Examining in Terms of Different Variables of the Hopelessness Levels of Undergraduate Students

Öz

It is emphasized in the literature that today's university students experience hopelessness due to various factors and factors. In particular, students’ hopelessness levels may differ depending on socio-demographic variables. The hopelessness experienced by students can play important roles in their career and future expectations. In this context, the study analysed the hopelessness levels of students continuing their education at Süleyman Demirel University Faculty of Economics and Administrative Sciences and whether their hopelessness differed according to socio-demographic variables. The reason for choosing this sample is that almost no research has been done on this sample group before. The data of the research, which was conducted according to the comparative screening model, was collected from the relevant sample group. The data set collected from 415 students was tested by t-test and ANOVA analysis with the help of SPPS program. Hypotheses were tested as a result of analyses on whether students' hopelessness levels differ according to socio-demographic variables. According to the findings, it was determined that the students studying at the relevant faculty experienced mild and moderate hopelessness. In addition, it was determined that there was a statistically significant difference in the hopelessness levels of the participating students according to gender, satisfaction with education, conscious choice of department, desire to work in the field they studied, country preference to work in, grade levels, grade point average (academic success) and department groups. On the other hand, no statistically significant difference could be detected in the students' hopelessness levels according to their computer usage knowledge, extra computer program knowledge, foreign language knowledge level, family income level and the sector groups in which the students want to work after graduation.

Anahtar Kelimeler

• Undergraduate Students
• Hopelessness
• Socio-Demographic Characteristics

LİSANS ÖĞRENCİLERİNİN UMUTSUZLUK DÜZEYLERİNİN FARKLI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ

Öz

Literatürde günümüz üniversite öğrencilerinin çeşitli etken ve faktörlere bağlı olarak umutsuzluk yaşadıkları vurgulanmaktadır. Özellikle öğrencilerin sosyo-demografik değişkenlere bağlı olarak umutsuz düzeyleri farklılaşabilmektedir. Öğrencilerin yaşadıkları umutsuzluk onların kariyer ve geleceğe yönelik beklentilerinde önemli roller oynayabilmektedir. Bu bağlamda çalışmada Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesinde eğitimine devam eden öğrencilerin umutsuzluk düzeyleri ve umutsuzluklarının sosyo-demografik değişkenlere göre farklılık gösterip göstermediği analiz edilmiştir. Bu örneklemin seçilmesinin gerekçesi ise, daha önce bu örneklem grubuna yönelik nerdeyse hiç araştırma yapılmamış olmasıdır. Karşılaştırmaya dayalı ilişkisel tarama modeline göre gerçekleştirilen araştırmanın verileri ilgili örneklem grubundan toplanmıştır. 415 öğrenciden toplanan veri seti, SPPS programı yardımıyla t testi ve ANOVA analizi yapılarak test edilmiştir. Öğrencilerin umutsuzluk düzeylerinin sosyo-demografik değişkenlere göre farklı olup olmadığına yönelik analizler sonucunda hipotezler test edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre, ilgili fakültede okuyan öğrencilerin hafif ve orta düzeyde umutsuzluk yaşadıkları tespit edilmiştir. Ayrıca katılımcı öğrencilerin umutsuzluk düzeylerinin cinsiyet, eğitimden memnuniyet, bölümü bilinçli tercih etme, okuduğu alanda çalışma isteği, çalışmak istenen ülke tercihi, sınıf düzeyleri, not ortalaması (akademik başarı) ve bölüm gruplarına göre istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık olduğu tespit edilmiştir. Buna karşın, öğrencilerin umutsuzluk düzeylerinin bilgisayar kullanma bilgi düzeyi, ekstra bilgisayar program bilgisi, yabancı dil bilgi düzeyi, ailenin gelir düzeyi ve öğrencilerin mezun olduktan sonra çalışmak istedikleri sektör gruplarına göre istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık tespit edilememiştir.

