Akılcı ilaç kullanımının üniversite öğrencileri arasında yaygınlaştırılmasında akran grubu eğitimlerinin etkisi.

Fikriye Yasemin Özatik; Ülken Tunga Babaoğlu; Merve Şen; Kübra Yurter; Çağrı Akcan; Beyza Çevik; İlayda Ceren Öztürk; Gülşah Altıntaş

doi:10.17343/sdutfd.366649

Akılcı ilaç kullanımının üniversite öğrencileri arasında yaygınlaştırılmasında akran grubu eğitimlerinin etkisi.

Öz

Giriş:

Dünya Sağlık Örgütü’nün tanımına göre akılcı ilaç kullanımı(AİK) ‘’ kişilerin klinik bulgularına ve bireysel özelliklerine göre uygun ilacı, uygun süre ve dozda en düşük fiyatta ve kolayca sağlayabilmeleri ‘’olarak tanımlanmıştır. Üniversite öğrencileri AİK hakkında doğru tutum ve davranışı geliştirebilmeleri için eğitim almaları gerekir.

Araştırmanın amacı öğrencilerin AİK konusunda bilgi sahibi olmalarını sağlamak ve edinmiş oldukları bilgiyi diğer tıp fakültesi öğrencileri ve farklı fakülte öğrencileri ile paylaşmak ve bu konuda bilgi ve tutum değişikliği oluşturmalarını sağlamaktır.

Metod:

Literatür taraması sonucu geliştirilen bir anket formu seçilen AİK Araştırma Grubu öğrencileri tarafından X Üniversitesi Tıp fakültesi ve Fen Edebiyat Fakültesi öğrencilerine yüz yüze görüşme yöntemi ile uygulandı. İlk anket uygulandıktan sonra 5 hafta süre ile AİK Araştırma Grubu tarafından anket uygulanan öğrencilere sunum, poster sunumu, broşür dağıtımı ve eğitici oyunlar gibi etkinlikler aracılığı ile AİK hakkında eğitici bilgiler verildi. Eğitimlerden sonra aynı anket, uygulanan kişilere bir kez daha uygulandı. Çalışmanın istatistik verileri SPSS 20.0 programı kullanılarak değerlendirildi.

Bulgular: Çalışmaya 300 kişi dahil edilmiştir. Katılımcıların %34.8’i sıklıkla ilaç kullandıklarını belirtmişlerdir. Çalışmaya katılanların eğitim öncesi AİK hakkındaki puan ortalaması 9,86±2,72 iken eğitim sonrasındaki puan ortalaması 12,98±2,08 olarak tespit edildi. Öğrencilerin, eğitim öncesi ve sonrasında AİK ile bilgi düzeyi değerlendirilmeleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu saptanmıştır (p<0,05). Sonuç: Tüm bu bulgularla ilaçların akılcı kullanımının üniversite öğrencileri arasında yaygınlaştırılmasında akran eğitiminin oldukça önemli olduğu sonucuna varılabilir.

Çalışmaya 300 kişi dahil edilmiştir. Katılımcıların %34.8’i sıklıkla ilaç kullandıklarını belirtmişlerdir. Çalışmaya katılanların eğitim öncesi AİK hakkındaki puan ortalaması 9,86±2,72 iken eğitim sonrasındaki puan ortalaması 12,98±2,08 olarak tespit edildi. Öğrencilerin, eğitim öncesi ve sonrasında AİK ile bilgi düzeyi değerlendirilmeleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu saptanmıştır (p<0,05).

Sonuç: Tüm bu bulgularla ilaçların akılcı kullanımının üniversite öğrencileri arasında yaygınlaştırılmasında akran eğitiminin oldukça önemli olduğu sonucuna varılabilir.

Effect Of Peer Group Training On Popularizing of Rational Drug Use Among University Students

ABSTRACT

Introduction:

According to the definition by the WHO, rational drug use (RDU) is defined as that patients receive medications appropriate to their clinical needs, in doses that meet their own individual requirements, for an adequate period of time, and at the lowest cost to them.

In this study, the aim was to teach the research group students the stages of scientific research, to ensure they gained knowledge about RDU and shared this knowledge with other students in the medicine and in a different faculty, ensure changes in knowledge and attitudes about this topic.

Method: A survey form developed after a literature search was applied by X University Faculty of Medicine RDU research group students to students in the Faculty of Medicine and Science and Literature during face-to-face interviews. After the first survey was applied, the students who answered the survey were informed about RDU by the Faculty of Medicine RDU Research Group through activities like presentations and educational games. The same survey was applied to the students again. The statistical data in the study was assessed using SPSS20.0 program.

Results: The study included 300 individuals. Of the participants 34.8% stated they frequently used medicines. The mean points for RDU before training were9.86±2.72, while after training the mean points were identified as12.98±2.08. There was a statistically significant difference between the information levels about RDU before and after training(p<0.05).

Conclusion: From these results it may be concluded that peer education is very imporant in popularizing rational use of medicines among students.

