Mutsuz eden yöneticilerden beklenen liderlik tarzları üzerine senaryo araştırması

Öz

Bu çalışmanın amacı çalışanların işyerlerinde yöneticilerinin davranışlarından kaynaklı oluşan mutsuzluklarının hangi liderlik tarzı ile giderilebileceğini tespit edebilmektir. Bunun yanında mutsuz eden yönetici davranışlarından hangisinin daha sık görüldüğü ve mutlu eden yönetici davranışlarından hangisinin daha çok beklendiği de araştırmanın çözümlemeyi amaçladığı sorular olmuştur. Mutsuz eden yönetici davranışları ve çalışma kapsamına alınan liderlik tarzları senaryolaştırılarak 151 katılımcıya anket tekniği ile sunulmuştur. Araştırmanın bulgularına göre mutsuz eden yönetici davranışları karşısında en fazla beklenen liderlik tarzı otantik liderlik olmuştur. En fazla adaletsizlik, iletişim yetersizliği ve aşırı rol yükü olumsuzları ile mutsuz olduklarını belirten katılımcılar; güvenilir, pozitif iletişim kuran ve sonuç/çözüm odaklı yöneticiler arzu etmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Liderlik
• Liderlik tarzları
• İşyerinde mutluluk

A scenario research on the leadership styles that expected from managers who make sad

Öz

The purpose of this study is determining which leadership style can eliminate employees' sadness arising from the behavior of their managers in workplaces. In addition, the research aimed to analyze which manager behaviors who make sad are seen more frequently and which of the manager behaviors that made the happy are expected more. Manager behaviors which make sad employees and leadership styles which were included in the study were scenarized and presented to 151 participants with a questionnaire technique. According to the findings of the study, authentic leadership is the most expected leadership style in the face of manager behaviors who make sad. Participants who stated that injustice, lack of communication and excessive role burden make them unhappy; prefer reliable, communicating positively and result oriented managers.

Anahtar Kelimeler

• Leadership
• Leadership Styles
• Workplace Wellbeing

Kaynakça

1. Akbolat, M , Işık, O.ve Yılmaz, A . (2015). Dönüşümcü Liderlik Davranışının Motivasyon ve Duygusal Bağlılığa Etkisi . Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi, (11).
2. Alparslan, A,M, Yastıoğlu, S. ve Taş, M.A, (2019). Mutlu Eden Yöneticiler, Pozitif Psikoloji Bağlamında Araştırmalar ve Öneriler, Atlas Akademik Basım Yayın Dağıtım, Ankara.
3. Alper Ay, F . ve Keleş, K . (2017). Etkileşimci ve Dönüşümcü Liderlik Tarzlarının İşten Ayrılma Niyeti ve İş Performansı Üzerinde Etkisi . Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi , 6 (4) , 193-203 .
4. Arnold, K. A., Turner, N., Barling, J., Kelloway, E. K., &McKee, M. C. (2007). Transformationalleadershipandpsychologicalwell-being: themediating role of meaningfulwork. Journal of occupationalhealthpsychology, 12(3), 193.
5. Atar, A. ve Konaklıoğlu, E. (2018). Konaklama İşletmelerindeki Liderlik Davranış Türlerinin Örgütsel Sessizlik, Örgütsel Sinizm ve Psikolojik İyi Oluşa Etkisi: Türkiye ve İtalya Üzerine Bir Çalışma, Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, Cilt.2, Sayı.3, ss.45-65.
6. Ayan, A., Ünsar, A. S., & Oğuzhan, A. (2016). LİDERLİK TARZLARININ ÖRGÜTSEL SESSİZLİK VE TÜKENMİŞLİK DÜZEYİ ÜZERİNE ETKİSİ: BİR ALAN ARAŞTIRMASI. Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 14(2), 507-538.
7. Ayça, D. (2016).Otantik Liderlik Davranışının İş Tatmini ve Örgütsel Bağlılığa Etkisinin İncelenmesi ve Otel İşletmelerinde Bir Araştırma, Haliç Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı, Doktora Tezi, İstanbul.
8. Baykal, E , Zehi̇r, C. ve Köle, M . (2018). Hizmetkar Liderlik Firma Performansı İlişkisinde Örgütsel Özdeşleşmenin Aracı Etkisi .Akademik Hassasiyetler , 5 (9) , 111-133 .