Anahtar Kelimeler

• Lisans Öğrencileri
• Umutsuzluk
• Sosyo-Demografik Değişkenler

Kaynakça

1. Abramson, L. Y., Metalsky, G. I. ve Alloy, L. B. (1989). Hopelessness depression: A theory-based subtype of depression. Psychological. Review, 96, 358-372. https://doi.org/10.1037/0033-295X.96.2.358.
2. Abramson, L. Y., Seligman, M. E. ve Teasdale, J. D. (1978). Learned helplessness in humans: Critique and reformulation. Journal Abnormal Psychology, 87(1), 49-74. https://doi.org/10.1037/ 0021-843X.87.1.49.
3. Abramson, L.Y., Alloy, L. B., Hogan, M. E., Whitehouse, W. G., Gibb, B. E., Hankin, B. L. ve Cornette, M. M. (2000). The hopelessness Theory of Suicidality. The Hopelessness Theory of Suicidality. M. D. Rudd (Ed.), Suicide Science: Expanding the Boundaries içinde (ss. 17-32). NY: Kluwer Academic/Plenum Publishers.
4. Açıkgöz, A. (2019). Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu son sınıf öğrencilerinde umutsuzluk düzeyi ve ilişkili etmenler. SDÜ Sağlık Bilimler Enstitüsü Dergisi, 10(1), 5-12. https://doi.org/ 10.22312/sdusbed.450499.
5. Adalı, İ., Uludağ, B., Meral, M., Kartal, A., Erbaşaran, E., İskender, S. ve Konukseven, Ö. (2019). Odyoloji Bölümü öğrencilerinin mesleğe yönelik kaygı ve umutsuzluk düzeylerinin belirlenmesi. Türk Odyoloji ve İşitme Araştırmaları Dergisi, 2(3), 65-73. https://doi.org/10.34034/tjahr.23191.
6. Aktağ I. ve Alpay, D. D. (2015). Abant İzzet Baysal Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulunda öğrenim gören öğrencilerinin umutsuzluk düzeyleri. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(1), 15-24. https://doi.org/10.17240/ aibuefd.2015.15.1-5000128592.
7. Alloy, L. B. ve Clements C. M. (1998). Hopelessness Theory of Depression: Tests of the symptom component. Cognitive Therapy and Research, 22(4), 303-335. https://doi.org/10.1023/A:1018 753028007.
8. Alloy, L. B., Abramson, L. Y., Metalsky, G. I. ve Hartlage, S. (1988). The hopelessness theory of depression: Attributional aspects. British Journal of Clinical Psychology, 27(1), 5-21. https://doi.org/10. 1111/j.2044-8260.1988.tb00749.x.

9. Aloba, O., Akinsulore, A., Mapayi, B., Oloniniyi, I., Mosaku, K., Alimi, T. ve Esan, O. (2015). The Yoruba version of the Beck Hopelessness Scale: Psychometric characteristics and correlates of hopelessness in a sample of Nigerian psychiatric outpatients. Comprehensive Psychiatry, 56, 258-271. https://doi.org/10.1016/ j.comppsych.2014.09.024.
10. Andersen, S. M. (1990). The inevitability of future suffering: the role of depressive predictive certainty in depression. Social Cognition, 8(2), 203-228. https://doi.org/10.1521/soco.1990.8.2.203.
11. Aslanargun, E., Bozkurt, S. ve Sarıoğlu, S. (2016). Sosyo ekonomik değişkenlerin öğrencilerin akademik başarısı üzerine etkileri. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 9(3), 214-234.
12. Au, C. ve Watkins, D. (1997). Towards a causal model of learned hopelessness for Hong Kong adolescents. Educational Studies, 23(3), 377-391. https://doi.org/10.1080/0305569970230304.
