Araştırma Makalesi

Oral Liken Planus Hastalarında Tükürük Kortizol Seviyesi, Kaygı Durumu ve Periodontal Enflamasyonun Değerlendirilmesi

Cilt: 16 Sayı: 2 18 Ağustos 2025
PDF İndir
TR EN

Oral Liken Planus Hastalarında Tükürük Kortizol Seviyesi, Kaygı Durumu ve Periodontal Enflamasyonun Değerlendirilmesi

Öz

Amaç: Çalışmanın amacı sağlıklı bireyler ve oral liken planus (OLP) hastalarında kaygı düzeylerinin ve tükürük kortizol seviyelerinin değerlendirilmesidir. Hastaların periodontal sağlıklarının belirlenerek karşılaştırılması da hedeflenmektedir. Yöntem: Katılımcılar E.Ü. Diş Hekimliği Fakültesine muayene amacıyla başvuran bireyler arasından belirlendi. OLP hasta grubu, ağızda OLP’ye bağlı yakınmaları olan ve OLP tanısı histopatolojik olan doğrulanmış hastalardan oluşturulurken, kontrol grubu rutin muayene amacıyla başvurmuş bireyler arasından seçildi. Demografik veriler kaydedildi ve hastalardan durumluk-sürekli anksiyete (STAI-II) ölçeğinin ikinci bölümünü doldurmaları istendi. Tükürük örnekleme sonrasında, plak ve kanama indeksleri ölçülerek periodontal durum değerlendirildi. Tükürük kortizol konsantrasyonları ticari bir kit kullanılarak belirlendi. Veriler t-testi, Mann-Whitney U testi ve ki-kare ve Pearson korelasyonu ile değerlendirildi (p<0,05). Bulgular: Çalışmaya 54 OLP hastası ve 47 sağlıklı birey olmak üzere toplam 101 hasta dâhil edildi. Gruplar arasında yaş ve cinsiyet dağılımı benzerdi (p>0,05). Sondalamada kanama yüzdesi (p=0,368), plak yüzdesi (p=0,668) ve gingivitis varlığı (p=0,546) açısından anlamlı fark belirlenmedi. OLP grubun ortalama STAI-II değeri (47,54) kontrol grubuna oranla (42,60) anlamlı şekilde daha yüksekti (p=0,002). Ancak ortalama tükürük kortizol seviyelerinin sağlıklı grupta (3864,30 pg/ml) OLP grubuna kıyasla (3337,11 pg/ml) anlamlı şekilde daha yüksek olduğu belirlendi (p=0,005). Korelasyon analizleri, OLP grubunda yaş ve STAI-II skoru ile (p=0,020) sondalamada kanama yüzdesi (p=0,028) arasında pozitif bir ilişki varlığını gösterdi. Her iki grupta da STAI-II skoru ve tükürük kortizol seviyesi arasında anlamlı bir korelasyon gözlenmedi. Sonuç: OLP hastalarında psikolojik faktörlerin etkisi nöroendokrin etkenlerden daha baskın olabilir. Bu hastaların tedavisinde uygulanacak multidisipliner yaklaşıma psikolojik/psikiyatrik uzmanların da dahil edilmesi tedavi etkinliğinin ve hastanın yaşam kalitesinin artırılmasına önemli katkılar sağlayabilir.

Anahtar Kelimeler

Proje Numarası

Proje no:18-DİŞ 013

Kaynakça

  1. 1. Gorouhi, F., Davari, P., Fazel, N. 2014. Cutaneous and mucosal lichen planus: a comprehensive review of clinical subtypes, risk factors, diagnosis, and prognosis. Scientific World Journal, 2014, 742826.
  2. 2. Parashar, P. 2011. Oral lichen planus. Otolaryngol Clin North Am, 44(1), 89-107.
  3. 3. Eisen, D. 1999. The evaluation of cutaneous, genital, scalp, nail, esophageal, and ocular involvement in patients with oral lichen planus. Oral Surg Oral Med Oral Pathol Oral Radiol Endod, 88(4), 431-436.
  4. 4. Warnakulasuriya, S., Kujan, O., Aguirre-Urizar, J. M., Bagan, J. V., González-Moles, M. Á., Kerr, A. R., Lodi, G., Mello, F. W., Monteiro, L., Ogden, G. R., Sloan, P., Johnson, N. W. 2021. Oral potentially malignant disorders: A consensus report from an international seminar on nomenclature and classification, convened by the WHO Collaborating Centre for Oral Cancer. Oral Dis, 27(8), 1862-1880.
  5. 5. Georgakopoulou, E. A., Achtari, M. D., Achtaris, M., Foukas, P. G., Kotsinas, A. 2012. Oral lichen planus as a preneoplastic inflammatory model. Journal of Biomedicine & Biotechnology, 2012, 759626.
  6. 6. Chainani-Wu, N., Silverman, S. J., Lozada-Nur, F., Mayer, P., Watson, J. 2001. Oral lichen planus: Patient profile, disease progression and treatment responses. Journal of the American Dental Association, 132(7), 901–909.
  7. 7. Giuliani, M., Troiano, G., Cordaro, M., Corsalini, M., Gioco, G., Lo Muzio, L., Pignatelli, P., Lajolo, C. 2019. Rate of malignant transformation of oral lichen planus: A systematic review. Oral Dis, 25(3), 693-709.
  8. 8. Aghbari, S., Abushouk, A., Attia, A., Elmaraezy, A., Menshawy, A., Ahmed, M., Ahmed, E. 2017. Malignant transformation of oral lichen planus and oral lichenoid lesions: A meta-analysis of 20095 patient data. Oral Oncology, 68, 92–102.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Periodontoloji

