Determination of the Priority Order of Place-Specific Architectural Design Criteria by AHP Method

Öz

In the 20th century, the relationship between globalization and architectural design had been broken down and all regional borders was  eliminated. In this context, architecture has ceased to be a regional phenomenon and has become a universal phenomenon with no boundaries anymore. The study advocates that critical regionalism can be a solution as a way of embodied the spirit of the place, establishing the 'architectural design-place' relationship correctly. In the ‘Critical Regionalism’ approach, it is aimed to design contemporary place-oriented with the values of 'place'. In the scope of study, the ten points voiced by Kenneth Frampton in 1987 is interpreted and nine criteria are designated, however after conceiving these criteria are inadequate in present conditions, four more criteria are added and the thirteen universal criteria of being able to qualify “a structure as critical regional - a belonging to that place (region)” have been demonstrated in four groups. The main aim of this study is to determine, which criteria are eligible to name a structure as critical regional (a belonging to that place) and the priority ranking of these criteria. Within this context, 34 Dr. titled experts who are from Restoration Department, Architecture History Department and Building Knowledge Department of Selcuk University, Gazi University and Middle East Technical University were asked to score how much the determined criteria are influential in perceiving a design’s belonging to that place. Results were analyzed with AHP (Analytical Hierarchy Process) method and the priority criteria have been identified in determining “a structure as a belonging to that place (region) – as critical regional”, after designating the validity of the principles set forth in the scope of the study and the priority of all these criteria.

Anahtar Kelimeler

• Architectural design,Place-specific design Critical regionalism,Kenneth Frampton,AHP

AHP Metoduyla Yer’e Özgü Mimari Tasarım Kriterlerinin Öncelik Sırasının Belirlenmesi

Öz

20. yüzyılda küreselleşme ile mimari tasarımın yerle olan ilişkisi kopmuş, her türlü bölgesel sınır ortadan kalkmıştır. Bu bağlamda mimarlık, bölgesel bir olgu olmaktan çıkmış, artık sınırları olmayan evrensel bir olgu haline gelmiştir. Çalışma, ‘mimari tasarım-yer’ ilişkisini doğru kurmanın yani yerin ruhunun somutlaştırılmasının yolu olarak Eleştirel Bölgeselciliğin çözüm olabileceğini savunmaktadır. ‘Eleştirel Bölgeselcilik (Critical Regionalism)’ yaklaşımında ‘yer’e ait değerlerle, çağdaş yer yönelimli tasarım yapmak amaçlanmaktadır. Çalışma kapsamında Eleştirel Bölgeselcilik kavramını geliştiren Kenneth Frampton’ın 1987’lerde söylemleştirdiği 10 maddesi yorumlanarak dokuz kriter belirlenmiş ancak bu kriterlerin günümüz koşullarında yetersiz olduğu düşünülerek tarafımızdan dört kriter eklenerek “bir yapıyı eleştirel rejyonalist-o yer’e (bölgeye) ait” olarak nitelendirebilmenin on üç evrensel kriteri, dört grup halinde ortaya konulmuştur. Çalışmanın asıl amacı bir yapının eleştirel rejyonalist-o yer’e (bölgeye) ait olarak adlandırılabilmesi için hangi kriterlerin etken olduğu ve bu kriterlerin öncelik sıralamasını tespit etmektir. Bu doğrultuda doktor unvanına sahip Selçuk Üniversitesi, Gazi Üniversitesi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi’nden Restorasyon Anabilim Dalı, Mimarlık Tarihi Anabilim Dalı, Bina Bilgisi Anabilim Dalında görevli toplam 34 uzmandan, bir tasarımın o yere ait olarak algılanmasında belirlenen kriterlerin ne kadar etken olduklarını puanlamaları istenmiştir. Sonuçlar AHP (Analitik Hiyerarşi Prosesi) metoduyla analiz edilmiş ve çalışma kapsamında ortaya konulan kriterlerin geçerliliği ve tüm bu kriterlerin öncelik sırası belirlenerek “bir yapıyı eleştirel rejyonalist-o yer’e (bölgeye)” ait olarak nitelendirmede öncelikli kriterler tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Mimari tasarım,Kenneth Frampton,AHP,Yere özgü tasarım,Eleştirel rejyonalizm,AHP

Kaynakça

1. [1] Norberg-Schulz, C. 1980. Genius loci: towards a phenomenology of architecture. Rizzoli, New York.
2. [2] Abel, C. 1997. Architecture and Identity: Responses to Cultural and Technological Change. Architectural Press, Oxford, United Kingdom
3. [3] Corbusier, L. 1952. Towards A New Architecture. The Architectural Press, London, 7-126.
4. [4] Orhon, T., Yırtıcı, H. 1995. Postmodernizm, Gelenek ve Olumlamanın Kolaycılığı. Arredamento architecture (70), 132-134.
5. [5] McLeod, M. 1989. Architecture and politics in the Reagan era: From postmodernism to deconstructivism. Assemblage (8), 23-59.
6. [6] Venturi, R. 1977. Complexity and contradiction in architecture. The museum of modern art, New York.
7. [7] Harvey, D. 1997. Postmodernliğin Durumu. Translated by Sungur Savran, Metis publications.
8. [8] Allen, B. L. 2007. On Performative Regionalism. in Canizaro, Vincent B. (eds.), Architectural regionalism: collected writings on place, identity, modernity, and tradition, Princeton Architectural Press, New York, 421-426.

9. [9] Canizaro, V. B. 2007. Introduction. in Canizaro, V. B. (eds.), Architectural Regionalism: Collected Writings on Place, Identity, Modernity, and Tradition, Princeton Architectural Press, New York, 17-33.
10. [10] Tzonis, A., Lefaivre, L. 1985. The Grid and the Pathway: An Introduction to the Work of Dimitris and Suzana Antonakakis in the Context of Greek Architectural Culture. in Frampton, K. (eds.), Atelier 66: The Architecture of Dimitris and Suzana Antonakakis.
11. [11] Tzonis, A., Lefaivre, L. 1996. Why Critical Regionalism Today?. in Nesbitt, K. (eds.), Theorizing a New Agenda for Architecture: An Anthology of Architectural Theory 1965-1995, Princeton Architectural Press.
12. [12] Frampton, K. 1983. Towards a Critical Regionalism: Six Points for an Architecture of Resistance. in Foster, H. (eds.), The Anti-Aesthetic: Essays on Postmodern Culture, Bay Press, Post Townsend, Washington, 16-30.
13. [13] Frampton, K. 1983 Prospects for a Critical Regionalism. Perspecta, 20, 147-162.
14. [14] Frampton, K. 1992. Critical regionalism: Modern architecture and cultural identity. in Frampton K. (eds.), Modern architecture: A critical history, Thames & Hudson world of art, 314-327.
15. [15] Saaty, T. L. 1994. Fundamentals of decision making and priority theory with the analytic hierarchy process. Vol. VI, Universitas Pittsburgh, USA.
16. [16] Saaty, T. 2005. The analytic hierarchy and analytic network processes for the measurement of intangible criteria and for decision-making, Multiple criteria decision analysis: state of the art surveys, 345-405.
17. [17] Van Nes, A. 2008. The Heaven, the Earth and the Optic Array: Norberg-Schulz’s Place Phenomenology and its Degree of Operationability, Footprint.