13. Baryshnikov, I., Rosenström, T., Jylhä, P., Koivisto, M., Mantere, O., Suominen, K., Melartin, T., Vuorilehto, M., Holma, M., Riihimäki, K. ve Isometsä, E. T. (2018). State and trait hopelessness in a prospective five-year study of patients with depressive disorders. Journal of Affective Disorders, 239, 107-114. https://doi.org/10.1016/j.jad.2018.07.007.
14. Bayoğlu, S. ve Karagün, E. (2017). Beden eğitimi ve spor yüksekokulunda okuyan öğrencilerde umutsuzluk incelemesi: Kocaeli Üniversitesi Örneği. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 6(2), 109-117.
15. Beck, A. T. (1964). Thinking and depression: II. Theory and therapy. Archives of General Psychiatry, 10(6), 561-571. https://doi.org/ 10.1001/archpsyc.1964.01720240015003.
16. Beck, A. T., Brown, G., Berchick, R. J., Stewart, B. L. ve Steer, R. A. (1990). Relationship between hopelessness and ultimate suicide: A replication with psychiatric outpatients. The American Journal of Psychiatry, 147(2), 190-195. https://doi.org/10.1176/ ajp.147.2.190.
17. Beck, A. T., Weissman, A., Lester, D. ve Trexler, L. (1974). The measurement of pessimism: The Hopelessness Scale. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 42(6), 861-865. https://doi.org/ 10.1037/h0037562.
18. Beck, A.T., Epstein, N., Brown, G. ve Steer, R.A. (1988). An inventory for measuring clinical anxiety: psychometric properties. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 56, 893-897. https://doi.org/10.1037/0022-006X.56.6.893.
19. Bolland, J. M. (2003). Hopelessness and risk behaviour among adolescents living in high-poverty inner-city neighbourhoods. Journal of Adolescence, 26, 145-158. https://doi.org/ 10.1016/S0140-1971(02)00136-7.
20. Bozkur, B., Kıran, B., & Cengiz, Ö. (2020). Üniversite öğrencilerinin umutsuzluk, belirsizliğe tahammülsüzlük, gelecekte iş bulmaya yönelik algı ve özyeterliklerinin incelenmesi. Kastamonu Education Journal, 28(6), 2401-2409. https://doi.org/ 10.24106/kefdergi.702233.
21. Büyüköztürk, Ş. (2011). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. Ankara: Pegem Akademi.
22. Cevahir, E. (2020). SPSS ile nicel veri analizi rehberi. Birinci Baskı. İstanbul: Kibele Yayınları.
23. Ceyhan, A. A. (2004). Ortaöğretim alan öğretmenliği tezsiz yüksek lisans programına devam eden öğretmen adaylarının umutsuzluk düzeylerinin incelenmesi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 1, 91-101.
24. Cohen, J. (1992). A power primer. Psychological Bulletin, 112(1), 155-159.
25. Çakmak, Ö. ve Hevedanlı, M. (2005). Eğitim ve Fen-Edebiyat Fakülteleri Biyoloji Bölümü öğrencilerinin kaygı düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 4(14), 115-127.
26. Çapık, C. (2014). İstatistiksel güç analizi ve hemşirelik araştırmalarında kullanımı: Temel bilgiler. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 17(4), 268-74.
27. Çay, M. ve Akpınar, B. (2022). Sosyal hizmet bölümü öğrencilerinin iş bulma endişeleri ve umutsuzluk düzeylerine yönelik bir araştırma. Toplum ve Sosyal Hizmet, 33(3), 707-734. https://doi.org/10.33417/ tsh.981945.
28. Çınar, O. ve Karcıoğlu, F. (2012). Büro yönetimi bölümü öğrencilerinin umutsuzluk düzeyleri ve kontrol odağı inançları üzerine bir araştırma: Erzincan Üniversitesi MYO uygulaması. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 16(3), 283-296.
29. Çunkuş, N. Karaatlı-Tikbaş, P., Adana, F. ve Arslantaş, H. (2021). Hemşirelik Bölümü öğrencilerinde depresif belirtiler ve umutsuzluk düzeyi ile ilişkili faktörler. Necmettin Erbakan Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 4(1), 6-14.
