Yıl 2020, Cilt 12 , Sayı 1, Sayfalar 143 - 154 2020-03-31

Ontolojik İyi-Oluş (Yaşam Projesi)
Ontological Well-Being (Life Project)

İlker KABA [1]


Pozitif psikolojinin önemini vurgulamasıyla beraber psikolojik sağlık alanında kişilerin güçlü yanlarına ve pozitif duygularına odaklanma artmaya başlamıştır. Pozitif psikolojinin önemli kavramlarından birisi olan öznel iyi-oluş; yaşam doyumu, olumlu ve olumsuz duygu bileşenlerinden oluşmakta olup temel olarak bireyin yaşamına ilişkin duygusal ve bilişsel değerlendirmesi olarak kabul edilmektedir. Ontolojik iyi-oluş kavramı ise, öznel iyi-oluştan farklı olarak, kişinin kendi yaşamının bir proje olarak değerlendirilmesine odaklanan ve bu bağlamda geçmiş, gelecek ve şimdi ile beraber ele alınan yaşamın değerlendirilmesidir. Bu gözden geçirme çalışmasında, psikoloji alanında güncel bir konu olan “ontolojik iyi-oluş” kavramı çeşitli boyutlarıyla incelenmekte ve bu perspektifte araştırmacılar için bazı öneriler sunulmaktadır.

There has been an increase in the emphasis on the positive feelings and strengths of individuals in the mental health by the emergence of positive psychology approach. Subjective well-being, one of the most important concepts of positive psychology; that consists of life satisfaction, positive and negative emotional components, and is considered as an emotional and cognitive assessment of the individual's life. The concept of ontological well-being, apart from subjective well-being, focuses on the evaluation of one's own life as a project and is the evaluation of life with the consideration of the past, the future, and the present. In this review, "ontological well-being" will be examined in various dimensions as a contemporary subject and several suggestions will be presented to researchers who share this perspective.

