INVESTIGATION OF THE COMMERCIAL ENTERPRISE ATTRIBUTE OF THE ACTIVITIES OF REAL PERSONS WHO PURCHASE AND SELL SECOND-HAND MOTOR LAND VEHICLES

Öz

Today, the increase in demand for commodities along with the increase in inflation rapidly increases the prices of these product groups. With the effect of the constant demand for automobiles, which are commodities, in our country, second-hand automobile purchases and sales started to be used as an additional income source in this period. Considering the concentration of these activities in the relevant market, the legislator has made a clear determination with the amendment of the Regulation in terms of the implementation of tax regulations. The evaluation of the activities of these real persons in terms of the attribute of commercial enterprise constitutes the subject of the study. From this perspective, evaluations have been made in the context of relevant regulations and comparative law. It has been concluded that these activities will have the characteristics of commercial enterprises if the necessary conditions are met.

İKİNCİ EL MOTORLU KARA TAŞITI ALIM SATIMI YAPAN GERÇEK KİŞİLERİN FAALİYETLERİNİN TİCARİ İŞLETME NİTELİĞİNİN İNCELENMESİ

Öz

Günümüzde enflasyonun artışıyla beraber emtiaya yönelen talebin fazlalaşması bu ürün gruplarının fiyatlarını hızla yükseltmektedir. Birer emtia olan otomobillere ülkemizde daimî bir rağbet gösterilmesinin etkisiyle bu dönemde ikinci el otomobil alım satımları ek gelir kaynağı olarak kullanılmaya başlanmıştır. Kanun koyucu, bu faaliyetlerin ilgili pazarda yoğunlaşmasını göz önünde bulundurarak vergi düzenlemelerinin uygulanması açısından Yönetmelik değişikliğiyle net bir belirleme yapmıştır. İşte bu gerçek kişilerin faaliyetlerinin ticari işletme niteliği bakımından değerlendirilmesi çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Bu bakımdan ilgili düzenlemeler ve karşılaştırmalı hukuk bağlamında değerlendirmeler yapılarak gerekli koşulların bulunması halinde bu faaliyetlerin ticari işletme niteliği taşıyacağı sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• MOTORLU KARA TAŞITI
• TİCARİ İŞLETME
• TACİR

Kaynakça

1. Ansay, Tuğrul, Ticari İşletmenin Sorgulanması, Prof. Dr. Rona Serozan’a Armağan, On iki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2010, ss. 173-218.
2. Antalya, Gökhan, Eşya Hukuku Cilt 1, Legal Yayıncılık, 1. Baskı, İstanbul, 2017.
3. Arkan, Sabih, Ticari İşletme Hukuku, Banka ve Ticaret Enstitüsü Yayınları, Son Değişikliklere Göre Hazırlanmış 27.Baskı, Ankara, 2021.
4. Arslanlı, Halil, Kara Ticareti Hukuku Dersleri Umumi Hükümler, 3. Bası, Fakülteler Mecmuası, İstanbul, 1960.
5. Aslan, İ. Yılmaz, Ticaret Hukuku Dersleri, Ekin Yayınevi, Gözden Geçirilmiş 7.baskı, 2012.
6. Ayan, Mehmet, Eşya Hukuku I Zilyetlik ve Tapu Sicili, Seçkin Yayınları, Gözden Geçirilmiş 13. Baskı, Ankara, 2016.
7. Aydın, Alihan, ‘‘6102 Sayılı (Yeni) Türk Ticaret Kanunu’na Göre Ticarî İşletme Kavramı ve Ticarî İşletmenin Hukukî İşlemelere Konu Olması’’, Yeni Türk Ticaret Kanunu’nun Ticari İşletme Hukuku Alanında Getirdiği Yenilikler Sempozyumu, 25-26 Kasım 2011, Kadir Has Üniversitesi Hukuk Fakültesi, Kadir Has Üniversitesi Yayınları, İstanbul, 2012, ss. s. 9-21.
8. Ayhan, Rıza- Hayrettin Çağlar, Ticari İşletme Hukuku Genel Esaslar, Yetkin Yayınevi, Gözden Geçirilmiş ve Güncellemiş 11. Bası, Ankara, 2018. Bahtiyar Mehmet, Ticari İşletme Hukuku, 16.bası, İstanbul, Ekim 2015.

