Kamu Hizmeti Yayıncılığında Yeni Medyanın Önemi: TRT’nin Yeni Medya Uygulamaları Üzerine Bir İnceleme

Yıl 2025, Cilt: 12 Sayı: 2, 219 - 242, 01.01.2026

Kemal Avcı , Esra Dalfidan

https://doi.org/10.34086/rteusbe.1696724

Öz

Kamu yayıncılığı; amacı ticari kaygı olmayan ve kamu menfaatleri ön planda tutularak yapılan bir yayıncılık türüdür. Diğer bir ifade ile kamu yayıncılığı, faaliyetlerinde kar amacı önceliği olmayan yayıncılık anlayışıdır. Kamu yayıncılığı yapan kuruluşlar devlet kuruluşlarıdır. Aynı zamanda bu kuruluşlar özerk niteliğe sahiptir. Bu kurumların bütçesinin kaynağı devlete aittir. Dolayısıyla öncelikleri kar elde etmek değil, devletin verdiği kamusal yayıncılık görevlerini yerine getirmektir. TRT sermayesinin kaynağı devlet hazinesine ait kamusal yayıncılık yapan bir kurumdur. Bu çalışmada, TRT’nin sosyal medya hesaplarından Instagram ve X paylaşımları incelenmiştir. Araştırmada, TRT’nin sosyal medya araçlarının nitel araştırma yöntemine uygun olarak içerik analizi çözümlemesi yapılmıştır. Çalışmadan elde edilen veriler; TRT’nin hem Instagram’ı hem de X’i yoğun bir biçimde kullandığını ortaya koymaktadır. TRT’nin sosyal medya paylaşımlarında; Instagram’ın X’e göre daha yoğun olarak kullanıldığı görülmüştür. Instagram paylaşımlarında; görsel ve videoların ön plana çıktığı görülmektedir. Ancak TRT’nin X platformu kullanımı incelendiğinde metin paylaşımına yer verilmediği ve Instagram’da kullanılan görsel ve video içeriklerinin paylaşımına yer verildiği görülmektedir. Çalışmada, kategori analizi yapılarak paylaşımlar değerlendirilmiştir. En yüksek içerik paylaşımının yapıldığı kategoriler eğlence ve tanıtım kategorileri olmuştur. En düşük paylaşım yapılan kategoriler eğitim ve turizm kategorisinde yapılmıştır. Instagram ve X’de elde edilen genel bulgulara göre değerlendirme yapılmıştır. Elde edilen bulgular doğrultusunda; TRT kurumunun Instagram ve X platformu kullanımında iki platformda da aynı içeriklerin çoğunlukta kullanıldığı tespit edilmiştir. Her platform için farklı içerikler oluşturulmadığı aynı görsel ve videoların iki platformda da paylaşıldığı görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kamu yayıncılığı , Sosyal Medya , Instagram , X , TRT

The Importance of New Media in Public Service Broadcasting: A Study on TRT’s New Media Applications

Öz

Public broadcasting; It is a type of publishing whose purpose is not commercial concerns and is made by prioritizing public interests. In other words, public broadcasting is a broadcasting approach that does not have a profit priority in its activities. Public broadcasters are state organizations. At the same time, these organizations have an autonomous nature. The source of the budget of these institutions belongs to the state. Therefore, their priority is not to make a profit, but to fulfill the public broadcasting duties assigned by the state. The source of TRT capital is a public broadcasting institution belonging to the state treasury. In this study, Instagram and X posts from TRT's social media accounts were examined. In the study, content analysis was made in accordance with the qualitative research method of TRT's social media tools. Data obtained from the study; It reveals that TRT uses both Instagram and X intensively. Although this is the case, it has been observed that Instagram is used more intensively in TRT's social media posts than X. In Instagram shares; It is seen that images and videos come to the fore. However, when TRT's use of the X platform is examined, it is seen that text sharing is not included and the sharing of visual and video content used on Instagram is included. In the study, category analysis was made and shares were evaluated. The categories with the highest content sharing were the entertainment and promotion categories. The categories with the lowest sharing were made in the education and tourism category. Evaluation was made according to the general findings obtained in Instagram and X. In line with the findings obtained; It has been determined that the same content is used in the majority of both platforms in the use of Instagram and X platforms by TRT Institution. It is seen that different content is not created for each platform, and the same images and videos are shared on both platforms.