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

18 Ağustos 2025

Gönderilme Tarihi

3 Eylül 2024

Kabul Tarihi

12 Aralık 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 16 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Tahir, Y., Gürhan, C., Turhal, R. I., Kozguş Güldü, Ö., Çankaya, H., İlhan, B., Güneri, P., & Özçaka Yüksel, Ö. (2025). Oral Liken Planus Hastalarında Tükürük Kortizol Seviyesi, Kaygı Durumu ve Periodontal Enflamasyonun Değerlendirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 16(2), 243-252. https://doi.org/10.22312/sdusbed.1543003
AMA
1.Tahir Y, Gürhan C, Turhal RI, vd. Oral Liken Planus Hastalarında Tükürük Kortizol Seviyesi, Kaygı Durumu ve Periodontal Enflamasyonun Değerlendirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2025;16(2):243-252. doi:10.22312/sdusbed.1543003
Chicago
Tahir, Yasemin, Ceyda Gürhan, R. Irmak Turhal, vd. 2025. “Oral Liken Planus Hastalarında Tükürük Kortizol Seviyesi, Kaygı Durumu ve Periodontal Enflamasyonun Değerlendirilmesi”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 16 (2): 243-52. https://doi.org/10.22312/sdusbed.1543003.
EndNote
Tahir Y, Gürhan C, Turhal RI, Kozguş Güldü Ö, Çankaya H, İlhan B, Güneri P, Özçaka Yüksel Ö (01 Ağustos 2025) Oral Liken Planus Hastalarında Tükürük Kortizol Seviyesi, Kaygı Durumu ve Periodontal Enflamasyonun Değerlendirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 16 2 243–252.
IEEE
[1]Y. Tahir vd., “Oral Liken Planus Hastalarında Tükürük Kortizol Seviyesi, Kaygı Durumu ve Periodontal Enflamasyonun Değerlendirilmesi”, Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 16, sy 2, ss. 243–252, Ağu. 2025, doi: 10.22312/sdusbed.1543003.
ISNAD
Tahir, Yasemin - Gürhan, Ceyda - Turhal, R. Irmak - Kozguş Güldü, Özge - Çankaya, Hülya - İlhan, Betül - Güneri, Pelin - Özçaka Yüksel, Özgün. “Oral Liken Planus Hastalarında Tükürük Kortizol Seviyesi, Kaygı Durumu ve Periodontal Enflamasyonun Değerlendirilmesi”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 16/2 (01 Ağustos 2025): 243-252. https://doi.org/10.22312/sdusbed.1543003.
JAMA
1.Tahir Y, Gürhan C, Turhal RI, Kozguş Güldü Ö, Çankaya H, İlhan B, Güneri P, Özçaka Yüksel Ö. Oral Liken Planus Hastalarında Tükürük Kortizol Seviyesi, Kaygı Durumu ve Periodontal Enflamasyonun Değerlendirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2025;16:243–252.
MLA
Tahir, Yasemin, vd. “Oral Liken Planus Hastalarında Tükürük Kortizol Seviyesi, Kaygı Durumu ve Periodontal Enflamasyonun Değerlendirilmesi”. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 16, sy 2, Ağustos 2025, ss. 243-52, doi:10.22312/sdusbed.1543003.
Vancouver
1.Yasemin Tahir, Ceyda Gürhan, R. Irmak Turhal, Özge Kozguş Güldü, Hülya Çankaya, Betül İlhan, Pelin Güneri, Özgün Özçaka Yüksel. Oral Liken Planus Hastalarında Tükürük Kortizol Seviyesi, Kaygı Durumu ve Periodontal Enflamasyonun Değerlendirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 01 Ağustos 2025;16(2):243-52. doi:10.22312/sdusbed.1543003

CC

Creative Commons Attribution 4.0 International License

Atıf gereklidir, ticari olmayan amaçlarla kullanılabilir ve değişiklik yapılarak türev eser üretilemez.