DİJİTAL EĞİTİMDE EŞİTSİZLİK: HARRAN ÜNİVERSİTESİ ÖĞRENCİLERİ DENEYİMİ

Öz

Son yıllarda teknolojinin gelişimi sayesinde toplumsal hayatı mümkün hale getiren bilginin üretilmesi ve tüketilmesi dijital araçlar aracılığıyla gerçekleştirilmektedir. Bilginin elde ettiği bu yeni konum sonucunda eğitim de kaçınılmaz olarak dijitalleşme sürecine girmiştir. 2000’li yılların başından itibaren geleceğin eğitim sistemi olduğu tartışılan dijital eğitim (uzaktan eğitim) pandemi süreci ile birlikte bir zorunluluk halini almıştır. Dijital eğitim pandemi sürecinde dünya genelinde olduğu gibi Harran Üniversitesinde de zorunlu olarak deneyimlenmiştir. Dijital eğitimin en önemli iddialarından biri eğitimde eşitliği sağlayacak bir yöntem olduğudur. Bu çalışma Harran Üniversitesi öğrencilerinin deneyimleri üzerinden dijital eğitimin eşitlik sağlayıp sağlayamadığını araştırmayı hedeflemiştir. Araştırmada nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Harran Üniversitesi Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı aracılığıyla tüm Üniversite öğrencilerine gönderilen anket formu gönüllülük esasına dayalı olarak uygulanmıştır. Basit tesadüfi örneklem tekniği ile 1770 kişiden cevap alınmıştır. 19 Ağustos 2020 ve 9 Kasım 2020 tarihleri arasında Google forms üzerinden veriler toplanmıştır. Elde edilen veriler SPPS (Statistical Package for the Social Sciences) 21.0 ile analiz edilmiştir. Betimsel yöntemin kullanıldığı çalışmada cinsiyet, ekonomik durum ve yerleşim yeri değişkenleri üzerinden analizler yapılmıştır. Çalışma sonunda dijital eğitimin teknolojik aletlere sahip olma ve bu aletleri kullanabilecek düzeyde teknolojik bilgiye sahip olma durumlarının yeni birer eşitsizlik alanı oluşturduğu tespit edilmiştir. Çalışmanın sonunda dijital eğitimin gelecekte daha etkin şekilde kullanılacağı öngörülse de eşitlikçi bir sistem olduğu iddiasının aksine kendi eşitsizliklerini üreteceği sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Eğitim
• Uzaktan Eğitim
• Dijital Eğitim
• Eğitimde Eşitsizlik
• Dijital Bölünme.

INEQUALITY IN DIGITAL EDUCATION: EXPERIENCE OF HARRAN UNIVERSITY STUDENTS

Öz

The production and consumption of information that makes social life possible is carried out through digital tools in recent years thanks to the development of technology. As a result of this new position of knowledge, education has inevitably entered the digitalization process. Since the beginning of the 2000s, digital education (distance education), which has been discussed as the education system of the future, has become a necessity with the pandemic process. During the pandemic process, digital education has been experienced in Harran University as well as in the rest of the world. One of the most important claims of digital education is that it is a method that will ensure equality in education. This study aims to investigate whether digital education can provide equality through the experiences of Harran University students. Quantitative research method was used in the study. The questionnaire form sent to all university students through Harran University Registrar's Office was applied on a voluntary basis. Responses were received from 1770 people using the simple random sampling technique. Data were collected on Google forms between 19 August 2020 and 9 November 2020. The obtained data were analyzed with SPPS (Statistical Package for the Social Sciences) 21.0. In the study in which the descriptive method was used, analyzes were made on the variables of gender, economic status and settlement. At the end of the study, it was determined that digital education's having technological tools and having technological knowledge at a level to use these tools create a new area of inequality. At the end of the study, although it is predicted that digital education will be used more effectively in the future, it has been concluded that contrary to the claim that it is an egalitarian system, it will produce its own inequalities.

Anahtar Kelimeler

• Education
• Distance Education
• Digital Education
• Educational Inequality
• Digital Division

Kaynakça

1. Acun, Fatma. “Küresel Rekabette Dijital Kültür”. Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları (HÜTAD) 9 (Aralık 2008): 11-46.
2. Aşkun, Volkan - Yağmur, Ayten. “Beşerî Sermaye, Eşitlik Algısı, İstihdam ve Ülke Ekonomisi İlişki Analizi: Türkiye Örneği”. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi 25/1 (Nisan 2021): 53-66.
3. Baştürk Akça, Emel - Kaya, Buket. “Toplumsal Cinsiyet Eşitliği Perspektifinden Dijital Bölünme ve Farklı Yaklaşımlar”. Intermedia International e-Journal 3/5 (Aralık 2016): 301-319.
4. Bozkurt, Aras - Hamutoğlu, Nazire Burçin - Liman Kaban, Ayşegül - Taşçı, Gülşah - Aykul, Mona. Dijital Bilgi Çağı: Dijital Toplum, Dijital Dönüşüm, Dijital Eğitim ve Dijital Yeterlilikler”. Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi-AUAd 7/2 (Nisan 2021): 35-63.
5. Cabı, Emine - Ersoy, Halil. “Yükseköğretimde Uzaktan Eğitim Uygulamalarının İncelenmesi: Türkiye Örneği”. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi 7/3 (Aralık 2017): 419-429.
6. Can, Ertuğ. “Açık ve Uzaktan Yükseköğretim Mezunları Üzerine Bir Değerlendirme”. Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi AUAd 5/3 (Temmuz 2019): 81-105.
7. Demiray, Uğur - İşman, Aytekin. “History of Distance Education”. Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 1 (Mart 2014): 88-108.
8. Demircioğlu, Zübeyde. “İnternet Kullanımının Toplumsal İlişkilerin Dönüşümü Üzerine Etkileri”. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi 10/52 (Ekim 2017): 621-627. http://dx.doi.org/10.17719/jisr.2017.1922