9. Baykal, E . (2017). Otantik Liderlik ve Pozitif Çıktıları: Pozitif Örgütsel Davranış Bakış Açısı :Uluslararası İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi , 3 (3) , 42-64.
10. Bekmezci, M., ve Yıldız, B. (2019). Babacan Liderlik Psikolojik Sahipliği Nasıl Etkilemektedir? Kolektif Şükranın Aracı Rolü, İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 18 (35), 309-324.
11. Cömert, M. (2004). Dönüşümcü liderlik. XIII. Ulusal Eğitim Bilimleri Kurultayı, 6-9.
12. Çekmecelioğlu, H. G. (2014). Göreve ve insana yönelik liderlik tarzlarının örgütsel bağlılık, iş performansı ve işten ayrılma niyeti üzerindeki etkileri.
13. derKinderen, S.,Valk, A., Khapova, S. N., &Tims, M. (2020). FacilitatingEudaimonicWell-Being in MentalHealthCareOrganizations: The Role of Servant Leadership and Workplace Civility Climate. International Journal of EnvironmentalResearchandPublicHealth, 17(4), 1173.
14. Eren, M. ve Ti̇ti̇zoğlu, Ö . (2014). Dönüşümcü ve Etkileşimci Liderlik Tarzlarının Örgütsel Özdeşleşme ve İş Tatmini Üzerindeki Etkileri . Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi , 14 (27) , 275-303 .
15. Erkutlu, H., &Chafra, J. (2017). Authentic leadership and organizational job embeddedness in higher education. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi (HU Journal of Education), 32(2), 413-426.
16. Gerçek, M . (2018). Yöneticilerin Babacan (Paternalist) Liderlik Davranışlarının Psikolojik Sözleşme Bağlamındaki Beklentileri Üzerindeki Etkilerine Yönelik Bir Çalışma . Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi , 13 (2) , 101-118.
17. Günaydın, S , Ürü Sanı, F , Atan Tarlacı. ve Ö , Yozgat, U . (2016). Hizmetkâr Liderliğin Pozitif Örgütsel Davranış Değişkenleri İle İlişkisi Üzerine Bir Araştırma .Elektronik Mesleki Gelişim ve Araştırmalar Dergisi , 4 (1) , 0-0.
18. Hennessey, J. T. (1998). ReinventingGovernment: DoesLeadershipMaketheDifference? Public Administration Review, 58 (6): 522-528.
19. Hırlak, B. ve Taşlıyan, M . (2017). Otantik Liderliğin İnsan Kaynakları Yönetimi Uygulamaları, İşten Ayrılma Niyeti ve Çalışan Performansı Üzerine Etkisi: Hastanelerde Bir Uygulama .Assam Uluslararası Hakemli Dergi , 4 (7) , 34-54 .
20. Ilies, R., Morgeson, F. P., &Nahrgang, J. D. (2005). Authenticleadershipandeudaemonicwell-being: Understandingleader–followeroutcomes. Theleadershipquarterly, 16(3), 373-394.
21. Jackson, T. (2016). Paternalisticleadership: Themissing link in cross-culturalleadershipstudies?.
22. Kahveci, H., ve Aypay, A. (2012). Hizmetkâr örgütlerde örgütsel liderlik değerlendirme ölçeği: türk kültürüne uyarlama, dil geçerliği ve faktör yapısının incelenmesi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13(1), 19-42.
23. Karacaoğlu, K. ve Satır, F . (2019). Çalışanların Otantik Ve Hizmetkâr Liderlik Algılamalarının, Performansları Üzerindeki Etkileri: Kayseri Organize Sanayi Bölgesinde Bir İşletme Uygulaması .Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi , (53) , 87-111 .
24. Kesken, J. ve Ayyıldız, N. A. (2008). Liderlik Yaklaşımlarında Yeni Perspektifler: Pozitif ve Otantik Liderlik. Ege Akademik Bakış Dergisi, 8(2), 729-754.
25. Kılınç, U , Akdemi̇r, M . (2019). Otel İşletmelerinde Otantik Liderlik Algısı ve İşyeri Mutluluğu: Ankara İlinde Bir Uygulama . Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi , 24 (4) , 793-811 .
26. KOÇAK, R. D., & Özüdoğru, H. (2012). Yöneticilerin liderlik özelliklerinin çalışanların motivasyonu ve performansı üzerindeki etkileri: Kamu ve özel hastanelerinde bir uygulama. Gazi Üniversitesi Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi Dergisi, (1), 76-88.
27. Koçel, T, (2014). İşletme Yöneticiliği, Beta Yayınevi, Ankara.
28. Koçel, T. (2018). İşletme Yöneticiliği (17. Baskı, ss. 601). Beta.