9. Baraniuk, Chris, ''Why is there a chip shortage?'', https://www.bbc.com/news/business-58230388, (Erişim Tarihi: 08.10.2022). Baştuğ, İrfan – Erdem, Ercüment H., Ticari İşletme Hukuku, Ankara, 1993. Bozer, Ali- Göle, Celal, Ticari İşletme Hukuku, Bankacılık Enstitüsü Yayınları, Güncellenmiş ve Genişletilmiş 7. Bası, Ankara, 2021. Bozkurt, Taner, Ticari İşletme Hukuku, 2. baskı, Legem Yayıncılık, Ankara, 2017. Conner, John "Digital Life after Death: The Issue of Planning for a Person's Digital Assets after Death." Estate Planning & Community Property Law Journal, 2011, vol. 3, no. 2, pp. 301- 322. https://heinonline.org/HOL/P?h=hein.journals/epcplj3&i=305, (Erişim Tarihi: 09.10.2022). Çeker, Mustafa, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununa Göre Ticaret Hukuku, 4. baskı, Karahan Kitabevi, 2014. Çetiner, Selma-Bozkurt Yüksel, Armağan Ebru, Ticari İşletme ve Şirketler Hukuku, Seçkin Yayıncılık, 5.Baskı, Ankara, 2021.
10. Demirkapı, Ertan, ‘’Ticari işletmenin Tespiti Açısından Esnaf İşletmesi Kavramının Değerlendirilmesi’’, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 17, S. 1-2, ss. 371-441.
11. Deryal, Yahya, Ticaret Hukuku, Yeniden Gözden Geçirilmiş ve Genişletilmiş, 2.Baskı, Trabzon, 1997.
12. Dursun, Sanem Aksoy, Eşya Kavramı, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2012.
13. Eren, Fikret, Mülkiyet Hukuku, Yetkin Yayınları, 3. Baskı, Ankara, 2014.
14. Erman, Hasan, Eşya Hukuku Dersleri, Der Yayınları, Gözden Geçirilmiş 5. Basım, İstanbul, 2014.
15. Hirsch, Ernst, Ticaret Hukuku Dersleri, Genişletilmiş ve Gözden Geçirilmiş 3. Bası, İstanbul, 1948.
16. İmregün, Oğuz, Kara Ticaret Hukuku Dersleri, Kutulmuş Matbaaası, İstanbul, 1969.
17. İnal, H. Tamer, Ticarî İşletme Hukuku Uluslararası Ticarî Sözleşmeler Incoterms 2010, Seçkin Yayıncılık, 2. Bası, 2015.
18. Karahan, Sami, Ticari İşletme Hukuku, 27. Baskı, Mimoza Yayıncılık, Konya, 2015
19. Karayalçın, Yaşar, Ticaret Hukuku, I. Giriş-Ticari İşletme, Ankara 1968.
20. Karlı, Halil – Tanyaş, Mehmet, ‘’ Pandemi Durumunda Tedarik Zinciri Risk Yönetimine İlişkin Öneriler’’, İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi (Covid19-Özel Ek), İstanbul, C.19, S. 37, ss. 174-190.
21. Kaya, Ferman, E-Ticaret Hukuku ve Tüketici Hukukundaki Uygulamaları, Seçkin Yayıncılık, 4. Baskı, Ankara, 2021.
22. Kayar, İsmail, Ticari İşletme Hukuku, Seçkin Kitabevi, 11. Baskı, Ankara, 2018.
23. Krolikowski, Pawel M. – Naggert, Kristoph N., "Semiconductor Shortages and Vehicle Production and Prices," Economic Commentary, 2021, vol. 2021-17, pages 1-7, https://doi.org/10.26509/frbc-ec-202117, (Erişim Tarihi: 07.10.2022).
24. Koca, Didem, "Sanayi Devrimlerinin Tarihsel Arka Planı ve İşgücü Becerileri Üzerindeki Yansımaları", Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi (OPUS), 2020, C.16, S.31, ss. 4531-4558. Koç, Mustafa- Kostak, Nurcan, ''What is Happening to Used Car Prices in Turkey? Evidence From Hedonic Price Model (Hpm)'', Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2021, S.46, ss. 225-240.
25. Lemerle, Maxime-Garatti, Alexis-Lavaud, Florentin, ''Chip Shortages To Boost Carmakers’ Pricing Power in Europe’’, https://www.allianz- trade.com/content/dam/onemarketing/aztrade/allianz- trade_com/en_gl/erd/publications/the-watch/2021_07_27_Impact-of-shortages-on- car-prices.pdf, (Erişim Tarihi: 07.10.2022).
