Due Diligence Obligations in the Supply Chain under German Law

Öz

Germany, a pioneering jurisdiction in the regulation of human rights and environmental protection within supply chains through binding legal rules (hard law), enacted the Supply Chain Due Diligence Act (Lieferkettensorgfaltspflichtengesetz – LkSG) on 1 January 2023. The scope of the Act encompasses all enterprises that exceed a threshold based solely on the number of employees, regardless of their legal form or sector of activity. The Act imposes specific due diligence obligations on these enterprises, requiring them to comply with, and to monitor compliance with, human rights and environmental standards throughout their supply chains. Importantly, the reach of these due diligence obligations extends beyond the enterprises directly subject to the Act and their supply chains. It has been observed that undertakings not formally covered by the Act are in some cases contractually required to adhere to its provisions, while others choose to comply voluntarily in order to secure competitive advantages. In this context, it is particularly important for Turkish enterprises exporting to Germany to understand the Act and the obligations it introduces, as its practical impact extends far beyond the entities directly within its legal scope. The study also examines the provisions of the draft proposing amendments to the Act and assesses the potential trajectory of the LkSG in light of recent developments within the European Union law.

Anahtar Kelimeler

• Supply chain
• due dilligence
• human rights
• LkSG
• CSDDD

ALMAN HUKUKUNDA TEDARİK ZİNCİRİNDE ÖZEN YÜKÜMLÜLÜKLERİ

Öz

Tedarik zincirinde insan hakları ve çevrenin korunmasını bağlayıcı hukuk kuralarıyla düzenleyen öncü devletlerden olan Almanya’da Tedarik Zincirlerinde Özen Yükümlülükleri Hakkında Kanun (LkSG) 01.01.2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Hukuki türü ve formu fark etmeksizin, sadece işçi sayısına referansla belirlenen eşiği aşan her türlü teşebbüsü kapsamına alan Kanun, bu teşebbüslere tedarik zincirlerinde uymaları ve uyulduğunu da gözetmeleri gereken birtakım özen yükümlülükleri yüklemektedir. İnsan haklarının ve çevrenin korunmasına hizmet eden bu özen yükümlülüklerinin etki alanı sadece Kanun’un doğrudan kapsadığı teşebbüsler ve onların tedarik zincirleriyle sınırlı kalmamakta, Kanun kapsamına girmeyen teşebbüslerin de kimi zaman bir sözleşmesel yükümlülük olarak Kanun’a uymayı yükümlendiği, kimi zaman da örneğin rekabet avantajı sağlamak gibi sebeplerle bu uyumu kendiliğinden sağlamayı tercih ettiği görülmektedir. Bu itibarla etkilediği alan kapsamından çok daha geniş olan Kanun’un ve getirdiği özen yükümlülüklerinin tanınmasında özellikle Almanya’ya ihracat yapan Türk teşebbüsler yönünden fayda olduğu değerlendirilmektedir. Çalışmada ayrıca, Kanun’da değişiklik yapılmasını öngören tasarı hükümlerine ve Avrupa Birliği nezdindeki gelişmeler karşısında Kanun’un akıbetine ilişkin değerlendirmelere de yer verilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Tedarik zinciri
• özen yükümlülükleri
• insan hakları
• LkSG
• CSDDD

Kaynakça

1. Altenschmidt S ve Helling D, Lieferkettensorgfaltspflichtengesetz: Kurzkommentar (Erich Schmidt Verlag 2022)
2. Balke M, ‘§ 5 Risikoanalyse’ in Christian Gehling ve Nicolas Ott (eds), LkSG Kommentar (Otto Schmidt 2022) 378-402
3. Baysal U ve Ersoy Ç, ‘Alman Tedarik Zincirleri Özen Yükümlülükleri Kanunu (Lieferkettensorgfaltspflichtengesetz) ve Türkiye’deki Çalışma İlişkilerine Etkileri’ (2022) 48 Sicil İş Hukuku Dergisi 74-85.
4. Çağlar Gürgey F ve Yücel Dericiler Ö, ‘Uluslararası İnsan Hakları Hukukunda Özen Yükümlülüğünün Dönüşümünün Bir Örneği Olarak CEDAW Komitesinin 35 Sayılı Tavsiye Kararı’ (2019) 77(1) Ankara Barosu Dergisi 231-266
5. Ertürk Y, ‘Şiddetle Mücadelede Devletin Özen Yükümlülüğü Üzerine Düşünceler’ (2025) 83(1) Ankara Barosu Dergisi 721-757
6. Gehling C ve Fischer K, ‘Einleitung’ in Christian Gehling ve Nicolas Ott (eds), LkSG Kommentar (Otto Schmidt 2022) 1-89
7. Güneş A, ‘Devletlerin Özen Yükümlülüğü İlkesi Bağlamında Denizlerde Göçmenleri Koruma Görevi’ (2021) 48 Türkiye Adalet Akademisi Dergisi 415-438
8. Habersack M ve Zickgraf P, ‘Sorgfaltspflichten und Haftung in der Lieferkette als Regelungsmodell’ (2023) 87 Rabels Zeitschrift für ausländisches und internationales Privatrecht 532-607