29. Küçük, K. ve Yavuz, E . (2018). Hizmetkar Liderlik: GandhiÖrneği .Uluslararası Liderlik Çalışmaları Dergisi: Kuram ve Uygulama , 1 (2) , 81-93.
30. Leli, L. (1999). TheRelationshipbetween Planning, TransformationalLeadershipandTransactional Management (Basılmamış Doktora Tezi). Illinois Üniversitesi.
31. Liderlik Tarzları,Https://Www.Biymed.Com/Makaleler/Kisisel-Gelisim/Liderlik/Liderlik-Tarzlari-Ve-Liderlik-Turleri-Etkili-Liderlik-Ozellikleri.Html (Erişim.Tarihi: 23.08.2020)
32. Liu, J., Siu, O. L., &Shi, K. (2010). Transformationalleadershipandemployeewell‐being: Themediating role of trust in theleaderand self‐efficacy. AppliedPsychology, 59(3), 454-479.
33. Maula-Bakhsh, R., &Raziq, A. (2016). Development of conceptual link betweenservantleadership&employeesubjectivewell-being. Journal of Applied and Emerging Sciences, 4(2), pp157-168.
34. Maula-Bakhsh, R., &Raziq, A. (2018). Relationshipbetweenservantleadershipandsubjectivewell-being: EvidencefrommanufacturingandservicesbasedSMEs in Pakistan. Journal of Management Sciences, 5(1), 62-85.
35. Nal, M.ve Tarım, M . (2017). Sağlık Yöneticilerinin Paternalist Liderlik Davranışlarının Çalışanların İş Doyumu Üzerine Etkisi . Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 3 (2), 117-141.
36. Nelson, K., Boudrias, J. S., Brunet, L., Morin, D., De Civita, M., Savoie, A., &Alderson, M. (2014). Authenticleadershipandpsychologicalwell-being at work of nurses: Themediating role of workclimate at theindividuallevel of analysis. BurnoutResearch, 1(2), 90-101.
37. Nie, D., &Lämsä, A. M. (2018). Chineseimmigrants’ occupationalwell-being in Finland: the role of paternalisticleadership. Leadership&Organization Development Journal, Vol. 39, No. 3, pp. 340-352
38. Nielsen, K., &Daniels, K. (2012). Doessharedanddifferentiatedtransformationalleadershippredictfollowers' workingconditionsandwell-being?. TheLeadershipQuarterly, 23(3), 383-397.
39. ÖCAL, H., & BARIN, N. (2016). ÖRGÜTLERDE OTANTİK LİDERLİK DAVRANIŞININ İŞE YABANCILAŞMA İLE İLİŞKİSİ: BURSA İLİ DERİCİLİK SEKTÖRÜNDE BİR ARAŞTIRMA. Is, Guc: TheJournal of IndustrialRelations& Human Resources, 18(2), 63-94.
40. Rahimnia, F., &Sharifirad, M. S. (2015). Authenticleadershipandemployeewell-being: Themediating role of attachmentinsecurity. Journal of Business Ethics, 132(2), 363-377.
41. Ruíz, P., Martínez, R. ve Rodrigo, J. (2010). İşletme organizasyonlarında organizasyon içi sosyal sermaye. Öncül olarak hizmetkâr liderliğe odaklanan teorik bir model. RamonLlull Uygulamalı Etik Dergisi , (1), 43-59.
42. Shea, C. M. (1999). TheEffect of Leadership Style on PerformanceImprovement on a ManufacturingTask, Journal of Business, 72 (3): 407-422
43. ULUKÖY, M., KILIÇ, R., & BOZKAYA, E. (2014). HİYERARŞİK YAPISI YÜKSEK OLAN KURUMLARDA LİDERLİK YAKLAŞIMLARININ ÇALIŞANLARIN MOTİVASYONU ÜZERİNE ETKİSİ. Suleyman Demirel UniversityJournal of Faculty of Economics&AdministrativeSciences, 19(1).
44. Usta, M. ve Ünsal, Y . (2018). Okullarda Algılanan Hizmetkâr Liderlik Düzeyinin İncelenmesi . Sakarya UniversityJournal Of Education , 8 (4) , 168-184 .
45. Yammarino, F. ve Bass, B. M. (1990). TransformationalLeadershipandMultipleLevels of Leadership, Human Relations, 43 (1990): 975-995.
46. Yeşiltaş, M., Kanten, P., ve Sormaz, Ü. (2013). Otantik liderlik tarzının prososyal hizmet davranışları üzerindeki etkisi: Konaklama işletmelerine yönelik bir uygulama. IstanbulUniversityJournal of the School of Business Administration, 42(2).
47. Yılmaz, P. (2019). Öğretmen algılarına göre okul müdürlerinin dönüşümcü liderlik davranışları ile örgütsel iletişim arasındaki ilişkinin incelenmesi (Yüksek Lisans Tezi). İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
48. Yücel İ. ve Kılıç E.(2018). "Otantik Liderlik ve Örgütsel Güven – Erzincan Üniversitesi’nde Bir Uygulama", Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 18,.81-.