Araştırma Makalesi

LİMAN İŞLETMELERİNDE TEHLİKELİ MADDE ELLEÇLENMESİNE İLİŞKİN FİNE-KİNNEY VE FMEA YÖNTEMLERİ İLE RİSK ANALİZİ

Cilt: 6 Sayı: 1 31 Ocak 2023
PDF İndir
EN TR

LİMAN İŞLETMELERİNDE TEHLİKELİ MADDE ELLEÇLENMESİNE İLİŞKİN FİNE-KİNNEY VE FMEA YÖNTEMLERİ İLE RİSK ANALİZİ

Öz

Denizyolu taşımacılığının en çok tercih edilen taşıma yönetmelerinden biri olması nedeniyle liman işletmelerinde yaşanılan yoğunluk ve liman hizmetlerinin yapısı gereği, çalışan sayısı ve iş süreçleri fazladır. Bu nedenle liman işletmelerinde iş güvenliği, çalışanlar ve çevre açısından vazgeçilmez bir unsur olmaktadır. İş süreçleri ve yapılan faaliyetler nedeniyle liman işletmeleri iş güvenliği açısından birçok risk etmenini bünyesinde barındırmaktadır. Bu risk etmenlerinden en önemlilerinden biri olan tehlikeli madde elleçleme ve depolama operasyonu, başlı başına çok büyük tehlike unsurlarını bünyesinde barındırmakta, risk analizinin doğru yapılmaması ve güvenlik önlemlerinin yetersiz kalması sonucunda gerçekleşecek kazanın sonucu, yaşanan kazalardan da göz önüne alındığında birçok ölüm ve çevresel felaketle sonuçlanmaktadır. Böyle büyük bir felaketin yanı sıra işletmelerin uğradığı zarar, tehlikeli madde elleçleme ve depolamada risk analizinin ne kadar önemli olduğunu göstermektedir. Bu kapsamda çalışmanın temel amacı, liman işletmelerinde iş güvenliği açısından tehlikeli yük elleçlemesine ilişkin olası tehlikeleri belirlemektir. Bunun yanında belirlenen risklerin gerçekleşmemesi için uygulanması gereken yönetimsel önlemleri belirlemek çalışmanın diğer bir amacıdır. Bu amaçlara yönelik olarak da Fine Kinney ve FMEA (Hata Türleri ve Etkileri Analizi-Failure Mode Effects Analysis) risk analizi yöntemleri ile tehlikeli madde depolama ve elleçleme operasyonlarında tehlike unsurları belirlenerek, oluşturduğu risk unsurları tespit edilmiştir. Araştırma sonucunda, gerekli düzeltici ve önleyici faaliyetler belirlenip, riskleri minimuma indirmeye ve liman işletmelerinin yük operasyonlarında daha güvenli bir çalışma ortamı oluşturmaya yönelik önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Liman İşletmeleri , Deniz Taşımacılığı , Tehlikeli Madde , Risk Analizi , Fine-Kinney ve FMEA Yöntemleri

Kaynakça

  1. Birgören, B. ve Yalçınkaya, M. (2019). “İş sağlığı ve güvenliği risk değerlendirmesinde hata türleri ve etkileri analizinin (FMEA) kullanımı”, Uluslararası Mühendislik Araştırma ve Geliştirme Dergisi, 11(1): 41-50.
  2. Boran, M. ve Alkan, N. (2018). “Liman operasyonlarının çevresel etkileri”, Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi. 8(2): 99-105,2018.
  3. Darbra, M. ve Casal, J. (2004). “Historical analysis of accidents in seaports”, Safety Science, (42): 85-98.
  4. Dinç, A. (2001). “Tehlikeli maddelerin liman operasyonu”, [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi], İstanbul Teknik Üniversitesi/Fen Bilimleri Enstitüsü.
  5. Durmuş, H.; Yurtsever, Ö. ve Yalçın, B. (2021). “Bir çay fabrikasında Fine-Kinney ve FMEA yöntemleri ile risk değerlendirmesi”, International Journal of Advances in Engineering and Pure Sciences, 33(2): 287-298.
  6. Erkmen, T. ve Özkaynak, S. (2015). “Liman işletmeciliğinde sürdürülebilir liman ekonomisi stratejisi”, II. Ulusal Liman Kongresi.
  7. Erten, B. ve Utlu, Z. (2017). “İlaç lojistik sektöründe risk analizi yapılarak 5*5 Matris, Fine Kinney ve FMEA yöntemleriyle risk değerlendirmelerinin karşılaştırılması: Bir firma örneği”, ABMYO Dergisi, (48): 1-14.
  8. Fabiano, B.; Curro, F.; Reverberi, A. ve Pastorino, R. (2010). “Port safety and the container revolution: A statistical study on human factor and occupational accidents over the long period”, Safety Science, (48): 980-990.
  9. Galierikova, A. ve Sosedova, J. (2018). “Inland waterway transportation of dangerous goods: Risk assessment and desicion-making strategies”, 18th International Scientific Conference Globalization and Its Socio-Economic Consequences, University of Zilina, 517, Slovakia.
  10. Hakkinen, J. ve Posti, A. (2015). “Port accidents involving hazardous substances based on FACTS database analysis”, Proceedings of the Thirty-eight AMOP Technical Seminar on Environmental Contamination and Response, Finnish Environment Institute, 372-384, Vancouver, Canada.