Amasya türkülerinde şehir imajına yönelik bir değerlendirme
Öz
Şehirler medeniyetlerin beşiği olan yerleşim yerleridir.
Her şehrin kendine ait bir yazgısı, kimliği ve insanların zihninde bir imajı
bulunmaktadır. Şehir hakkında oluşan imaj; insanların o şehre bakış açısını
belirlemekte, seyahatten yatırıma kadar pek çok farklı unsuru tetiklemektedir.
Amasya Hitit, Roma, Selçuklu, Osmanlı gibi pek çok medeniyete ev sahipliği
yapmış bir şehirdir. Amasya Ferhat ile Şirin’in, hikmetli evliyaların, Osmanlı
şehzadelerinin, tekke kurmuş âlimlerin şehridir. Şehirleri oluşturan halklar,
kültürlerini farklı araçlarla diğer insanlara aktarmışlardır. Bu araçların
belki de en önemlilerinden biri olan “türküler”, sözlü kültürün benzersiz
yaratımlarıdır. Millî kültürün izlerini yoğun şekilde taşıyan ürünler olan
türküler, ortak bir hafızanın da göstergeleridir. Türküler aracılığıyla
toplumun fikirlerine, kültürüne, yaşam tarzına, hatta siyasi düşüncelerine dair
bilgi sahibi olmak mümkündür. Türküler sayesinde türkülerin yaratıldığı
bölgenin tarihi geçmişi, bölgenin önemli şahsiyetleri ve yöneticileri nesilden
nesile müzikle toplumlara aktarılmaktadır. Bu açılardan bakıldığında şehir
kimliği açısından türkülerin önemli bir yere sahip olduğu yorumu yapılabilir.
Bu çalışmada Amasya Belediyesi Kültür Yayınları tarafından yayınlanmış olan
Amasya Türküleri kitabında yer alan 81 adet Amasya türküsü “şehir imajı”na
yönelik olarak değerlendirilmektedir. Türkülerdeki şehir imajı ise Martinez’in
geliştirdiği 9 şehir “imaj değişkeni” üzerinden yorumlanmaktadır. Nitel
araştırma yöntemlerinden “doküman incelemesi” ile yapılan araştırmada elde edilen
veriler “betimsel analiz” ile raporlaştırılmaktadır. Çalışma, 81 adet Amasya
türküsünde şehir imajını belirleyen unsurların nasıl verildiğini ortaya koyması
açısından önem kaydetmektedir. Türkülerin meydana getirildiği zamanın genel
şehir algısını anlamlandırmak açısından, bu verileri değerlendirmek gereklidir.
Çalışmada türkülerle şehirle ilgili olarak aktarılan imajın artı ve eksi
yönleri de ayrıca irdelenmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Altunbaş, H. (2007), Pazarlama iletişimi ve şehir pazarlaması şehirlerin markalaşması. Selçuk Üniversitesi İletişim Fakültesi Akademik Dergisi, Cilt 4 (4), 156-162. Amasya Valiliği. (2008). Tarihin tanığı amasya. Amasya: Amasya Valiliği. Arioğlu, İ. E. (2013). Ankara misket türküsünün halk bilimi açısından incelenmesi. Kültürümüzde Türkü Sempozyumu Bildirileri II (s. 313-321). Sivas: Sivas Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü Yayınları Aşkar, M. (1999). Bir türk tarikatı olarak halvetîyye’nin tarihi gelişimi ve halvetîyye silsilesinin tahlili. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt XXXIX, 535-563. Başgöz, İ. (2008). Türkü, İstanbul: Pan. Batir, E. (2014). Amasya dini yapılarında malzeme kullanımı (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ankara Üniversitesi. Baudrillard, J (2014). Simülakrlar ve simülasyon. Ankara: Doğu Batı. Birinci, N. (1988). Türkü İslâm Ansiklopedisi. İstanbul: Millî Eğitim Basımevi. Boratav, P. N. (1984). Köroğlu destanı. İstanbul. Böcekçi, T. (2003). Amasya evliyâları. Amasya: Lazer Matbaası. Çevik, M. (2013). Türkü ve algı. Ankara: Ürün. Çobanoğlu, Ö. (2009). Halk edebiyatına giriş. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi. Dönmez, E. N. (2014). Amasya Harşena Kalesi ve Kızlar Sarayı Kazıları. Filiz Özdem (Ed.), Yâr ile Gezdiğim Dağlar içinde (s. 29-49). İstanbul: Yapı Kredi. Elçin Ş. (2004). Halk edebiyatına giriş. Ankara: Akçağ. Karasar, N. (2017). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Nobel. Kudret, C. (1980). Örneklerle edebiyat bilgileri. İstanbul: İnkılâp ve Aka Basımevi. Luque-Martinez, T., Barrio-Garcia, S., Ibanez-Zapata, J. A., Molina, M., A., R,2007. Modeling a city’s image: The case of Granada , Cities, 24(5) : 335–352. Nas, B.(2018). Aşkın şehri amasya’dan geçenler, İstanbul: Akademik Kitaplar. Özbakir B.; Sünbül S. T. (2007) Amasya türküleri. İstanbul: Amasya Belediyesi Kültür. Özdoğan, R. (2006). Amasya’da adak yerleri ile ilgili halk anlatıları (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Samsun. Pala, İ. (1995). Ansiklopedik divan şiiri sözlüğü. Ankara: Akçağ. Peker, A. Esra (2006). Kentin markalaşma sürecinde çağdaş sanat müzelerinin rolü: kent markalaşması ve küresel landmark (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). İstanbul Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul. Postman, N. (2016). Televizyon Öldüren Eğlence. Ayrıntı. Sami, Ş. (1317). Türkî. Dersaâdet: Kamus-ı Türkî. İkdam Matbaası. Spio, A. Ebow (2011). The City Branding of Accra, (Edited by: Keith Dinnie), City Branding: Theory and Cases. England: Palgrave Macmillan. Tümertekin, E.; Özgüç, N. (1999). Ekonomik Coğrafya. İstanbul: Çantay Kitabevi. TDK Türkçe Sözlük. (2005). Türkü. Ankara: Türk Dil Kurumu. Urak, G. (1994). Amasya’nın türk devri şehir dokusu ve yapılarının analiz ve değerlendirilmesi (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Gazi Üniversitesi, Ankara. Yakici, A. (2007). Halk şiirinde türkü: tanım-tasnif-inceleme-metin. Ankara: Akçağ. Yerasimos, M. (2005). 500 yıllık Osmanlı mutfağı. İstanbul: Boyut. Yildirim, A ve Şimşek, H. (2008). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin. Zengin, B. ; Öztürk, E. ; Salha, H. (2014). Amasya İlinin Alternatif Turizm Potansiyelinin Değerlendirilmesi, Namık Kemal University, Institute of Social Sciences, Sosyal Bilimler Metinleri, 1-22. Zavada, M. S. (1993). The historical use of henna (Lawsoniainermis L.) in the Balkans. Thaiszia, Journal of Botany 3: 97-100. CNNTÜRK (2018, Haziran). Amasya'ya gittiğinizde görmeniz gereken yerler. Erişim tarihi 30.021.2019, https://www.cnnturk.com/seyahat/turkiye/amasyaya-gittiginizde-gormeniz-gereken-yerler?page=4 Amasya (t.y). Yeryüzü Şekilleri. Erişim tarihi 01.02.2019 http://www.amasya.gov.tr/yeryuzu-sekilleri. TİMETÜRK (t.y). Amasya'da 2 bin yıllık elma ve keklik desenli mozaik bulundu. Erişim tarihi 18.01.2019, https://www.timeturk.com/tr/2013/07/02/amasya-da-2-bin-yillik-elma-ve-keklik-desenli-mozaik-bulundu.html.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Türk Halk Bilimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Ş. Güzin Aydınalp
0000-0002-1754-8529
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
21 Haziran 2019
Gönderilme Tarihi
12 Mart 2019
Kabul Tarihi
16 Haziran 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Sayı: 15