  • Açıkgöz-Karaoğlu B (2016) Travma sonrası stres bozukluğu ve depresyon arasındaki ilişkide ontolojik iyi-oluşun aracılık etkisi: bir yapısal eşitlik modellemesi çalışması (Yüksek lisans tezi). İstanbul, İstanbul Arel Üniversitesi.
  • Bauer JJ, McAdams DP, Sakaeda AR (2005) Crystallization of desire and crystallization of discontent in narratives of life-changing decisions. J Pers, 73(5): 1181-1213.
  • Barczyk AN, Thompson SJ, Rew L (2014) The impact of psychosocial factors on subjective well-being among homeless young adults. Health Soc Work, 39(3): 172-180.
  • Bortner RW, Hultsch DF (1974) Patterns of subjective deprivation in adulthood. Dev Psychol, 10: 534-545.
  • Brown LM (1999) Raising Their Voices: The Politics Of Girls’ Anger. Harvard University Press.
  • Chen CR, Gao YH, Shen HY (2012) A meta-analysis of relationship between subjective well-being and big three personality. Advances Psychol Sci, 20(1): 19-26.
  • Diener E (1984) Subjective well-being. Psychol Bull, 95(3): 542-575.
  • Diener E (1994) Assessing subjective well-being: progress and opportunities. Social Indicators Research, 31: 103-157. Diener E, Lucas RE (2000) Subjective Emotional Well-Being. In M Lewis, JM Haviland (Eds.), Handbook of Emotions, 2nd ed. pp. 325-337. New York, Guilford.
  • Diener E, Suh E (1997) Measuring quality of life: economic, social, and subjective indicator. Social Indicators Research, 40: 189-216.
  • Dodge R, Daly A, Huyton J, Sanders L (2012) The challenge of defining well-being. International Journal of Well-Being, 2(3): 222-225.
  • Doğan A (2017) Bağlanma ile depresyon ilişkisinde ontolojik iyi-oluş ve duygusal zekanın aracılık rolü (Yüksek lisans tezi). İstanbul, İstanbul Arel Üniversitesi.
  • Doğan T, Sapmaz F (2012) Examination of psychometric properties of the Turkish version form of the Oxford Happiness Questionnaire in university students. Düşünen Adam, 25(4): 297-304.
  • Dost MT (2010) Güney Afrika ve Türkiye’deki üniversite öğrencilerinin bazı değişkenlere göre öznel iyi oluş ve yaşam doyumlarının incelenmesi. Eğitim ve Bilim, 35(158): 75-89.
  • Erol M, Kaba İ (2018) Ergenlerin yaşam doyumunun incelenmesi. Journal of Social and Humanities Sciences Research, 5(16): 52-63.
  • Haybron DM (2000) Two philosophical problems in the study of happiness. J Happiness Stud, 1(2): 207-225.
  • Heidegger M (1996) Being And Time (J Macquarrie, E Robinson, Trans.). Oxford, Blackwell.
  • Kaba İ, Erol M, Güç K (2018) Yetişkin yaşam doyumu ölçeğinin geliştirilmesi [Development of adults life satisfaction scale]. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 18(1): 1-14.
  • Karniol R., Ross M (1996) The motivational ımpact of temporal focus: thinking about the future and the past. Annu Rev Psychol, 47: 593-620.
  • Kocayörük E (2012) Öz-belirleme kuramı açısından ergenlerin anne baba algısı ile duyuşsal iyi oluşları arasındaki ilişki. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 4(37): 24-37.
  • Kocayörük E, Altıntaş E, Şimşek ÖF, Bozanoğlu İ, Çelik B (2018) Üniversite öğrencilerinin zaman perspektifli iyi-oluş düzeyleri: kümeleme analizi incelemesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 33(3): 550-564.Konur NT (2018) Madde bağımlılığı tanısı almış bireylerde yaşam pozisyonları ile depresyon arasında ontolojik iyi oluşun aracılık rolünün incelenmesi (Yüksek lisans tezi). İstanbul, İstanbul Arel Üniversitesi.
  • Kuzu-Taşçı D (2014) Erken dönem uyumsuz şemalar ile depresyon ilişkisinin açıklanmasında ontolojik iyi oluş değişkeninin aracı rolü: bir yol analizi çalışması (Yüksek lisans tezi). İstanbul, İstanbul Arel Üniversitesi.
  • Linton MJ, Dieppe P, Medina-Lara A (2016) Review of 99 self-report measures for assessing well-being in adults: exploring dimensions of well-being and developments over time. BMJ Open, 6(7).
  • Lipowski M (2012) Level of optimism and health behavior in athletes. Medical Science Monitor: International Medical Journal of Experimental and Clinical Research, 18(1).
  • Lucas M (2004) Existential regret: a crossroads of existential anxiety and existential guilt. J Humanist Psychol, 44(1): 58-70.
  • McAdams DP (2001) The psychology of life stories. Rev Gen Psychol, 5(2): 100-122.
  • McAllister CH, Wolff MC (2002) Letters never sent: tending to unfinished business. J Poet Ther, 15(4): 187-193.
  • Mohammed ENF, Unher M, Sugawara M (2010) Psychological well-being: A comparative study between Japanese and Egyptian students. Psychologia, 53(2): 68-85.
  • O’Leary E, Nieuwstraten IM (2001) The exploration of memories in gestalt reminiscence therapy. Couns Psychol Q, 14(2): 165-179.
  • Özgür G, Babacan-Gümüş A, Durdu B (2010) Evde ve yurtta kalan üniversite öğrencilerinde yaşam doyumu. Psikiyatri Hemşireliği Dergisi, 1: 25-32.
  • Pavot WG, Diener E, Colvin CR, Sandvik E (1991) Further validation of the satisfaction with life scale: evidence for the crossmethod convergence of well-being measures. J Pers Assess, 57(1): 149-161.
  • Prenda KM, Lachman ME (2001) Planning for the future: a life management strategy for increasing control and life satisfaction in adulthood. Psychol Aging, 16(2): 206-216.
  • Robinson MD, Ryff CD (1999) The role of self-deception in perceptions of past, present, and future happiness. Pers Soc Psychol Bull, 25: 595-606.
  • Ryff CD, Heidrich SM (1997) Experience and well-being: explorations on domains of life and how they matter. Int J Behav Dev, 20(2): 193-206.
  • Santor DA, Zuroff DC (1994) Depressive symptoms: effects of negative affectivity and failing to accept the past. J Pers Assess, 63(2): 294-312.
  • Shmotkin D (2005) Happiness in the face of adversity: reformulating the dynamic and modular bases of subjective well-being. Rev Gen Psychol, 9(4): 291-325.
  • Shmotkin D, Berkovich M, Cohen K (2006) Combining happines’s and suffering in a retrospective view of anchor periods in life: A differential approach to subjective well-being. Social Indicators Research, 77(1): 139-169.
  • Staudinger UM (2001) Life reflection: a social-cognitive analysis of life review. Rev Gen Psychol, 5(2): 148.
  • Şahin EN (2018). Dil kullanımı ile depresyon ġliģkisinde varoluşsal iyi-oluş ve duygusal zekânın aracılık rolü (Yüksek lisans tezi). İstanbul, İstanbul Arel Üniversitesi.
  • Şenol Ç (2018) Mutlak gerçek ihtiyacı ile depresyon ilişkisinde ontolojik iyi-oluş ve duygusal zekânın aracılık rolü (Yüksek lisans tezi). İstanbul, İstanbul Arel Üniversitesi.
  • Şimşek ÖF (2009) Happiness revisited: ontological well-being as a theory-based construct of subjective well-being. J Happiness Stud, 10(5): 505-522.Şimşek ÖF (2011) An intentional model of emotional well-being: the development and validation of measure of subjective well-being. J Happiness Stud, 12: 421-442.
  • Şimşek ÖF, Kocayörük E (2013) Affective reactions to one’s whole life: preliminary development and validation of the ontological well-being scale. J Happiness Stud, 14(1): 309-343.
  • Tuncel TR (2016) Suça sürüklenmiş çocuklarda annenin ontolojik iyi-oluşu ile çocuğun öz-kontrol düzeyi arasındaki ilişkide temel psikolojik ihtiyaçlar ve biriciklik algısının aracılık etkilerinin belirlemesi (Yüksek lisans tezi). İstanbul, İstanbul Arel Üniversitesi.
  • Tümkaya S (2011) Türk üniversite öğrencilerinde öznel iyi oluşu yordayan sosyodemografik değişkenler ve mizah tarzları. Eğitim ve Bilim Dergisi, 36(160): 158-168.
  • Wan CK, Jaccard J, Ramey SL (1996) The relationship between social support and life satisfaction as a function of family structure: an analysis of four types of support. J Marriage Fam, 58: 502-513. Wardle J, Steptoe A, Guliš G, Sartory G, Sêk H, Todorova I, Vögele C, Ziarko M (2004) Depression, perceived control, and life satisfaction in university students from central-eastern and western europe. Int J Behav Med, 11(1): 27-36.
  • Yaman-Karahan B (2016) Yaşamdaki amaç, duygusal iyi oluş, kişisel ölüm korkusu ve duyarlı sevginin ontolojik iyi oluş üzerindeki etkisi (Yüksek lisans tezi). İstanbul, İstanbul Arel Üniversitesi.
  • Zika S, Chamberlain K (1992) On the relation between meaning in life and psychological well-being. Br J Psychol, 83: 133-145.
Birincil Dil tr
Konular Davranış Bilimleri, Psikoloji, Klinik
Bölüm Derleme
Yazarlar