30. Dat, N. T., Mitsui, N., Asakura, S., Watanabe, S., Takanobu, K., Fujii, Y., Toyoshima, K., Kako, Y. ve Kusumi, I. (2021). The mediating role of hopelessness in the relationship between self-esteem, social anxiety, and suicidal ideation among Japanese university students who visited a university health care center. Journal of Affective Disorders Reports, 6, 100192. https://doi.org/ 10.1016/j.jadr.2021.100192.
31. DeLisle, M. M. ve Holden R. R. (2004). Depression, hopelessness, and psychache as increasingly specific predictors of suicidal manifestations. Canadian Clinical Psychologist, 15, 7-10.
32. Dereli, F. ve Kabataş, S. (2009). Sağlık Yüksekokulu son sınıf öğrencilerinin iş bulma endişeleri ve umutsuzluk düzeylerinin belirlenmesi. Yeni Tıp Dergisi, 26, 31- 36.
33. Doğan, P. (2012). Resim öğretmeni adaylarının umutsuzluk düzeylerinin incelenmesi. M.Ü. Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 36, 115-127.
34. Duman, S., Taşğın, Ö. ve Özdağ, S. (2009). Beden eğitimi ve spor yüksekokulu spor yöneticiliği bölümünde okuyan öğrencilerin umutsuzluk düzeylerinin incelenmesi. Selçuk Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dergisi, 11(3), 27-32.
35. Durak, A. ve Palabıyıkoğlu, R. (1994). Beck Umutsuzluk Ölçeği geçerlilik çalışması. Kriz Dergisi, 2(2), 311-319. https://doi.org/ 10.1501/Kriz_0000000071.
36. Dursun, S. ve Aytaç, S. (2012). Üniversite öğrencilerinin işgücü piyasasına yönelik beklentileri ve iş deneyimleri ile umutsuzluk ve kaygı düzeyleri arasındaki ilişki üzerine bir araştırma. CBÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 10(1), 373-388.
37. Ergüt, Ö. (2020). Üniversite öğrencilerin umutsuzluk düzeyi ile iş deneyimi ve iş bulma beklentileri arasındaki ilişkinin sınıf düzeyinde incelenmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 3(38), 232-252.
38. Ersoy, E., Küçükkaragöz, H., Deniş, H. ve Karataş, E. (2010). Öğretmen adaylarının umutsuzluk düzeylerinin bazı değişkenlere göre belirlenmesi. e-Journal of New World Sciences Academy, 5(4), 1534- 1542.
39. Everson, S. A., Goldberg, D. E., Kaplan, G. A., Cohen, R. D., Pukkala, E., Tuomilehto, J. ve Salonen J. T. (1996). Hopelessness and risk of mortality and incidence of myocardial infarction and cancer. Psychosomatic Medicine, 58, 113-121.
40. Grassi, L., Travado, L., Gil, F., Sabato, S., Rossi, E., Tomamichel, M., Marmai, L., Biancosino, Nanni, M. G. ve Group, S. (2010). Hopelessness and Related Variables Among Cancer Patients in the Southern European Psycho-Oncology Study (SEPOS). Psychosomatics, 51(3), 201-207, https://doi.org/ 10.1016/S0033-3182(10)70686-1.
41. Gür, Ç., Koçak, N. ve Alakoç-Pirpir, D. (2014). Meslek yüksekokulu son sınıf öğrencilerinin umutsuzluk davranışlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Cumhuriyet International Journal of Education-CIJE, 3(4), 10-23.
42. Gürgül, S. ve Şeker, F. B. (2022). Tıp Fakültesi öğrencilerinin depresyon, anksiyete, umutsuzluk ve endişe düzeylerinin belirlenmesi. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilim Dergisi, 15(2), 361-369. https://doi.org/10.26559/mersinsbd.1111159.
43. Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., Anderson, R. E. ve Tatham, R. L. (2013). Multivariate data analysis. Pearson Education Limited.
44. Hanna, D., White, R., Lyons, K., McParland, M. J., Shannon, C. ve Mulholland, C. (2011). The structure of the Beck Hopelessness Scale: A confirmatory factor analysis in UK students. Personality and Individual Differences, 51(1), 17-22. https://doi.org/ 10.1016/j.paid.2011.03.001.
45. Ilgaz-Yıldırım, B. ve Toker, B. (2017). Lisans düzeyinde turizm eğitimi alan öğrencilerin yılmazlık, umutsuzluk durumları ve sektörel tutumlarının kariyer seçimleri üzerine etkileri. Seyahat ve Otel İşletmeciliği Dergisi, 14(1), 76-89.
46. Karasar, N. (2013). Bilimsel araştırma yöntemi (25. basım). Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
47. Kartal, M., Kabalcıoğlu-Bucak, F., Akduman, V. ve Kurağ, O. (2020). Hemşirelik Bölümü son sınıf öğrencilerinin umutsuzluk düzeyi ve etkileyen faktörler. Gevher Nesibe Journal Of Medical & Health Sciences, 5(9), 43-49. http://dx.doi.org/10.46648/gnj.132.
48. Kılıç. S., Tektaş, N. ve Pala, T. (2014). Devlet ve vakıf meslek yüksekokulu öğrencilerinin umutsuzluk düzeylerinin karşılaştırılması ve umutsuzluk düzeylerini etkileyen faktörlerin belirlenmesi. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 18(2), 169-186.
49. Kodan, S. (2013). Üniversite öğrencilerinde umutsuzluk ve akılcı olmayan inanışlar arasındaki ilişkinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. CBÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 11(2), 175-190.
50. Küçük, U., Usta, G. ve Torpuş, K. (2019). Sağlık hizmetleri meslek yüksekokulu son sınıf öğrencilerinin iş bulma endişeleri ve umutsuzluk düzeyleri. ACU Sağlık Bilimleri Dergisi, 10(3), 367-372.
51. López, R., Follet, L., Defayette, A. B., Whitmyre, E. D., Wolff, J., Spirito, A. ve Esposito-Smythers, C. (2021). Depression-related emotional problems mediate the relation between hopelessness and suicidal ideation severity. Journal Of Clinical Psychology, 77(12), 2978-2993, https://doi.org/10.1002/ jclp.23236.
52. Matuza, T, Shikh, A., Sullivan, S. R., Wheeler, A. ve Miranda, R. (2023). Induced optimism to lessen hopelessness-related cognitions among young adults at risk for suicidal thoughts and behavior. Journal of Affective Disorders Reports, 14, 100670. https://doi.org/10.1016/j.jadr.2023.100670.
53. Moore, S. L. (2005). Hope makes a difference. Journal of Psychiatric and Mental Health Nursing, 12, 100-105. https://doi.org/10.1111/j.1365-2850.2004.00802.x.
54. Özçelik-Kaynak, K. ve Öztuna, B. (2020). Üniversite öğrencilerinde işsizliğe yönelik işsizlik kaygısı ve umutsuzluk: Dokuz Eylül Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu öğrencileri üzerine bir araştırma. Yaşar Üniversitesi E-Dergisi, 15(60), 953-970. https://doi.org/10.19168/jyasar.742879.
55. Özmen, M., Coşman, Ö. ve Kökçü, A. (2016). Meslek yüksekokulu öğrencilerinin umutsuzluk düzeyleri. International Journal of Social Sciences and Education Research, 2(2), 511-521.
56. Özsoy, S. ve Özsoy, G. (2013). Eğitim araştırmalarında etki büyüklüğü raporlanması. İlköğretim Online, 12(2), 334‐346.
