Deprem Tehlikesine Maruz Yerleşimler İçin “Yerel Deprem Puanı (YDP)” Yönteminin Geliştirilmesi

Öz

Bu çalışmada ülkemizde deprem tehlikesine maruz yerleşimlerde uygulanmak üzere “Yerel Deprem Puanı (YDP)” yöntemi geliştirilmiştir. Yerel deprem puanı ile yerleşimin depreme hazırlıkta mevcut durumu belirlenmektedir. Yöntemde bölgenin depremselliği, jeolojisi, yapı envanteri gibi teknik verilerin yanında kurum ve kuruluşların depreme hazırlıkta farkındalıkları ve uygulamaları, toplumun deprem tehlikesine karşı önlem düzeyleri gibi sosyal verilerin bir araya getirilmesiyle parametreler oluşturulmaktadır. Belirlenen parametreler farklı puan aralıklarında değerlendirilerek yerleşimin “Yerel Deprem Puanı (YDP)” hesaplanmaktadır. Yerel Deprem Puanı sonucuna göre de yerleşimin deprem tehlikesine karşı “Hazırlık Düzey Açıklaması” aralığı bulunmaktadır. Hazırlık düzey açıklaması yerleşim yerinin depreme hazırlıkta hangi durumda olabileceği hakkında fikir vererek bu doğrultuda adımların atılmasını sağlamaktadır. Çalışmada ayrıca yöntemin çalışmasını gösteren Kaynaşlı ilçesinde deprem öncesi ve sonrası veriler kullanılarak karşılaştırmalı uygulama örneğine yer verilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Kaynaşlı,Yerel Deprem Puanı (YDP),deprem tehlikesi,hazırlık düzey açıklaması

Development of "Local Earthquake Score" (YDP) Method For Earthquake-Prone Settlements

Öz

In this study, a "Local Earthquake Score" (YDP) method was developed to be applied in settlements subject to earthquake hazard in our country. The local earthquake score determines the current situation in the settlement preparation stage. In addition to the technical data such as earthquake, geology and building inventory, the parameters of the method are created by bringing together the social data such as the awareness and applications of the institutions and organizations in preparation for earthquake and the level of prevention against earthquake hazard of the community. The determined parameters are evaluated at different point intervals and the "Local Earthquake Score" is calculated. According to the results of the Local Earthquake Score, there is a "Explanatory Level Explanation" interval against the earthquake hazard of the settlement. Preparatory level explanations provide steps to take in this direction by giving an idea of ​​where the settlement may be in the depression preparation. In the study, a comparative application example is given using the data before and after the earthquake in the town of Kaynaşlı which shows the operation of the method.

Anahtar Kelimeler

• Kaynaşlı,Local Earthquake Score (YDP),earthquake hazard,explanatory level explanation

Kaynakça

1. [1] Potter S.H., Becker J.S., Johnston D.M., Rossiter K.P. “An overview of the impacts of the 2010-2011 Canterbury earthquakes”. International Journal of Disaster Risk Reduction, (14): 6 -14, (2015).
2. [2] Saunders W.S.A., Becker J.S. “A discussion of resilience and sustainability: Land use planning recovery from the Canterbury earthquake sequence, New Zealand”. International Journal of Disaster Risk Reduction, (14): 73–81, (2015).
3. [3] Jones S., Oven K.J., Wisner B. “A comparison of the governance landscape of earthquake risk reduction in Nepal and the Indian State of Bihar”. International Journal of Disaster Risk Reduction, (15): 29–42, (2016).
4. [4] Parsons M., Glavac S., Hastings P., Marshall G., McGregor J., McNeill J., Morley P., Reeve I., Stayner R. “Top-down assessment of disaster resilience: A conceptual framework using coping and adaptive capacities”. International Journal of Disaster Risk Reduction, 19: 1–11, (2016).
5. [5] Çevre ve Şehircilik Bakanlığı. Altyapı ve kentsel dönüşüm hizmetleri. Afet Riski Altındaki AlanlarınDönüştürülmesi.http://www.csb.gov.tr/db/altyapi/editordosya/6306%20SAYILI%20KANUN- degisiklik%20islenmis%20son%20hali.pdf. Yayın tarihi Mayıs 31, 2012. Erişim tarihi Ekim 21, 2017.
6. [6] Birinci F. “Türkiye’nin Depremselliği ve Yapı Stoğu Yönünden Mevzuat ve Mali Politikaların Kentsel Dönüşümü Zorlaştıran Unsurları”. 2. Türkiye Deprem Mühendisliği ve Sismoloji Konferansı, Hatay, (2013).
7. [7] Birinci F., ve Hacıefendioğlu K. “Nüfus-İdari Yapı-Plan-Kentleşme-Yapılaşma Perspektifinden Türkiye’nin Deprem-Afet Riski Analizi Ve Çözüm Önerileri”. 3. Türkiye Deprem Mühendisliği ve Sismoloji Konferansı, İzmir, (2015).
8. [8] Öcal C., ve İnce H. “Türkiye’de Mevcut Yapı Stoğu ve Kentsel Dönüşüm”. SDU Uluslararası Teknoloji Dergisi, 89-95, (2012).