Key Words: Drug, Students, Education

Anahtar Kelimeler

İlaç,Öğrenci,Eğitim

Kaynakça

Referans 1. İskit AB. Rational Drug Therapy. Sted 2006; 15: 4-5.
Referans 2. Vancelik S, Calıkoglu O, Güraksın A, Beyhun E. The basic factors that impact the prescibing and the status of consideration of the rational drug usage criterias of general practitioners. Eurasian Journal of Medicine 2006; 38: 7-12.
Referans 3. Akıcı A, Uğurlu MÜ, Gönüllü N, Oktay Ş, Kalaça S. Pratisyen hekimlerin akılcı ilaç kullanımı konusunda bilgi ve tutumlarının değerlendirilmesi. Sted 2002; 11: 253-257.
Referans 4. İpteş S, Khorshid L. Üniversite öğrencilerinin ilaç kullanım durumlarının incelenmesi. EgeÜniversitesi Sağlık Yüksekokulu Dergisi. 2004; 20: 97-106.
Referans 5. Karakurt P, Hacıhasanoğlu R, Yıldırım A, Sağlam S. Medication Use among University Students. TAF Prev Med Bull 2010; 9: 505-512.
Referans 6. Aydın B, Gelal A. http://www.tfd.org.tr. Türk Farmakoloji Derneği 2011. http://www.tfd.org.tr/kfcg/ebulten/56_2_AyseGelal_BurcAydin.pdf.
Referans 7. Likic R, Maxwell SR. Prevention of medication errors: teaching and training. British Journal of Clinical Pharmacology 2009; 67: 656–661.
Referans 8. Promoting rational use of medicines: core components. WHO Policy perspectives on medicines Sep 2002; World Health Organization, Geneva, Switzerland.

Referans 9. T.C. Sağlık Bakanlığı Refik Saydam Hıfzıssıhha Merkezi Başkanlığı Hıfzıssıhha Mektebi Müdürlüğü. Sonuç raporu. Akılcı ilaç kullanımı çalıştayı Ankara, 22-23 Aralık 2006,
Referans 10. Heaton A, Webb DJ, Maxwell SR. Undergraduate preparation for prescribing: the views of 2413 UK medical students and recent graduates. British Journal of Clinical Pharmacology 2008; 66: 128-134.
Referans 11. Ozyigit F, Arıkan İ. University Students’ Attitudes and Behaviors on Rational Drug use Knowledge, in Kütahya province. Bozok Med J 2015; 10: 47-52.
Referans 12. Yapıcı G, Balıkçı S, Uğur Ö. Attitudes and behavior of drug usage in applicants to primary health care center. Dicle Medical Journal 2011; 38: 458-465.
Referans 13. İpteş S, Khorshid L. Üniversite öğrencilerinin ilaç kullanım durumlarının incelenmesi. Ege Üniversitesi Sağlık Yüksekokulu Dergisi 2004; 20: 97-106.
Referans 14. Çalışkan S, Esen A. Toplum antibiyotik ve antibiyotik kullanımını ne kadar biliyor? Nasıl davranıyor? IX. Halk Sağlığı Kongresi. 3-6 Kasım 2014-Ankara, http://halksagligi.org/halkmed/index.php?id=2585(Erişim Tarihi: 29.07.2009).
Referans 15. Kıran S, Uçku R. Sağlık çalışanlarında tanı almış hastalıklar ve ilaç kullanımı.9. Halk Sağlığı Günleri. 28 Eylül- 1 Ekim 2005, Ankara http://halksagligi.org/halkmed/index.php?id=3318(Erişim Tarihi:29.07.2009).
Referans 16. Toklu HZ, Akıcı A, Uysal MK, Ayanoğlu Dülger G. Akılcı İlaç Kullanımı Sürecinde Hasta Uyuncuna Hekim ve Eczacının Katkısı. Türk Aile Hek Derg 2010; 14: 139-145.
Referans 17. Göçgeldi E, Uçar M, Açıkel CH, Türker T, Hasde M, Ataç A. Investigation of Frequency of Leftover Drugs at Home and Related Factors. TAF Preventive Medicine Bulletin 2009; 8: 113-118.
Referans 18. Bilgili N, Karatay G. Determination of Some Practices About Drug Consumption of Individuals Living In Sait Yazici Health Center Area. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Yüksek Okulu Dergisi 2005; 12: 39-48.
Referans 19. Vural F, Çiftçi S, Vural B. Sık karşılaşılan ilaç uygulama hataları ve ilaç güvenliği. Acıbadem Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2014; 5: 271-75.