9. Humbert F, ‘§ 2 Anwendungsbereich’ in Alexander Schall, Ingo Theusinger, Mansur Pour Rafsendjani (eds), Lieferkettensorgfaltspflichtengesetz: Kommentar (Walter de Gruyter GmbH 2023) 1-39
10. Krajewski M, Tonstad K ve Wohltmann F, ‘Mandatory Human Rights Due Diligence in Germany and Norway: Stepping, or Striding, in the Same Direction?’ (2021) 6 Business and Human Rights Journal 550-558
11. Mader F, ‘§ 3 Risikoanalyse’ in Christian Gehling ve Nicolas Ott (eds), LkSG Kommentar, (Otto Schmidt 2022) 378-403
12. Mittwoch A C and Bremenkamp F L, ‘The German Supply Chain Act -A Sustainable Regulatory Framework for Internationally Active Market Players?’ (2023) 55(4) Review of European and Comparative Law 189-219
13. Ott N, ‘§ 6 Präventionsmaßnahmen’ in Christian Gehling ve Nicolas Ott (eds), LkSG Kommentar (Otto Schmidt 2022) 403-450
14. Özboyacı A, ‘Alman Tedarik Zincirleri Özen Yükümlülüğü Yasası ve Avrupa Birliği Özen Yükümlülüğü Yönerge Taslağı Kapsamında Şirketlerin Sorumluluğu’ (2023) 8(2) Regesta Ticaret Hukuku Dergisi 201-242
15. Rafsendjani M P ve Purucker A, ‘LkSG § 3’ in Alexander Schall, Ingo Theusinger ve Mansur Pour Rafsendjani (eds), Lieferkettensorgfaltspflichtengesetz: Kommentar (Walter de Gruyter GmbH 2023) 163-198
16. Schall A, ‘LkSG § 1 Anwendungsbereich’ in Alexander Schall, Ingo Theusinger ve Mansur Pour Rafsendjani (eds), Lieferkettensorgfaltspflichtengesetz: Kommentar (Walter de Gruyter GmbH 2023) 135-230
17. Schmelzeisen N, ‘§ 1 Anwendungsbereich’ in Christian Gehling ve Nicolas Ott (eds), LkSG Kommentar (Otto Schmidt 2022) 89-130
18. Tarman Z D, ‘İş Dünyası ve İnsan Hakları: Zorunlu İnsan Hakları Durum Tespit Yükümlülükleri’ (2022) 71(3) Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 1183-1225
19. Theusinger I ve Gergen P, ‘LkSG § 1’ in Alexander Schall, Ingo Theusinger ve Mansur Pour Rafsendjani (eds), Lieferkettensorgfaltspflichtengesetz: Kommentar (Walter de Gruyter GmbH 2023) 1-39
20. Theusinger I ve Fitzer K, ‘§ 1 Anwendungsbereich’ ve ‘§ 5 Risikoanalyse’ in Alexander Schall, Ingo Theusinger, Mansur Pour Rafsendjani (eds), Lieferkettensorgfaltspflichtengesetz: Kommentar (Walter de Gruyter GmbH 2023) 1-39, 278-316
21. Yeşilmen E, ‘Şirketlerin Tedarik Zincirinde İnsan Hakları Özen Yükümlülükleri- Alman Tedarik Zincirleri Özen Yükümlülükleri Kanunu’na Genel Bir Bakış’ (2024) 17(2) İş Ahlakı Dergisi 117-147
22. Yıldırım Soysal H, ‘Ulusötesi Şirketlerin Tedarik Zincirlerinde İnsan Hakları Sorumluluğu ve Alman Hukukundaki Gelişmeler’ (2023) 39(3) Banka ve Ticaret Hukuku Dergisi 633-673