9. [9] Çevre ve Şehircilik Bakanlığı. Altyapı ve kentsel dönüşümhizmetleri.http://www.csb.gov.tr/gm/altyapi/index.php?Sayfa=sayfahtml&Id=2091. Erişim tarihi Ekim 15, 2017.
10. [10] Bal İ., Tezcan S., and Gülay G. “Betonarme Binaların Göçme Riskinin Belirlenmesi İçin P25 Hızlı Değerlendirme Yöntemi”. Altıncı Ulusal Deprem Mühendisliği Konferansı, İstanbul, (2007).
11. [11] Temur R., and Öztorun K., N. “Hızlı Durum Tespit (DURTES) Yöntemi Yazılımının Geliştirilmesi”. II. Mühendislik Bilimleri Genç Araştırmacılar Kongresi, İstanbul, (2005).
12. [12] Sucuoğlu H. “Fatih İlçesinin Depreme Karşı Güvenli Kılınması Kapsamında Yeniden Yapılandırma, Rehabilitasyon ve Güçlendirme Projelerini Yönlendiren Kentsel Dönüşüm Planlama ve Yerel Eylem Plan ve Projelerinin Hazırlanması İşi 2.Safha Mühendislik Çalışmalarında Yapı Stoklarının Deprem Güvenliğinin Belirlenmesi: Kademeli Değerlendirme Yöntemi”, 5s. Proje danışmanı, (2006).
13. [13] Bayındırlık ve İskân Bakanlığı Deprem Şurası. Mevcut Yapıların İncelenmesi ve Yapı Denetimi Komisyonu Raporu, 27 s, Ankara, (2004).
14. [14] ATC, Rapid Visual Screening of Buildings for Potential Seismic Hazards: A Handbook (FEMA P-154), Federal Emergency Management Agency-FEMA, Applied Technology Council, Redwood City, CA, ABD, (2015).
15. [15] İstanbul İçin Deprem Master Planı. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Planlama Ve İmar Dairesi Zemin Ve Deprem İnceleme Müdürlüğü, Boğaziçi Üniversitesi, İstanbul Teknik Üniversitesi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Yıldız Teknik Üniversitesi, (2003).
16. [16] Sucuoğlu H. “Kentsel Yapı Stoklarında Deprem Risklerinin Sokaktan Tarama Yöntemi ile Belirlenmesi”. (Davetli Konuşma). Altıncı Ulusal Deprem Mühendisliği Konferansı, Çağrılı, 267-284, İstanbul, (2007).
17. [17] Kaynaşlı Kaymakamlığı arşivi .http://www.kaynasli.gov.tr/anasayfa
18. [18] Kaynaşlı Belediyesi arşivi. http://www.kaynasli.bel.tr/
19. [19] Acil Destek Vakfı arşivi. http://www.adv.org.tr/