Örtük Oryantalizm ve Self-Oryantalizm Bağlamında Türkiye Turizmi

Bu araştırma, örtük oryantalizm ve self-oryantalizm kavramlarını Türkiye turizmi bağlamında inceleyerek, bu kavramların turizm tanıtımı ve promosyonunda kullanılan imgeler ve söylemler yoluyla nasıl yeniden üretildiğini ele almaktadır. Oryantalizm söylemi, Batı’nın “ötekisi” konumundaki Doğu’ya egzotizm, mistisizm ve geleneksellik atfettiği tarihsel bir söylem olarak şekillenmiştir. Günümüzde bu bakış açısı, turizmin de aracılık etmesiyle farklı şekillerde yeniden üretilmekte ve Doğulu yerel toplumlar tarafından benimsenmektedir. Self-oryantalizm, Doğulu toplumun Batı tarafından üretilen oryantalist söylemi kabul etmekle beraber uluslararası alanda kendisini bu çerçevede temsil etmesi olarak tanımlanabilir. Bu araştırmada, Türkiye’nin uluslararası turizme yönelik tanıtımı amacıyla kullanılan dilsel ve görsel unsurlar, özellikle Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından yürütülen “GoTürkiye” kampanyası kapsamında hazırlanan web sitesi örneği üzerinden analiz edilmiştir. Bulgular, turizm tanıtımı amacıyla İslam dininin “mistik” bir unsur olarak vurgulandığını, geleneksel kültüre özgü ögelerin değişime direnen ve otantik özellikleri ile öne çıkarıldığını ve Doğu’nun egzotik bir mekân olarak konumlandırılmasına katkıda bulunulduğunu göstermektedir. Sonuç olarak, turistik tanıtımlarda, oryantalist paradigmanın süreklilik gösterdiği görülmekle birlikte aynı zamanda bazı açılardan self-oryantalist söylemin bir farkındalıkla değişime uğradığı sonucuna ulaşılmıştır.

This research examines the concepts of latent orientalism and self-orientalism in the context of Turkish tourism and deals with how these concepts are reproduced through images and discourses used in tourism promotion. Orientalism has been shaped as a historical discourse in which attributes exoticism, mysticism and traditionalism to the East, which is the “other” of the West. Today, this perspective is being reproduced in different ways with the mediation of tourism and is being adopted by local Eastern societies. Self-orientalism can be defined as the fact that Eastern society accepts the orientalist discourse produced by the West but represents itself internationally within this framework. In this research, the linguistic and visual elements used for the promotion of Turkey in the area of international tourism have been analyzed through the example of the website “GoTürkiye” campaign conducted by the Ministry of Culture and Tourism in particular. The findings show that Islam is emphasized as a “mystical” element for the purpose of tourism promotion, traditional cultural elements are brought forward with their authentic characteristics that resist change and contribute to the positioning of the East as an exotic place. As a result, it is seen that the orientalist paradigm shows continuity in touristic promotions, but at the same time, it has been concluded that the self-orientalist discourse has undergone a change with awareness in some respects.