Ayrıntılar

Birincil Dil

İngilizce

Konular

Klinik Tıp Bilimleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Fikriye Yasemin Özatik ^*
Dumlupınar Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Tıbbi Farmakoloji Anabilim Dalı
Türkiye

Ülken Tunga Babaoğlu
Ahi Evran Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Halk Sağlığı AD
Türkiye

Merve Şen Bu kişi benim
Ahi Evran Üniversitesi, Tıp Fakültesi Öğrencisi
Türkiye

Kübra Yurter Bu kişi benim
Ahi Evran Üniversitesi, Tıp Fakültesi Öğrencisi
Türkiye

Çağrı Akcan Bu kişi benim
Ahi Evran Üniversitesi, Tıp Fakültesi Öğrencisi
Türkiye

Beyza Çevik Bu kişi benim
Ahi Evran Üniversitesi, Tıp Fakültesi Öğrencisi
Türkiye

İlayda Ceren Öztürk Bu kişi benim
Ahi Evran Üniversitesi, Tıp Fakültesi Öğrencisi
Türkiye

Gülşah Altıntaş Bu kişi benim
Ahi Evran Üniversitesi, Tıp Fakültesi Öğrencisi
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

1 Eylül 2018

Gönderilme Tarihi

15 Aralık 2017

Kabul Tarihi

25 Aralık 2017

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 25 Sayı: 3

DOI

https://doi.org/10.17343/sdutfd.366649

IZ

https://izlik.org/JA48SE96GK

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Özatik, F. Y., Babaoğlu, Ü. T., Şen, M., Yurter, K., Akcan, Ç., Çevik, B., Öztürk, İ. C., & Altıntaş, G. (2018). Akılcı ilaç kullanımının üniversite öğrencileri arasında yaygınlaştırılmasında akran grubu eğitimlerinin etkisi. Medical Journal of Süleyman Demirel University, 25(3), 256-264. https://doi.org/10.17343/sdutfd.366649

AMA

1.Özatik FY, Babaoğlu ÜT, Şen M, vd. Akılcı ilaç kullanımının üniversite öğrencileri arasında yaygınlaştırılmasında akran grubu eğitimlerinin etkisi. SDÜ Tıp Fak Derg. 2018;25(3):256-264. doi:10.17343/sdutfd.366649

Chicago

Özatik, Fikriye Yasemin, Ülken Tunga Babaoğlu, Merve Şen, vd. 2018. “Akılcı ilaç kullanımının üniversite öğrencileri arasında yaygınlaştırılmasında akran grubu eğitimlerinin etkisi”. Medical Journal of Süleyman Demirel University 25 (3): 256-64. https://doi.org/10.17343/sdutfd.366649.

EndNote

Özatik FY, Babaoğlu ÜT, Şen M, Yurter K, Akcan Ç, Çevik B, Öztürk İC, Altıntaş G (01 Eylül 2018) Akılcı ilaç kullanımının üniversite öğrencileri arasında yaygınlaştırılmasında akran grubu eğitimlerinin etkisi. Medical Journal of Süleyman Demirel University 25 3 256–264.

IEEE

[1]F. Y. Özatik vd., “Akılcı ilaç kullanımının üniversite öğrencileri arasında yaygınlaştırılmasında akran grubu eğitimlerinin etkisi”., SDÜ Tıp Fak Derg, c. 25, sy 3, ss. 256–264, Eyl. 2018, doi: 10.17343/sdutfd.366649.

ISNAD

Özatik, Fikriye Yasemin - Babaoğlu, Ülken Tunga - Şen, Merve - Yurter, Kübra - Akcan, Çağrı - Çevik, Beyza - Öztürk, İlayda Ceren - Altıntaş, Gülşah. “Akılcı ilaç kullanımının üniversite öğrencileri arasında yaygınlaştırılmasında akran grubu eğitimlerinin etkisi”. Medical Journal of Süleyman Demirel University 25/3 (01 Eylül 2018): 256-264. https://doi.org/10.17343/sdutfd.366649.

JAMA

1.Özatik FY, Babaoğlu ÜT, Şen M, Yurter K, Akcan Ç, Çevik B, Öztürk İC, Altıntaş G. Akılcı ilaç kullanımının üniversite öğrencileri arasında yaygınlaştırılmasında akran grubu eğitimlerinin etkisi. SDÜ Tıp Fak Derg. 2018;25:256–264.

MLA

Özatik, Fikriye Yasemin, vd. “Akılcı ilaç kullanımının üniversite öğrencileri arasında yaygınlaştırılmasında akran grubu eğitimlerinin etkisi”. Medical Journal of Süleyman Demirel University, c. 25, sy 3, Eylül 2018, ss. 256-64, doi:10.17343/sdutfd.366649.

Vancouver

1.Fikriye Yasemin Özatik, Ülken Tunga Babaoğlu, Merve Şen, Kübra Yurter, Çağrı Akcan, Beyza Çevik, İlayda Ceren Öztürk, Gülşah Altıntaş. Akılcı ilaç kullanımının üniversite öğrencileri arasında yaygınlaştırılmasında akran grubu eğitimlerinin etkisi. SDÜ Tıp Fak Derg. 01 Eylül 2018;25(3):256-64. doi:10.17343/sdutfd.366649

Cited By

Akılcı İlaç Kullanımında Sağlıklı Yaşam Becerilerinin Etkisi

Sosyal Güvenlik Dergisi

https://doi.org/10.32331/sgd.840669

A different training model in providing effective medical waste management in the operating room: peer education

The European Research Journal

https://doi.org/10.18621/eurj.1453481