57. Öztürk, M., Yurdagül, G. ve Tatlıbadem, B. (2016). Yaşlı bakım teknikerinin öğrencilerin bölüme yönelik düşüncelerinin umutsuzluk düzeylerine etkisi. GÜ Sağlık Bilimler Dergisi, 5(2), 1-9.
58. Peterson, C. (2000). The future of optimism. American Psychologist, 55(1), 44-55. https://doi.org/10. 1037/0003-066X.55.1.44.
59. Ribeiro, J. D., Huang, X., Fox, K. R. ve Franklin, J. C. (2018). Depression and hopelessness as risk factors for suicide ideation, attempts and death: meta-analysis of longitudinal studies. The British Journal of Psychiatry, 212(5), 279-286. https://doi.org/ 10.1192/bjp.2018.27.
60. Rose, D. T. ve Abramson L. Y. (1992). Developmental predictors of depressive cognitive style: Research and theory. D. Cicchetti ve S. Toth (Eds.), Rochester symposium of developmental psychopathology, Vol. IV içinde (ss. 323-349). NY: University of Rochester Press.
61. Sarıkaya, T. ve Khorshid, L. (2009). Üniversite öğrencilerinin meslek seçimini etkileyen etmenlerin incelenmesi: üniversite öğrencilerinin meslek seçimi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 7(2), 393-423.
62. Şahin, A. (2002). İlahiyat fakültesi öğrencilerinin umutsuzluk düzeyleri üzerine bir araştırma. Necmettin Erbakan Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 13(13), 143-157.
63. Şahin, C. (2009). Eğitim Fakültesinde öğrenim gören öğrencilerin umutsuzluk düzeyleri. Selçuk Üniversitesi Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Dergisi, 27, 271-286.
64. Samuelsson, M., Jokinen, J., Nordstrom, A. L. ve Nordstrom, P. (2006). CSF 5-HIAA, suicide intent and hopelessness in the prediction of early suicide in male high-risk suicide attempters. Acta Psychiatr Scand, 113(1), 44-47. https://doi.org/10.1016/j.schres. 2009.04.006.
65. Şanlı-Kula, K. ve Saraç, T. (2017). Üniversite Öğrencilerinin umutsuzluk düzeylerinin incelenmesi: Ahi Evran Üniversitesi örneği. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 18(1), 1-16. https://doi.org/10.17494/ogusbd.330620.
66. Seber, G., Dilbaz, N., Kaptanoğlu, C. ve Tekin, D. (1993). Umutsuzluk ölçeği: Geçerlilik ve güvenirliği. Kriz Dergisi, 1(3), 139-142.
67. Şengül, S. ve Güner, P. (2012). İlköğretim matematik öğretmenliği programına devam eden öğretmen adaylarının umutsuzluk düzeylerinin incelenmesi. X. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi, 27-30 Haziran 2012, Niğde.
68. Serafini, G., Lamis, D. A., Aguglia, A., Amerio, A., Nebbia, J., Geoffroy, P. A., Pompili, M. ve Amore, M. (2020). Hopelessness and its correlates with clinical outcomes in an outpatient setting. Journal of Affective Disorders, 263, 472-479. https://doi.org/ 10.1016/j. jad.2019.11.144.
69. Sevinç, S. ve Özdemir, S. (2017). Hemşirelik öğrencilerinin kaygı ve umutsuzluk ilişkisi: Kilis örneği. Hemşirelikte Araştırma Geliştirme Dergisi, 19(2), 14-24.
70. Siyahhan, S., Arıcak, O. T. ve Çayırdağ-Acar, N. (2012). The relation between bullying, victimization, and adolescents' level of hopelessness. Journal of Adolescence, 35(4), 1053-1059. https://doi.org/10. 1016/j.adolescence.2012.02.011.
71. Tabachnick, B. G. ve Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics. Boston: Allyn and Bacon.
72. Taslak, S. ve Işıkay, Ç. (2015). Hemşirelik Bölümü öğrencilerinin eğitim algıları ile kaygı ve umutsuzluk düzeylerine yönelik bir araştırma: Sağlık yüksekokulu örneği. SDÜ Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 6(3), 108-115.
