Derleme

Tıbben Açıklanamayan Somatik Semptomlar için Bilinçli Farkındalık Temelli Terapiler: Sistematik Bir Gözden Geçirme

Cilt: 11 Sayı: 3 30 Eylül 2019
PDF İndir
EN TR

Tıbben Açıklanamayan Somatik Semptomlar için Bilinçli Farkındalık Temelli Terapiler: Sistematik Bir Gözden Geçirme

Öz

Bilinçli farkındalık (mindfulness) yeni bir terapötik yaklaşımdır. Son yıllarda, pek çok psikolojik ve somatik semptom tedavisinde etkili olduğu kanıtlanmıştır. Somatik Semptom Bozukluğu kronik, tekrarlayan ve klinik olarak anlamlı somatik semptomlar olarak tanımlanmaktadır. Bu semptomların genel tıbbi durumlarla açıklanamadığı ve kişinin işlevselliğini önemli ölçülerde etkilediği bilinmektedir. Bununla birlikte, tıbben açıklanamayan ve psikosomatik bir temeli olabileceği düşünülen bazı tıbbi durumların da somatik semptom bozukluğuna benzer içerikte psikolojik tedavilerden yarar sağladığı görülmektedir. Şaşırtıcı bir şekilde, somatik semptom bozukluğuna ilişkin bilinçli farkındalık temelli tedavi çalışmalarının fibromiyalji, huzursuz bağırsak sendromu ve kronik yorgunluk sendromunu içeren tıbbi durumlara odaklandığı belirlenmiştir. Bu çalışmaları sistematik olarak gözden geçirmek amacıyla, PsycINFO ve PsycARTICLES veritabanları incelenerek bir değerlendirme yapılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Cash E, Salmon P, Weissbecker I, Rebholz WN, Bayley-Veloso R, Zimmaro LA et al. (2014) Mindfulness meditation alleviates fibromyalgia symptoms in women: results of a randomized clinical trial. Ann Behav Med, 49: 319-330.
  2. Çatak D, Ögel K (2010) Farkındalık Temelli Terapiler ve Terapötik Süreçler. Klinik Psikiyatri, 13: 85-91.
  3. Davis C, Zautra J (2013) An online mindfulness intervention targeting socioemotional regulation in fibromyalgia: results of a randomized controlled trial. Annals of Behavioral Medicine, 46: 273-284.
  4. Demir V (2015) Bilinçli farkındalık temelli kognitif terapi programının bireylerin depresif belirti düzeyleri üzerine etkisi. Psikoloji Çalışmaları Dergisi, 35: 15-26.
  5. Deniz E, Erus M, Büyükcebeci A (2017) Bilinçli farkındalık ile psikolojik iyi oluş ilişkisinde duygusal zekanın aracılık rolü. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi. 7: 17-31.
  6. Drossman DA, McKee DC, Sandler RS, Mitchell, CM, Cramer EM, Lowman BC et al. (1988) Psychosocial factors in the irritable bowel syndrome: a multivariate study of patients and nonpatients with irritable bowel syndrome. Gastroenterology, 95: 701-708.
  7. Fjorback LO, Arendt M, Ørnbøl E, Walach H, Rehfeld E, Schröder A et al. (2013). Mindfulness therapy for somatization disorder and functional somatic syndromes—Randomized trial with one-year follow-up. J Psychosom Res. 74: 31-40.
  8. Fukuda K, Straus SE, Hickie I, Sharpe MC, Dobbins, JG, Komaroff A (1994) The chronic fatigue syndrome: a comprehensive approach to its definition and study. Ann Intern Med. 121: 953-959.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Klinik Psikoloji

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2019

Gönderilme Tarihi

28 Ocak 2019

Kabul Tarihi

19 Mart 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 11 Sayı: 3

Kaynak Göster

JAMA
1.Aktaş S, Gülen M, Mortan Sevi O. Tıbben Açıklanamayan Somatik Semptomlar için Bilinçli Farkındalık Temelli Terapiler: Sistematik Bir Gözden Geçirme. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar. 2019;11:271–283.

Cited By

Creative Commons Lisansı
Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar Creative Commons Atıf-Gayriticari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.