Anahtar Kelimeler

Public Broadcasting , Social Media , Instagram , X , TRT

Kaynakça

• Acar, İ. (2022). Kamu Yayıncılığı ve Yeni Medya: TRT örneği. Sosyal Bilimler Ensitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İzmir Katip Çelebi Üniversitesi
• Akıncı Vural, Z. B., & Bat, M. (2010). Yeni Bir İletişim Ortamı Larak Sosyal Medya: Ege Üniversitesi İletişim Fakültesine Yönelik Bir Araştırma. Yaşar Üniversitesi E-Dergisi, 5, (20), 279.
• Artmaz, A. (2012). Türkiye’de Kamu Hizmeti Yayıncılığı Çerçevesinde Siyasi Partilerin Ana Haber Bültenlerinde Temsili. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul Üniversitesi.
• Atabek, Ü. (2001). İletişim ve Teknoloji. Ankara, Seçkin Yayınları.
• Avcı, K. (2019). Siyasal Seçim Kampanyalarında Sosyal Medyanın Önemi: 31 Mart 2019 Yerel Seçimleri Bolu Belediye Başkan Adaylarının Instagram Paylaşımları Üzerine Bir İnceleme. ( H. Çiftçi, Ed.) içinde Yeni yüzyılda iletişim araştırmaları. Ankara, İksad Yayınları.
• Aziz, A. (1981). Radyo ve Televizyona Giriş. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilimler Yayınları
• Aziz, A. (1999). Türkiye’de Televizyon Yayıncılığının 30 yılı, Ankara, TRT Genel Sekreterlik Basım ve Yayım Müdürlüğü Ofset Tesisleri.
• Aziz, A. (2012). Radyo Yayıncılığı. Ankara, Nobel Yayıncılık.
• Aziz, A. (2013). Televizyon ve Radyo Yayıncılığı. Ankara, Hiperlink Yayınları.
• Başer, A. (2014). Sosyal Medya Kullanıcılarının Kişilik Özellikleri, Kullanım ve Motivasyonlarının Sosyal Medya Reklamlarına Genel Tutumları Üzerindeki Rolü: Facebook Üzerine Bir Uygulama. [Doktora Tezi]. Marmara Üniversitesi.
• Bek, G. M. (2003). Avrupa Birliği’nde İletişim Alanının Düzenlenmesi: Kültür Ağırlıklı Politikalardan Ekonomi Merkezli Politikaya Doğru, Küreselleşme, İstanbul, Ümit Yayıncılık.
• Bilgin, N. (2006). Sosyal Bilimlerde İçerik Analizi Teknikleri ve Örnek Çalışmalar. Ankara, Siyasal Kitapevi.
• Bölükbaş, K. (2020). Kamu Yayıncılığı Bağlamında TRT Radyolarına Bakış: TRT Radyo 1 ve TRT Fm Örneği. TRT Akademi, 5 (9), 58.
• Çaplı, B. (2001). Televizyon ve Siyasal Sistem. Ankara, İmge Kitapevi.
• Çomu, T. ve Halagıa, İ. (2018). Web İçeriklerinin Metin Temelli Çözümlenmesi. (M. Binark, Der.), içinde, Yeni Medya Çalışmalarında Araştırma Yöntem ve Teknikleri, İstanbul, Ayrıntı Yayınları.
• Dikmen, E. Ş. (2017). Türkiye’de Televizyon Yayıncılığının Dönüşümü: Sosyal TV Yayıncılığı. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 5 (1), 433.
• Gezgin, S. ve İralı, A. E. (2017). Yeni Medya Analizleri. Konya, Eğitim Yayınevi.
• Güngör, N. (2011). İletişime Giriş. Ankara, Siyasal Kitapevi.
• Konuk, E. (2022). Radyo Formatları ve Türkiye’ye Ait Bir Radyo Kimliği: Trt Radyo 3. Maltepe Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi: İstanbul
• Özgen, E. (2011). Halkla İlişkiler ve Yeni Medyanın İşaret Ettiği Sorunlar Üzerine Tartışma. Global Media Journal, 1 (2), 82-98.
• Sarıtaş, A. & Karagöz, Ş. (2017). Sosyal Medya Kullanımının Tüketici Davranışlarına Etkisi: Üniversite Öğrencileri Örneği. 21. Yüzyılda Eğitim ve Toplum, 6 (17), 362.
• Talu, H. (2000). Kamu Hizmet Yayıncılığı. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Doktora Tezi. İstanbul Üniversitesi.
• Tarhan, A., Kırca, S. & Doğmuş, E. (2022). Yerel Yönetimlerin Halkla İlişkiler Amaçlı Twitter Kullanımı: Büyükşehir Belediyeleri Başkanları Üzerine Bir Analiz. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (49).
• TDK. (2024). Türk Dil Kurumu Sözlükleri. [Çevrim-içi: https://sozluk.gov.tr/], Erişim Tarihi: 04.04.2024.
• Tosun Babür, N. (2017). Marka Yönetimi. İstanbul, Beta Yayınları.
• Töreli, N. (2005). Yeni Medya, Yeni İletişim Ortamı. İstanbul, Bilim ve Sanat Yayınları.
• TRT. (2024a). Kanal Bilgisi. [Çevrim-içi: https://www.trt.net.tr/], Erişim Tarihi: 04.04.2024
• TRT. (2024b). Yeni medya kanal koordinatörlüğü. [Çevrim-içi: https://www.trt.net.tr/kurumsal/organizasyon-semasi/trt-yeni-medya-kanal-koordinatorlugu], Erişim Tarihi: 05.05.2024.
• Turam, E. (1994). Medyanın Siyasi Hayata Etkileri. İstanbul, İrfan Yayıncılık.
• http://www.trt.net.tr. Erişim Tarihi: 02.05.2024
• https://radyo.trt.net.tr/kanallar Erişim Tarihi: 01.05.2024
• https://www.instagram.com/trt/ Erişim Tarihi: 06.05.2024
• https://x.com/trt Erişim Tarihi: 07.05.2024
• Uslu, İ. (2011). Televizyon Yayıncılığında Kamu Hizmeti Yyayıncılığı. Radyo Televizyon Üst Kurulu, Uzmanlık Tezi. Wikipedia (2024). Hesap. [Çevrim-içi: https://tr.wikipedia.org/wiki/Hesap], Erişim Tarihi: 27.05.2024.