Araştırma Makalesi

Sentetik Gerçeklik Bağlamında Yapay Zekâ Destekli Derin Sahte Görsellerin Gerçeklik Algısını Dönüştürmesi

Sayı: 53 30 Kasım 2025
PDF İndir
TR EN

Sentetik Gerçeklik Bağlamında Yapay Zekâ Destekli Derin Sahte Görsellerin Gerçeklik Algısını Dönüştürmesi

Öz

Bu çalışma sentetik gerçeklik kavramı çerçevesinde, yapay zekâ tarafından üretilen ve çoğu zaman gerçekten ayırt edilmesi güç olan ve günümüzde giderek yaygınlaşan derin sahte görselleri incelemeyi amaçlamaktadır. Jean Baudrillard’ın Simülasyon Kuramı ve Masahiro Mori’nin Tekinsiz Vadi kavramı temelinde yapılandırılan araştırmada, 2021–2025 yılları arasında sayısal medyada yayımlanan dokuz sentetik görsel nitel araştırma yöntemlerinden içerik analizi ile çözümlenmiştir. Gerçeklik Algısının Zorlanması, Manipülasyon, Etik ve Ahlaki Sorunlar, Güven ve İnandırıcılık, Görsel İkna Stratejileri ve Tekinsizlik Hissi gibi temalar çerçevesinde yürütülen analiz, gerçek ile yapay olan arasındaki sınırların bulanıklaştığını göstermektedir. Bulgular, bu içeriklerin estetik müdahale, duygusal yönlendirme ve bilgi manipülasyonu yoluyla sayısal ortamda etik, yasal ve algısal sorunlar doğurduğuna dikkat çekmektedir. Sonuç olarak bu çalışma, gerçeklik algısı bağlamında yapay zekâ üretimli içeriklerin, görsel kültür üzerinden şekillenen teknolojik, sosyokültürel, etik ve psikolojik boyutlarda da derin etkiler yarattığını ortaya koymaktadır

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abbas, F., ve Taeihagh, A. (2024). Unmasking deepfakes: A systematic review of deepfake detection and generation techniques using artificial intelligence. Expert Systems with Applications, 252(Part B), 124260. https://doi.org/10.1016/j.eswa.2024.124260
  2. Abhishek, N. (2020, 8 Ağustos). Synthetic reality: The future ahead. Linkedin.
  3. AFP. (2025, 21 Haziran). Nigerian scammers accused in AI-driven fake Brad Pitt fraud. France https://www.france24.com/en/live-news/20250121-nigerian-scammers-accused-in-ai-driven-fake-brad-pitt-fraud
  4. Altman, S. (2025). Be me. [Tweet]. X. https://x.com/sama
  5. Anguiano, D. (2023, 26 Eylül). Hollywood writers agree to end five-month strike after new studio deal. The Guardian. https://www.theguardian.com/culture/2023/sep/26/hollywood-writers-strike-ends-studio-deal
  6. Aydoğdu, A. (2024, 24 Ocak). Sands. Instagram. https://www.instagram.com/aykutmaykut/
  7. Baker, M. A. (2024). Perception and perspective. Tredition.
  8. Baudrillard, J. (2018). Simülakrlar ve Simülasyon (O. Adanır, Çev.). Doğu-Batı Yayınları.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Görsel İletişimde Bilgisayar Destekli Tasarım

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

29 Kasım 2025

Yayımlanma Tarihi

30 Kasım 2025

Gönderilme Tarihi

10 Ağustos 2025

Kabul Tarihi

17 Kasım 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Sayı: 53

Kaynak Göster

APA
İpek, A. R., & Ermiş İpek, S. (2025). Sentetik Gerçeklik Bağlamında Yapay Zekâ Destekli Derin Sahte Görsellerin Gerçeklik Algısını Dönüştürmesi. Sanat Yazıları, 53, 725-744. https://doi.org/10.61742/sanatyazilari.1761815
AMA
1.İpek AR, Ermiş İpek S. Sentetik Gerçeklik Bağlamında Yapay Zekâ Destekli Derin Sahte Görsellerin Gerçeklik Algısını Dönüştürmesi. SY. 2025;(53):725-744. doi:10.61742/sanatyazilari.1761815
Chicago
İpek, Alper Raif, ve Seçil Ermiş İpek. 2025. “Sentetik Gerçeklik Bağlamında Yapay Zekâ Destekli Derin Sahte Görsellerin Gerçeklik Algısını Dönüştürmesi”. Sanat Yazıları, sy 53: 725-44. https://doi.org/10.61742/sanatyazilari.1761815.
EndNote
İpek AR, Ermiş İpek S (01 Kasım 2025) Sentetik Gerçeklik Bağlamında Yapay Zekâ Destekli Derin Sahte Görsellerin Gerçeklik Algısını Dönüştürmesi. Sanat Yazıları 53 725–744.
IEEE
[1]A. R. İpek ve S. Ermiş İpek, “Sentetik Gerçeklik Bağlamında Yapay Zekâ Destekli Derin Sahte Görsellerin Gerçeklik Algısını Dönüştürmesi”, SY, sy 53, ss. 725–744, Kas. 2025, doi: 10.61742/sanatyazilari.1761815.
ISNAD
İpek, Alper Raif - Ermiş İpek, Seçil. “Sentetik Gerçeklik Bağlamında Yapay Zekâ Destekli Derin Sahte Görsellerin Gerçeklik Algısını Dönüştürmesi”. Sanat Yazıları. 53 (01 Kasım 2025): 725-744. https://doi.org/10.61742/sanatyazilari.1761815.
JAMA
1.İpek AR, Ermiş İpek S. Sentetik Gerçeklik Bağlamında Yapay Zekâ Destekli Derin Sahte Görsellerin Gerçeklik Algısını Dönüştürmesi. SY. 2025;:725–744.
MLA
İpek, Alper Raif, ve Seçil Ermiş İpek. “Sentetik Gerçeklik Bağlamında Yapay Zekâ Destekli Derin Sahte Görsellerin Gerçeklik Algısını Dönüştürmesi”. Sanat Yazıları, sy 53, Kasım 2025, ss. 725-44, doi:10.61742/sanatyazilari.1761815.
Vancouver
1.Alper Raif İpek, Seçil Ermiş İpek. Sentetik Gerçeklik Bağlamında Yapay Zekâ Destekli Derin Sahte Görsellerin Gerçeklik Algısını Dönüştürmesi. SY. 01 Kasım 2025;(53):725-44. doi:10.61742/sanatyazilari.1761815