Bacak Hacmi ile Dikey Sıçrama İlişkisinin Kadın Basketbol ve Voleybolcularda İncelenmesi

Öz

Bu çalışmanın amacı bacak hacminin kadın basketbol ve voleybolcularda dikey sıçramaya etkisinin karşılaştırılmasıdır. Araştırmaya 12 basketbolcu ve 12 voleybolcu toplam 24 kadın lisanslı sporcu “Bilgilendirilmiş Gönüllü Olur Formu” doldurtularak katıldı. Sporculara Frustrum modeli kullanılarak toplam bacak hacmi ölçümü, cm cinsinden dikey sıçrama ölçümü uygulanarak Lewis formülü ile watt cinsine çevrildi. Verilerin analizi istatistik paket programında tanımlayıcı istatistik; toplam bacak hacmi ve dikey sıçrama ilişki testi için “Pearson” Korelasyon Analizi kullanılarak yapıldı. Önem derecesi “p<0,05” kabul edilerek değerlendirildi. Toplam bacak hacmi ve dikey sıçrama arasındaki ilişki incelendiğinde cm cinsinden iki branşta da farka rastlanmazken (p>0,05); watt cinsinde basketbolcularda pozitif yönde anlamlı ilişkiye rastlandı (p<0,05). Sonuç olarak, çalışmamız bulgularının sebebi olarak basketbol antrenman ve müsabaka oyununda dikey sıçrama özelliğinin voleybola nazaran daha baskın uygulanmasından kaynaklandığını düşünülmektedir. Ek olarak, basketbolda tüm oyuncuların oyun içinde ribaunt, şut, vs. gibi hareketlerde dikey sıçramayı sıklıkla kullandığı; voleybolda ise oyun içinde sadece smaç ve blok pozisyonlarında dikey sıçramanın kullanıldığından ötürü antrenörler oyun dinamiğini antrenmanlara da yansıtmaktadır. Çalışmamızın sonuçlarının bu nedenlere de dayandığını düşünmekteyiz. Ayrıca çalışmamız antrenman modeli, içeriği ve yoğunluğu belirleme açısından antrenörlere ve spor bilimcilere öneriler sunabilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Bacak hacmi
• Basketbol
• Voleybol
• Dikey sıçrama

Investigation of the Relationship between Leg Volume and Vertical Jump in Female Basketball and Volleyball Players

Öz

The aim of this study is to compare the effect of leg volume on vertical jump in women basketball and volleyball players. A total of 24 female licensed athletes, 12 basketball players and 12 volleyball players, participated in the study by filling out the “Informed Voluntary Consent Form”. Total leg volume measurement was applied to the athletes using the Frustrum model, vertical jump measurement in cm was applied and converted to watts with the Lewis formula. Data analysis was performed using descriptive statistics in the statistical package program; “Pearson” correlation analysis was used for the relationship test between total leg volume and vertical jump. The significance level was evaluated by accepting “p<0.05”. When the relationship between total leg volume and vertical jump was examined, no difference was found in both branches in cm (p>0.05); while a positive significant relationship was found in watts in basketball players (p<0.05). As a result, it is thought that the reason for the findings of our study is that the vertical jump feature is more dominantly applied in basketball training and competition games compared to volleyball. In addition, since all players in basketball frequently use vertical jumps in movements such as rebounds, shots, etc. during the game, and since vertical jumps are only used in spike and block positions in volleyball, coaches reflect game dynamics in training. We believe that the results of our study are based on these reasons. In addition, our study can provide suggestions to coaches and sports scientists in terms of determining the training model, content, and intensity.

Anahtar Kelimeler

• Leg volume
• Basketball
• Volleyball
• Dikey sıçrama

Kaynakça

1. 1. Peña J, Moreno-Doutres D, Coma J, Cook M, Buscà B. Anthropometric and fitness profile of high-level basketball, handball and volleyball players. Rev Andaluza Med Deporte. 2018;11(1):30-35.
2. 2. Barlow MJ, Findlay M, Gresty K, Cooke C. Anthropometric variables and their relationship to performance and ability in male surfers. Eur J Sport Sci. 2014;14(1):171-177.
3. 3. Demir E, Özkadı T, Alagöz İ, Yıldırım T, Çağlar EÇ. The Development of Training and Exercise Publications: Global Productivity and Publication Trends During 1980-2021. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Derg. 2022;16(2):149-168.
4. 4. Dündar U. Basketbolda kondisyon. Ankara: Bağırgan Yayınları; 1999.
5. 5. Arslan E, Yılmaz İ, Aras Ö. Elit kadın basketbol oyuncularında ve düzenli spor yapan kadınlarda vücut kompozisyonu ve esneklik ilişkisi: Pilot çalışma. Fizyoter Rehabil. 2009;20(2):83-88.
6. 6. Massidda M, Toselli S, Brasili P, Calò CM. Somatotype of elite Italian gymnasts. Coll Antropol. 2013;37(3):853-857.
7. 7. Alemdaroğlu U. The relationship between muscle strength, anaerobic performance, agility, sprint ability and vertical jump performance in professional basketball players. J Hum Kinet. 2012;31:149-158.
8. 8. Erculj F, Blas M, Bracic M. Physical demands on young elite European female basketball players with special reference to speed, agility, explosive strength, and take-off power. J Strength Cond Res. 2010;24(11):2970-2978.

