Sera Yetiştiriciliğinde Farklı Renklerdeki Sera Örtü Malzemelerinin Bitki Gelişimine Etkileri: Domates (Solanum Lycopersium) Örneği

Öz

Bu tez çalışması, Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi, Tarımsal Araştırma ve Uygulama Merkezi deneme alanında bulunan taban alanı 18 m2 ve yan yüksekliği 2 m olan 4 adet yay çatılı plastik seralarda gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, renkli sera örtü malzemesinin ve Led ışık kaynağının domates bitkisinin yetiştirilmesi sırasında bitki gelişim parametreleri ile hasat değerleri üzerine etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Bunun için şeffaf örtü malzemesine sahip kontrol serası (KN), kırmızı sera (KR), mavi sera (MV) ve şeffaf örtü malzemesine sahip yapay Led aydınlatması bulunan Led sera (LD) kullanılmıştır. Sera örtü malzemesi rengi ve yapay aydınlatma sisteminin karşılaştırıldığı çalışmada, bitki boyu, bitki gelişim göstergeleri ve hasat verileri kıyaslanmıştır. Kontrol serasına göre en yüksek gelişim ve verim değerleri KR ve MV serasında kaydedilmiştir. Bitki boyları incelendiğinde MV serasında bulunan domates bitkisinin boyları tüm fenolojik evrelerde diğer seralarda yetişen bitki boylarından yüksek düzeyde olup hasat sonunda ölçülen ortalama bitki boyları sırasıyla MV: 183 cm, KR: 177 cm, KN:174 cm, LD: 165 cm olarak ölçülmüştür. Alan verimleri sıralandığında, MV: 7.58, KR: 5.39, KN: 4.66 ve LD: 4.48 ton da-1 olarak gerçekleşmiştir. Sonuç olarak domates bitkisinin örtü malzemesinin mavi renkte kullanıldığında verim, dane kütlesi ve bitki yeşil aksam gelişimini olumlu yönde etkileyeceği düşünülmektedir. Ayrıca, örtü malzemesi kırmızı renkte kullanılırsa domates bitkisi için sıcaklık ve ışınım enerjisi değerlerini azaltacağı kanısına varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Sera
• Domates
• Led

The Effects of Different Colors of Greenhouse Cover Materials on Plant Growth in Greenhouse Cultivation: The Case of Tomato (Solanum Lycopersium)

Abstract

This thesis has been carried out in 4 spring roofed plastic greenhouses located in the experimental area of the Agricultural Research and Application Center in Isparta Applied Sciences University and floor space is composed of 18 m2 and 2 m height horizontally in terms of height. It is aimed to study the effect of colored greenhouse covered material and Led light source over the parameter of growth and harvest rates while growing tomato. Control sera (KN), red greenhouse (KR) and blue greenhouse (MV) with transparent covered material and led greenhouse (LD), spreading artificial led lighting, were used for this study. Greenhouse cover material color and artificial lighting system in all growing phases, the plant height, plant growth indicators and harvest data were compared, reported that the highest growth and yields were observed in MV and KR greenhouses. When the plant height was examined, the height of the tomato plant in MV greenhouse was higher than the plant height grown in other greenhouses in all phenological phases and the average plant height was measured respectively MV: 183 cm, KR: 177 cm, KN: 174 cm, LD: 165 cm at the end of the harvest. Accordingly, when field yields were listed, MV: 7.58, KR: 5.39, KN: 4.66 and LD: 4.48 ton da-1 came along. As a result, it is thought that when the cover material of tomato plant is used in blue color, it will positively affect the yield, grain mass and green parts development. Moreover, it was concluded that if the cover material is used in red color, it will decrease the temperature and radiation energy rates for the tomato plant.

Keywords

• Greenhouse
• Tomato
• Led

Kaynakça

1. Anonymous, (2017a). Good Agricultural practices for greenhouse vegetable production in the South east European countries. FAO, Fao plant production and protection paper 230. (pp : 272) http://www.fao.org/3/a-i6787e.pdf (Son erişim tarihi: 27.11.2019)
2. Anonim, (2017). Light and Lighting Control in Greenhouses- https://www.arguscontrols.com/resources/Light-and-Lighting-Control-in-Greenhouses.pdf (Son erişim tarihi: 27.11.2019)
3. Brazaityté A, Duchovskis P, Urbonavičiūté A, Samuoliené G, Jankauskiené J, Sakalauskaité J, Šabajeviené G, Sirtautas R, Novičkova A (2010). The effect of Light-Emitting Diodes Lighting on the Growth of Tomato Transplants, Zemdirbyste Agriculture, 97: 89-98.
4. Ciolkosz D (2008). Design daylight availability for greenhouse using supplementary lighting, Biosystems Engineering 100: 571-580.
5. Çağlayan N, Ertekin C (2011). Bitkisel Üretim İçin Led Yetiştirme Lambalarının Kullanımı. Uluslararası Katılımlı 1. Ali Numan Kıraç Tarım Kongresi ve Fuarı. 27-30 Nisan 2011.
6. Çetin E (2020). Sera Yetiştiriciliğinde Led Aydınlatma ve Renkli Örtü Malzemelerinin Bitki Gelişimine Etkileri: Domates (Solanum Lycopersium) Örneği, Yüksek Lisans Tezi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Tarımsal Yapılar ve Sulama Anabilim Dalı
7. Dayıoğlu MA, Silleli H (2012). Seralar için yapay aydınlatma sistemi tasarımı: Günlük ışık integrali yöntemi. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/118836 (Son erişim tarihi: 27.11.2019)
8. Eerenstein JHW, Zalmijn AL (2015). Production of greenhouse vegetable crops; Principles for humid tropical areas. Good agricultural practices (GAP) for greenhouse vegetable crops, (Son erişim tarihi: 27.11.2019)

9. Emekli NY (2007). Antalya İli Kumluca İlçesindeki Seraların Teknik ve Yapısal Yönden İncelenmesi. (Yüksek Lisans Tezi, Akdeniz Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü)
10. Geboloğlu N, Yıldız D (2013). Gölgelemenin Sırık Domates Yetiştiriciliğinde Verim, Kalite ve Bazı Argonomik Özellikler Üzerine Etkisi, Gaziosmanpaşa Üniversitesi Bilimsel Araştırmalar Projeleri Komisyonu Sonuç Raporu, Proje No. 2012/83
11. Higashide T (2009). Prediction of Tomato Yield on the Basis of Solar Radiation Before Anthesis under Warm Greenhouse Conditions. National Agricultural Research Center for Western Region, National Agricultural and Food Research Organization, Zentsuji, Kagawa, 765– 0053, Japan. Hortscience 44(7): 1874-1878.
12. Hoshi T, Higa H, Goto K, Niibori K (2011). Effects of Supplemental Lighting on the Quality of Tomato Seedlings Raised in Greenhouses, Acta Hort. (ISHS), 907:117-123.
13. Kinet, J.M. (1977). Effect of light conditions on the development of the inflorescense in Tomato. Scientia Horticulturae, 6:15-26.
14. Liu XY, Guo SR, Xu ZG, Jiao XL, Takafumi T (2011). Regulation of Chloroplast Ultrastructure, Cross-Section Anatomy of Leaves, and Morphology of Stomata of Cherry Tomato by Different Light Irradiations of Light-Emitting Diodes, HortScience, 46:217-221.
15. Tunçbilek F (2019). Sera Yetiştiriciliğinde Farklı Renklerdeki Örtü Malzemelerinin Gelişim Üzerine Etkileri: Marul Örneği. Yüksek Lisans Tezi, Isparta Uygulamalı Bilimler