniversitesi Ahıska Şubesi, Kars.Kırzıoğlu, F. (1946). Kars Yaylası, Kars Lisesinde Yetişenler Cemiyeti, İstanbul .
  • Kırzıoğlu, F. (1953). Kars Tarihi, Işıl Matbaası, İstanbul.
  • Kırzıoğlu, F. (1958). Edebiyatımızda Kars, Işıl Matbaası, İstanbul 1958, s.11.
  • Kukul, M. H. (2002). Şeyh Şamil ve Çeçenistan, Kültür Bakanlığı Yayınları, s.54)
  • Küçük, L. (2017). Sancaktan Oblasta: Kars Vilayeti, VIII. Uluslar arası Atatürk Kongresi, Atatürk Araştırma Merkezi, 13-15 Ekim 2015, Ankara, ss.1069-1089.
  • Ortaylı, İ. (1978), “Çarlık Rusyası Yönetiminde Kars”, İÜEF, Sayı: IX, İstanbul, 343-363.
  • Özden, H. (2014). Şeyh Şamil ve Hacı Murat Üzerine, Bizim Ahıska, Kış, ss.40-45)
  • Sizgen, B. A. (2018). “Cumhuriyet Dönemi Romanının Şeyh Şamil’e ve Mücadelesine Yaklaşımı”, International Congress On Turkish Geography Social sciences research II, 20-22 Nisan, Antalya, ss.271-281.
  • Toker. T. (1939). Kars (Coğrafya, Ekonomi), Kars Basımevi, Kars , s.6.
  • Yanar, S. . (2002). Türk-Rus İlişkilerinde Gizli Güç Kafkasya, Kültür Sanat Yayıncılık.
  • Yeşil, M.M. (2017). “Batılı Kaynakların Penceresinden 19. Yüzyılda Kuzey Kafkasyalıların Ruslara Karşı Verdiği Bağımsızlık ve Özgürlük Mücadelesi”, İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, C.6, Sayı.5, ss.2670-2690
  • Yurt Ansıklopedisi. (1982-83). Kars, Anadolu Yayıncılık, İstanbul.
  • Arşiv Belgeleri
  • STsA (Sakartvelos Tsentraluri Saistorio Arkivi Gürcistan Merkez Arşivi), Dosya No: 1438-1-75-8
  • STsA (Sakartvelos Tsentraluri Saistorio Arkivi Gürcistan Merkez Arşivi), Dosya No: 1438-1-724-17
  • STsA (Sakartvelos Tsentraluri Saistorio Arkivi Gürcistan Merkez Arşivi), Dosya No:1438-1-724-18
  • STsA (Sakartvelos Tsentraluri Saistorio Arkivi Gürcistan Merkez Arşivi), Dosya No: 1438-1-724-12
  • STsA (Sakartvelos Tsentraluri Saistorio Arkivi Gürcistan Merkez Arşivi), Dosya No:1438-1-724-04
  • STsA (Sakartvelos Tsentraluri Saistorio Arkivi Gürcistan Merkez Arşivi), Dosya No:1438-1-724-15
  • STsA (Sakartvelos Tsentraluri Saistorio Arkivi Gürcistan Merkez Arşivi), Dosya No: 1438-1-724-11Süreli YayınlarRusça Kars Gazetesi
  • SalnamelerKafkas Kalendar, na 1890-1891, s.251.
  • İnternet KaynaklarıKafkasya’da yaşayan Müslüman bir halk (www.filozof.net)
Birincil Dil tr
Konular Tarih
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Orcid: 0000-0001-7611-7975
Yazar: Arzu Boy (Sorumlu Yazar)
Kurum: KAFKAS ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 22 Temmuz 2019

Bibtex @araştırma makalesi { pausbed539910, journal = {Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi}, issn = {1308-2922}, eissn = {2147-6985}, address = {Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kınıklı Yerleşkesi 20070 Kınıklı – DENİZLİ / TÜRKİYE}, publisher = {Pamukkale Üniversitesi}, year = {2019}, volume = {}, pages = {33 - 49}, doi = {10.30794/pausbed.539910}, title = {ÇARLIK RUSYASI DÖNEMİ’NDE RUSÇA YAYINLANAN KARS GAZETESİNDEKİ YAZILARA YÖNELİK DEĞERLENDİRMELER}, key = {cite}, author = {Boy, Arzu} }
APA Boy, A . (2019). ÇARLIK RUSYASI DÖNEMİ’NDE RUSÇA YAYINLANAN KARS GAZETESİNDEKİ YAZILARA YÖNELİK DEĞERLENDİRMELER. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi , (36) , 33-49 . DOI: 10.30794/pausbed.539910
MLA Boy, A . "ÇARLIK RUSYASI DÖNEMİ’NDE RUSÇA YAYINLANAN KARS GAZETESİNDEKİ YAZILARA YÖNELİK DEĞERLENDİRMELER". Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi (2019 ): 33-49 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/pausbed/issue/47232/539910>
Chicago Boy, A . "ÇARLIK RUSYASI DÖNEMİ’NDE RUSÇA YAYINLANAN KARS GAZETESİNDEKİ YAZILARA YÖNELİK DEĞERLENDİRMELER". Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi (2019 ): 33-49
RIS TY - JOUR T1 - ÇARLIK RUSYASI DÖNEMİ’NDE RUSÇA YAYINLANAN KARS GAZETESİNDEKİ YAZILARA YÖNELİK DEĞERLENDİRMELER AU - Arzu Boy Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - doi: 10.30794/pausbed.539910 DO - 10.30794/pausbed.539910 T2 - Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 33 EP - 49 VL - IS - 36 SN - 1308-2922-2147-6985 M3 - doi: 10.30794/pausbed.539910 UR - https://doi.org/10.30794/pausbed.539910 Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi ÇARLIK RUSYASI DÖNEMİ’NDE RUSÇA YAYINLANAN KARS GAZETESİNDEKİ YAZILARA YÖNELİK DEĞERLENDİRMELER %A Arzu Boy %T ÇARLIK RUSYASI DÖNEMİ’NDE RUSÇA YAYINLANAN KARS GAZETESİNDEKİ YAZILARA YÖNELİK DEĞERLENDİRMELER %D 2019 %J Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi %P 1308-2922-2147-6985 %V %N 36 %R doi: 10.30794/pausbed.539910 %U 10.30794/pausbed.539910
ISNAD Boy, Arzu . "ÇARLIK RUSYASI DÖNEMİ’NDE RUSÇA YAYINLANAN KARS GAZETESİNDEKİ YAZILARA YÖNELİK DEĞERLENDİRMELER". Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi / 36 (Temmuz 2019): 33-49 . https://doi.org/10.30794/pausbed.539910
AMA Boy A . ÇARLIK RUSYASI DÖNEMİ’NDE RUSÇA YAYINLANAN KARS GAZETESİNDEKİ YAZILARA YÖNELİK DEĞERLENDİRMELER. PAUSBED. 2019; (36): 33-49.
Vancouver Boy A . ÇARLIK RUSYASI DÖNEMİ’NDE RUSÇA YAYINLANAN KARS GAZETESİNDEKİ YAZILARA YÖNELİK DEĞERLENDİRMELER. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2019; (36): 49-33.