9. Gülbahar, Yasemin. E-öğrenme. Ankara: Pegem, 3. Basım, 2017.
10. Güloğlu, Mehmet Fatih. “Toplumsal Gerçekliği İnşa Eden İllüzyon: Meşruiyet”. Mediterranean Journal of Humanities 9/2 (Aralık 2019): 319-333. 10.13114/MJH.2019.493
11. Holmberg, Börje. Theory and Practice of Distance Education. London: Routledge, 2. Basım, 1995.
12. Jung, Insung. “Introduction to Theories of Open and Distance Education”, Open and Distance Education Theory Revisited Implications for the Digital Era. ed. Insung Jung. 1-9. E-kitap, Singapore: Springer, 2019.
13. Kaya, Suat. “Zorunlu Uzaktan Eğitimde Karşılaşılan Sorunlar: Öğretim Elemanı ve Öğrenci Görüşleri”. 135-137, EJERCongress 2020 Bildiri Özetleri Kitabı. Ankara: Anı. 2020.
14. Kember, David. Reconsidering Open and Distance Learning in the Developing World. NewYork: Routledge, 1. Basım, 2007.
15. Konu, Aylin. “Sürdürülebilir Kalkınma ve Dijital Ekonomi İlişkisi: AB Ülkeleri İçin Bir Araştırma”. Akademik İncelemeler Dergisi 15/2 (Eylül 2020): 655-678. 10.17550/akademikincelemeler.738292
16. Nerse, Serdar. “Dijital Eğitimde Eşitsizlikler: Kırsal-Kentsel Ayrımlar ve Sosyoekonomik Farklılaşmalar”. İnsan ve Toplum Online Basım (Ekim 2020): 1-32. 10.12658/M0548
17. Odabaş, Hüseyin. “İnternet Tabanlı Uzaktan Eğitim ve Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümleri”. Türk Kütüphaneciliği 17/1 (2003): 1-18
18. Özer, Bekir. “Uzaktan Eğitim Sisteminin Evrensel Yapısı”. Kurgu Dergisi 8 (1990): 569-594
19. Şahin, Hatice - Nerse, Serdar. “Psyco-Social Effects in The Pandemic Process and Expectations for New Social Life. Society in The Covid-19 Pandemic: Inequalities, Challenges, and Opportunities”. ed. Hakan Gülerce, Vahid Nimehchisalem, Veysel Bozkurt, Glenn Dawes, Shameem Rafik-Galea. 69-85. Ankara: Pegem, 2021.
20. Şahin, Hatice. Türkiye’de Eğitimde Fırsat Eşit(siz)liği ve Bireylerin Eğitim Kararları: Ardahan ve Karabük Örneği. İstanbul: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2019. https://tez.yok.gov.tr/
21. Telli Yamamoto, Gonca - Kalaç, Mustafa Özhan. Kamuda Dijital Dönüşüm. İstanbul: Kriter, 1. Basım, 2018.
22. Telli, Sahure Gonca - Altun, Deniz. “Coronavirüs ve Çevrimiçi (Online) Eğitimin Önlenemeyen Yükselişi”. Üniversite Araştırmaları Dergisi 3/1 (Nisan 2020): 25-34. https://doi.org/10.32329/uad.711110
23. Tuncer, Murat - Taşpınar, Mehmet. “Sanal Eğitim-Öğretim ve Geleceği”. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 6/20 (Bahar 2007): 112-133.
24. TÜİK, Türkiye İstatistik Kurumu, Hanehalkı Bilişim Teknolojileri (BT) Kullanım Araştırması, 2019 (Ağustos 2019). https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Hanehalki-Bilisim-Teknolojileri-(BT)-Kullanim-Arastirmasi-2019-30574
25. TÜİK, Türkiye İstatistik Kurumu, Hanehalkı bilişim teknolojileri kullanım araştırması, 2011 (Ağustos 2011). https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Hanehalki-Bilisim-Teknolo jileri-(BT)-Kullanim-Arastirmasi-2011-8572
26. TÜİK, Türkiye İstatistik Kurumu, Hanehalkı Bilişim Teknolojileri (BT) Kullanım Araştırması, 2020. (Ağustos 2020). https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Hanehalki-Bilisim-Teknolojileri-(BT)-Kullanim-Arastirmasi-2020-33679
27. We Are Social. Digital 2021 July Global Statshot Report v02. (Temmuz 2021). Digital 2021 Local Country Headlines Report (January 2021) v03 (slideshare.net)
28. Yankın, Fahri Bilal. “Dijital Dönüşüm Sürecinde Çalışma Yaşamı”. Trakya Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi E-Dergi 7/2 (Ocak 2019): 1-38.
29. YÖK, Yüksek Öğretim Kurulu, Üniversite Öğrencilerine Ücretsiz 6 Gb'lık "Uzaktan Eğitime Destek" Kotası. (Nisan 2020). https://www.yok.gov.tr/Sayfalar/Haberler/2020/ogrencilere-egitime-destek-kotasi.aspx
30. Zeybekoğlu Akbaş, Özge–Dursun, Cansu. “Koronavirüs (Covid-19) Pandemisi Sürecinde Özel Alanına Kamusal Alanı Sığdıran Çalışan Anneler”. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi 7/5 (2020), 78-94.