73. Tekin, M. ve Filiz, K. (2008). Beden eğitimi ve spor yüksekokullarının antrenörlük eğitimi ve spor yöneticiliği bölümlerinde öğrenim gören öğrencilerin umutsuzluk ve boyun eğici davranış düzeylerinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 6(1), 27-37. https://doi.org/10.1501/ Sporm_0000000126.
74. Tetik, S. ve Yurtsever, H. (2018). Ön lisans öğrencilerinin umutsuzluk algılarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Vizyoner Dergisi, 9(21), 39-56. https://doi.org/10. 21076/vizyoner.409322.
75. Ulucan, H., Kılınç, M., Kaya, K. ve Türkçapar, Ü. (2011). Beden eğitimi spor yüksekokullarında öğrenimlerine devam eden öğrencilerin umutsuzluk ve yaşam doyum düzeylerinin incelenmesi. Selçuk Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dergisi, 13(3), 349-356.
76. Ulupınar, S. ve İnce, İ. (2021). Spor bilimlerinde etki büyüklüğü ve alternatif istatistik yaklaşımları. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 19(1), 1-17. https://doi.org/10.33689/ spormetre.794015.
77. Üngüren, E. ve Ehtiyar, R. (2009). Türk ve Alman öğrencilerin umutsuzluk düzeylerinin karşılaştırılması ve umutsuzluk düzeylerini etkileyen faktörlerin belirlenmesi: Turizm eğitimi alan öğrenciler üzerinde bir araştırma. Journal of Yasar University, 4(14), 2093-2127.
78. Üstün, G., Dedekoç, Ş., Kavalalı, T., Öztürk, F., Sapcı, Y. ve Can, S. (2014). Üniversite son sınıf öğrencilerinin iş bulmaya ilişkin umutsuzluk düzeylerinin incelenmesi. Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3, 200-221.
79. Uz-Baş, A. ve Kabasakal, Z. (2013). Öğretmen adaylarında umutsuzluk ve algılanan sosyal destek. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 2(1), 19-26.
80. Wang, J., Xu, M., Li, X. ve Ni, Y. (2023a). A latent class analysis of hopelessness in relation to depression and trauma during the COVID-19 pandemic in China. Journal of Affective Disorders, 329, 81-87. https://doi.org/10.1016/j.jad.2023.02.077.
81. Wang, Y., Batterham, P. J., Cruwys, T. ve Calear, A. L. (2023b). The development and validation of the Hopelessness Inventory-5 in a community-based sample. Journal of Affective Disorders Reports, 14, 100623. https://doi.org/10.1016/j.jadr.2023.100623.
82. Weishaar, M. E. ve Beck A. T. (1992). Hopelessness and suicide. International Review of Psychiatry, 4(2), 177-184. https://doi.org/10.3109/09540269209066315.
83. Yazar-Aslan, B. (2015). Genç işsizliğe yönelik alan araştırması: Üniversite öğrencileri arasında kaygı ve umutsuzluk. Çalışma İlişkileri Dergisi, 6(2), 71-86.
84. Yılmaz, İ. A. ve Dursun, B. (2014). Genç bireylerin umutsuzluk düzeylerinin sosyo-demografik özellikleri ile ilişkisi: Kırklareli Üniversitesi Pınarhisar MYO örneği. Gençlik Araştırmaları Dergisi, 2(4), 48-79.
85. Zhang, Y., Kuang, D., Zhang, B., Liu, Y., Ren, J., Chen, L., Ning, L., Xie, X. ve Han, J. (2023). Association between hopelessness and job burnout among Chinese nurses during the COVID-19 epidemic: The mediating role of career calling and the moderating role of social isolation. Heliyon, 9(6), e16898. https://doi.org/10.1016/ j.heliyon.2023.e16898.