9. 9. Pliauga V, Kamandulis S, Dargevičiūtė G, Jaszczanin J, Klizienė I, Stanislovaitienė J, Stanislovaitis A. The effect of a simulated basketball game on players’ sprint and jump performance, temperature and muscle damage. J Hum Kinet. 2015;46(1):167-175.
10. 10. Izzo R, Sopranzetti S, Altavilla G. Biomechanical Analysis of Fundamentals in Basketball the Rebound. Sci Mov Health. 2015;15(2):122-126.
11. 11. González-Ravé JM, Arija A, Clemente-Suarez V. Seasonal changes in jump performance and body composition in women volleyball players. J Strength Cond Res. 2011;25(6):1492-1501.
12. 12. Papageorgiou A, Spitzley W. Handbook for competitive volleyball. Oxford: Meyer & Meyer Sport; 2003.
13. 13. Kenny B, Gregory C. Volleyball – steps to success. Champaign, IL: Human Kinetics; 2006.
14. 14. Babic J, Karcnik T, Baid T. Stability analysis of four-point walking. Gait Posture. 2001;14(1):56-60. doi:10.1016/S0966-6362(01)00109-6.
15. 15. İbiş S, İri R, Aktuğ ZB. Bayan voleybolcuların bacak hacim ve kütlesinin denge ve reaksiyon zamanına etkisi. Int J Hum Sci. 2015;12(2):1296-1308.
16. 16. Özkan A, Sarol H. Alpin ve kaya tırmanışçılarının bazı fiziksel uygunluk ve somatotip özelliklerinin karşılaştırılması. Gazi Bed Eğit Spor Bilim Derg. 2008;13(3):3-10.
17. 17. Mayrovitz HN, Sims N, Litwio B, Pfister S. Foot volume estimates based on a geometric algorithm in comparison to water displacement. Lymphology. 2005;38:20-22.
18. 18. Özkan A, Kinisler A. Relationship of leg volume, leg mass, anaerobic performance and isokinetic strength in American football players. Spormetre. 2010;8(1):35-41.
19. 19. Özkan A, Kinisler A. The association among leg volume, leg mass and H/Q ratio with anaerobic performance and isokinetic knee strength in athletes. Hacettepe J Sport Sci. 2010;21(3):90-102.
20. 20. Sukul DK, Den Hoed PT, Johannes EJ, Van Dolder R, Benda E. Direct and indirect methods for the quantification of leg volume: comparison between water displacement volumetry, the disk model method and the frustum sign model method, using the correlation coefficient and the limits of agreement. J Biomed Eng. 1993;15(6):477-480.
21. 21. Marangoz İ, Baştürk D. The relationship among somatotype structures, leg volume, leg mass, anaerobic strength and flexibility of elite male athletes in different branches. J Educ Train Stud. 2018;6(7):130-137.
22. 22. Baştürk D, Marangoz I. The effect of the relationship among leg volume, leg mass and flexibility on success in university student elite gymnasts. World J Educ. 2018;8(4):47-53.
23. 23. McLellan CP, Lovell DI, Gass GC. The role of rate of force development on vertical jump performance. J Strength Cond Res. 2011;25(2):379-385. doi:10.1519/JSC.0b013e3181be305c.
24. 24. Heishman A, Brown B, Daub B, Miller R, Freitas E, Bemben M. The influence of countermovement jump protocol on reactive strength index modified and flight time: contraction time in collegiate basketball players. Sports. 2019;7(2):37. doi:10.3390/sports7020037.
25. 25. Kabaciński J, Murawa M, Fryzowicz A, Dworak LB. A comparison of isokinetic knee strength and power output ratios between female basketball and volleyball players. Hum Mov. 2017;18(3):40-45. doi:10.1515/humo-2017-0022.
26. 26. Morales AP, Sampaio-Jorge F, Rangel LFC, Coelho GMO, Leite TC, Ribeiro BG. Heart rate variability responses in vertical jump performance of basketball players. Int J Sports Sci. 2014;4(2):72-78. doi:10.5923/j.sports.20140402.06.
27. 27. Ziv G, Lidor R. Vertical jump in female and male volleyball players: a review of observational and experimental studies. Scand J Med Sci Sports. 2010;20(4):556-567. doi:10.1111/j.1600-0838.2009.01083.x.