Orcid: 0000-0002-2893-074X
Yazar: İlker KABA (Sorumlu Yazar)
Kurum: Tarsus Amerikan Koleji, Tarsus, Mersin
Ülke: Turkey


Tarihler

Kabul Tarihi : 10 Nisan 2019
Yayımlanma Tarihi : 31 Mart 2020

Bibtex @derleme { pgy521397, journal = {Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar}, issn = {1309-0658}, eissn = {1309-0674}, address = {}, publisher = {Lut TAMAM}, year = {2020}, volume = {12}, pages = {143 - 154}, doi = {10.18863/pgy.521397}, title = {Ontolojik İyi-Oluş (Yaşam Projesi)}, key = {cite}, author = {KABA, İlker} }
APA KABA, İ . (2020). Ontolojik İyi-Oluş (Yaşam Projesi). Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar , 12 (1) , 143-154 . DOI: 10.18863/pgy.521397
MLA KABA, İ . "Ontolojik İyi-Oluş (Yaşam Projesi)". Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar 12 (2020 ): 143-154 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/pgy/issue/48348/521397>
Chicago KABA, İ . "Ontolojik İyi-Oluş (Yaşam Projesi)". Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar 12 (2020 ): 143-154
RIS TY - JOUR T1 - Ontolojik İyi-Oluş (Yaşam Projesi) AU - İlker KABA Y1 - 2020 PY - 2020 N1 - doi: 10.18863/pgy.521397 DO - 10.18863/pgy.521397 T2 - Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar JF - Journal JO - JOR SP - 143 EP - 154 VL - 12 IS - 1 SN - 1309-0658-1309-0674 M3 - doi: 10.18863/pgy.521397 UR - https://doi.org/10.18863/pgy.521397 Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar Ontolojik İyi-Oluş (Yaşam Projesi) %A İlker KABA %T Ontolojik İyi-Oluş (Yaşam Projesi) %D 2020 %J Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar %P 1309-0658-1309-0674 %V 12 %N 1 %R doi: 10.18863/pgy.521397 %U 10.18863/pgy.521397
ISNAD KABA, İlker . "Ontolojik İyi-Oluş (Yaşam Projesi)". Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar 12 / 1 (Mart 2020): 143-154 . https://doi.org/10.18863/pgy.521397
AMA KABA İ . Ontolojik İyi-Oluş (Yaşam Projesi). pgy. 2020; 12(1): 143-154.
Vancouver KABA İ . Ontolojik İyi-Oluş (Yaşam Projesi). Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar. 2020; 12(1): 154-143.