26. Liu, Enci et. al., "Research on the Prediction Model of the Used Car Price in View of the PSO- GRA-BP Neural Network" Sustainability, 2022, vol. 14, no. 15, pp. 1-19, https://www.mdpi.com/2071-1050/14/15/8993, (Erişim Tarihi: 07.10.2022).
27. Oğuzman, M. Kemal - Barlas, Nami, Medeni Hukuk, Vedat kitapçılık, 22. Bası, İstanbul, 2016.
28. Oğuzman, Kemal – Seliçi, Özer -Oktay Özdemir, Saibe, Eşya Hukuku, Gözden Geçirilmiş 20. Bası, Filiz Yayınevi, İstanbul, 2017.
29. Öncel, Mualla vd., Vergi Hukuku, Turhan Kitabevi, Gözden Geçirilmiş Değişiklikler İşlenmiş 30. Bası, Ankara, 2021.
30. Poroy, Reha -Hamdi Yasaman, Ticari İşletme Hukuku, 18. Bası, İstanbul 2019.
31. Serozan, Rona, Taşınır Eşya Hukuku, Filiz Kitabevi, Genişletilmiş 2 nci Bası, İstanbul, 2007.
32. Silberg, Gary et.al., ''Used car prices could crash—will they?'', https://advisory.kpmg.us/content/dam/advisory/en/pdfs/2021/car-crash-design- secured.pdf, (Erişim Tarihi: 07.10.2022).
33. Swanson, Ana – Edmondson, Catie, ''Commerce Dept. Survey Uncovers ‘Alarming’ Chip Shortages'', https://www.nytimes.com/2022/01/25/business/economy/chips-semiconductors- shortage.html, (Erişim Tarihi: 07.10.2022).
34. Şaban, Kayıhan, Ticari İşletme Hukuku, Gözden Geçirilmiş ve Güncellenmiş 7.baskı, Ankara, 2021
35. Şener, Oruç Hami – Uzunallı, Sevilay, Uygulamalı Ticari İşletme Hukuku, Yeni TTK’ya Göre Yeniden Yazılmış 3.Baskı, Ankara, 2012
36. Şükrü, Kızılot, Vergi Uygulamasıyla İlgili Muktezalar ve Danıştay Kararları, Savaş Yayınları, Ankara, 1987.
37. Taş, Seyhan- Günay Enver, ‘’Antik Çağ Toplumlarının Özellikleri, Geleneksel Statüleri ve İktisadi Yapıyı Belirleyen Kurumları’’, KSÜ Sosyal Bilimler Dergisi, C.2, S.12, 2015, ss. 141-166.
38. Tekinalp, Ünal, ‘’Türk Ticaret Hukukunu Ticari İşletme Bağlamında Yeniden Düşünmek’’, Batider, Ankara, 2008, C. 24, S. 3, ss. 5-16. Toksal, Baki, Türk Ticaret Kanunu Şerhi, C. 1, Ankara, 1986.
39. Turhan, Esener- Güven Kudret, Eşya Hukuku, Genişletilmiş 6. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara, 2015.
40. Ülgen, Hüseyin vd. Ticari İşletme Hukuku, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2015 (Anılış:2015).
41. Ülgen, Hüseyin vd., Ticari İşletme Hukuku, Vedat Kitapçılık, 7.bası, İstanbul, 2021 (Anılış:2021).
42. Ünal, Mehmet – Başpınar, Veysel, Şekli Eşya Hukuku Giriş Zilyetlik Tapu Sicili, Güncellenmiş ve Genişletilmiş 7. Baskı, Savaş Yayınevi, Ankara, 2015. Vatavu, Joanna "The Importance of Planning for Your Digital Estate" Estates, Trusts and Pensions Journal, 2012, vol. 32, no. 1, pp. 1-4, https://heinonline.org/HOL/P?h=hein.journals/espjrl32&i=7, (Erişim Tarihi: 09.10.2022).
43. Walsh, Russ, ''Current State of the Used Car Market: Inventory & Valuation'', https://www.philadelphiafed.org/-/media/frbp/assets/events/2021/consumer- finance/fourth-biennial-conference-on-autolending/fed-auto-conf-2021---r-walsh- final.pdf, (Erişim Tarihi: 08.10.2022).
44. Yıldız, Şükrü, “6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’na Göre Gerçek Kişilerde Tacir Sıfatının Kazanılması”, Yeni Türk Ticaret Kanunu’nun Ticari İşletme Hukuku Alanında Getirdiği Yenilikler Sempozyumu, 25-26 Kasım 2011, Kadir Has Üniversitesi Hukuk Fakültesi, İstanbul, 2012, ss. 21-32.