28. 28. Kipp K, Kiely M, Giordanelli M, Malloy P, Geiser C. Joint- and subject-specific strategies in male basketball players across a range of countermovement jump heights. J Sports Sci. 2020;38(6):652-657. doi:10.1080/02640414.2020.1723374.
29. 29. Sheppard JM, Dingley AA, Janssen I, Spratford W, Chapman DW, Newton RU. The effect of assisted jumping on vertical jump height in high-performance volleyball players. J Sci Med Sport. 2011;14(1):85-89. doi:10.1016/j.jsams.2010.07.006.
30. 30. Aktuğ BZ. Futbolcularda izokinetik hamstring ve quadriceps kas kuvvet oranı ile dikey sıçrama ve sürat performans ilişkisi [Yayınlanmış Yüksek Lisans Tezi]. Konya: Selçuk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü; 2013.
31. 31. Dore E, Bedu M, França NM, Praagh EV. Anaerobic cycling performance characteristics in prepubescent, adolescent and young adult females. Eur J Appl Physiol. 2001;84:476-481.
32. 32. Astrand PO, Rodahl K. Textbook of Work Physiology. Singapore: McGraw Hill; 2003.
33. 33. Grant S, Hynes V, Whittaker A, Aitchison T. Anthropometric, strength, endurance and flexibility characteristics of elite and recreational climbers. J Sports Sci. 1996;14:301-309.
34. 34. Welsman JR, Armstrong N, Kirby BJ, Parsons G, Sharpe P. Exercise performance and magnetic resonance imaging-determined thigh muscle volume in children. Eur J Appl Physiol. 1997;76:92-97.
35. 35. Kayhan RF, Erdemir İ. Genç basketbol ve voleybol sporcularının somatotip özellikleri ve bazı performans test sonuçlarının karşılaştırılması. Int J Sport Exerc Train Sci. 2022;8(4):197-206.
36. 36. De Ste Croix MBA, Armstrong N, Chia MYH, Welsman JR, Parsons G, Sharpe P. Changes in short-term power output in 10 to 12–year-olds. J Sports Sci. 2000;19:141-148.
37. 37. Mazharoğlu H. 13-15 yaş yıldız kız voleybolcuların motorik profilinin özellikleri [Yüksek Lisans Tezi]. Lefkoşa; 2004.
38. 38. Genç VC. Genç voleybolcularda relatif kol ve relatif bacak kuvveti ile dikey sıçrama performansı arasındaki ilişki [Master’s thesis]. Kırşehir: Ahi Evran Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü; 2024.
39. 39. Apaydın N. Kadın futbolcularda alt ekstremite kas kuvveti, dikey sıçrama ve anaerobik güç parametreleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi [MS thesis]. Sağlık Bilimleri Enstitüsü; 2020.
40. 40. Suna G. Elit haltercilerde toplam bacak hacminin maksimal kuvvet ile ilişkisinin incelenmesi. Akdeniz Spor Bilimleri Derg. 2019;2(2):149-158.
41. 41. Işıldak K. Anaerobik güç ve bacak hacminin kas hasarına etkisi. 1. Baskı. Lambert Academic Publishing; 2018.
42. 42. Işıldak K, Asan H, Akan İC, Fer N, Demir MC. Bacak hacmi ile 50 m serbest stil yüzme performansı arasındaki ilişki. Akdeniz Spor Bilimleri Derg. 2020;3(1):53-62.
43. 43. Özkan A, Sarol H. Dağcılarda vücut kompozisyonu, bacak hacmi, bacak kütlesi, anaerobik performans ve bacak kuvveti arasındaki ilişki. Spormetre. 2008;6(4):175-181.
44. 44. Armstrong N, Welsman JR, Chia MYH. Short term power output in relation to growth and maturation. Br J Sports Med. 2001;35:118-124.
45. 45. Van Praagh E, Felmann N, Bedu M, Falgairette G, Coudert G. Gender difference in the relationship of anaerobic power output to body composition in children. Pediatr Exerc Sci. 1990;2:336-348.
46. 46. Welsman JR, Armstrong N, Kirby BJ, Parsons G, Sharpe P. Exercise performance and magnetic resonance imaging-determined thigh muscle volume in children. Eur J Appl Physiol. 1997;76:92-97.
47. 47. Özkan A, Yarar H, Kırkaya İ, Kayhan G. Anaerobik performansın belirlenmesinde bacak hacmi ve kütlesinin rolü. Uluslararası Bozok Spor Bilimleri Derg. 2023;4(3):1-23.