Türkçe ABSA’da Büyük Dil Modeli Tabanlı Otomatik Etiketleme: Başarılar ve Zorluklar
Öz
Bu araştırma, Türkçe restoran yorumlarında Hedefe Yönelik Duygu Analizi kapsamında, GPT-4o tabanlı otomatik etiketlemenin manuel etiketlemeye (SemEval) kıyasla etkinliğini incelemektedir. Araştırmada hedef terim çıkarımı (ATE), kategori ve duygu sınıflandırma alt görevleri; SVM, BiLSTM, MLP ve BERTurk modelleri kullanılarak SemEval, GPT-4o ve Birleştirilmiş veri düzenlerinde değerlendirilmiştir. Deneysel karşılaştırma, otomatik etiketlerin tek başına ve manuel veri ile birlikte kullanıldığında farklı görevlerde nasıl bir performans profili oluşturduğunu ortaya koymayı hedeflemektedir. Bulgulara göre, ATE görevinde SemEval üzerinde SVM yüksek geri çağırım ile öne çıkmıştır (Recall=0,8463; F1=0,7265). Duygu sınıflandırmasında en yüksek başarıya Birleştirilmiş düzende BERTurk ile ulaşılmıştır (F1=0,8336; doğruluk=0,9255); bu sonuç, daha geniş ve çeşitli veride bağlamsal temsillerin avantajını desteklemektedir. Kategori sınıflandırmasında ise en iyi sonuçlar Birleştirilmiş düzende SVM (F1=0,5183) ve BERTurk (F1=0,5108) tarafından üretilmiş; sınıf sayısının yüksek ve sınırların bulanık olduğu bu görevde performansın daha sınırlı kaldığı görülmüştür. Genel olarak sonuçlar, otomatik etiketlemenin özellikle duygu gibi daha net sınıf sınırlarına sahip görevlerde rekabetçi bir veri kaynağı sunduğunu; kategori gibi daha zor görevlerde ise etiket tutarlılığı, sınıf dengesizliği ve görev-model uyumunun belirleyici olduğunu göstermektedir. Bu çalışma, farklı model ailelerini birlikte karşılaştırarak otomatik etiketli verinin hangi koşullarda daha güvenilir biçimde kullanılabileceğine ilişkin pratik bir değerlendirme çerçevesi sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Etik Beyan
Kaynakça
- [1] Çetin F. S., Eryiğit G., “Türkçe hedef tabanlı duygu analizi için alt görevlerin incelenmesi – Hedef terim, hedef kategori ve duygu sınıfı belirleme”, Bilişim Teknolojileri Dergisi, 11(1): 43–56, (2018).
- [2] Mutlu M. M., Özgür A., “A dataset and BERT-based models for targeted sentiment analysis on Turkish texts”, Proceedings of the 60th Annual Meeting of the Association for Computational Linguistics: Student Research Workshop, 467–472, (2022).
- [3] Brauwers G., Frasincar F., “A survey on aspect-based sentiment classification”, , 55(4): 1–37, (2022).
- [4] Rathje S., Mirea D., Sucholutsky I., Marjieh R., Robertson C., Van Bavel J. J., “GPT is an effective tool for multilingual psychological text analysis”, Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS), 121(34): e2308950121, (2024).
- [5] Fu Z., Hsu Y., Chan C., Lau C., Liu J., Yip P., “Efficacy of ChatGPT in Cantonese sentiment analysis: Comparative study”, Journal of Medical Internet Research, 26: e51069, (2024).
- [6] Aydın C. R., Güngör T., “Sentiment analysis in Turkish: Supervised, semi-supervised, and unsupervised techniques”, Natural Language Engineering, 27(4): 455–483, (2021).
- [7] Sak H., Güngör T., Saraçlar M., “Resources for Turkish morphological processing”, Language Resources and Evaluation, 45(2): 249–261, (2011).
- [8] Pontiki M., Galanis D., Papageorgiou H., Androutsopoulos I., Manandhar S., “SemEval-2016 Task 5: Aspect Based Sentiment Analysis”, Proceedings of the 10th International Workshop on Semantic Evaluation (SemEval-2016), 19–30, (2016).
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Derin Öğrenme, Doğal Dil İşleme
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Ahmet Büyükeke
*
0000-0002-6103-7646
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
14 Ekim 2026
Gönderilme Tarihi
12 Ekim 2025
Kabul Tarihi
12 Ocak 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 29 Sayı: 5