1924-1981 Arası Türkçe Öğretim Programlarında İlk Okuma Yazma Öğretimi

Öz

Eğitim-öğretim faaliyetleri ülkelerin hedefleri ve toplumların ihtiyaçları doğrultusunda, teknolojik ve bilimsel gelişmelerin ışığında zaman zaman dönüşüme uğramaktadır. Bu dönüşümler eğitim programlarını da etkilemektedir. Etkili ve sistematik bir eğitim-öğretim faaliyeti için öğretim programlarının da nitelikli bir şekilde hazırlanması gerekmektedir. Eğitim-öğretim süreçlerinde başarılı olmanın ilk koşulu etkili bir okuma-yazma becerisine sahip olmaktır. İlk okuma yazma öğretimi bu bakımdan önem arz etmektedir. Bu araştırmada eğitim-öğretim faaliyetleri için temel teşkil eden ilk-okuma yazma süreçleri Türkçe programları bazında incelenmiştir. Bu kapsamda 1924, 1926, 1930, 1936, 1948, 1968 ve 1981 Türkçe öğretim programlarında yer alan ilk okuma yazma süreçleri analiz edilmiştir. Alanyazında 2005, 2015 ve 2018 Türkçe öğretim programları ile ilgili yeterli düzeyde çalışmanın olması ve bu programlara kolay bir şekilde ulaşılabilmesi nedeniyle 2005, 2015 ve 2018 programları kapsam dışı bırakılmıştır. Araştırma nitel yöntemlerden doküman incelemesi metodu ile yürütülmüş olup veriler bu yolla toplanmış ve analiz edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Türkçe öğretimi,
• öğretim programı,
• okuma,
• yazma,
• nitel araştırma,

First Reading and Writing Teaching in Turkish Teaching Programs Between 1924-1981

Öz

Educational activities are transformed from time to time in the light of technological and scientific developments in line with the aim of the countries and the needs of societies. These transformations also affect educational programs. For effective and systematic education activities, it is necessary to prepare the curriculum in a qualified way. The first condition of being successful in teaching-learning processes is to have an effective literacy skills. The first reading and writing teaching is important in this respect. In this research, the first literacy processes, which constitute the basis for educational activities, were examined in Turkish programs. In this context, the first literacy processes included in the 1924, 1926, 1930, 1936, 1948, 1968 and 1981 Turkish curriculum were analyzed. In the literature, there are sufficient studies on Turkish curriculum in 2005, 2015 and 2018. Since these programs were easily accessible, the programs of 2005, 2015 and 2018 were excluded. The research was carried out with the method of document analysis from the qualitative methods and the data were collected and analyzed in this way.

Anahtar Kelimeler

• Turkish teaching
• curriculum
• reading
• writing
• qualitative research

Kaynakça

1. Aksu, D. & Ayvaz Can, A. (2018). İlkokul 1. Sınıf Öğrencilerinin El Tercihleri, Oturuş ve Defter Pozisyonu ile Kalem Tutuşlarının Belirlenmesi. Sakarya University Journal of Education, 8(1), 26-39.
2. Akyüz, Y. (1992). Atatürk’ün Eğitim Düşüncesinin Kökenleri, Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, 8 (23).
3. Akyüz, Y. (1999). Türk Eğitim Tarihi (7.bs), İstanbul: ALFA Basım, Yayım, Dağıtım.
4. Arslan, M. (2016). Gaspıralı İsmail Bey’in Eğitim Reformu ve Usûl-u Cedîd Gaspıralı İsmail Bey’in Yaşam Öyküsü ve Türk Fikir Hayatına Etkileri, GAU Journal of Social and Applied Science, 8 (1), 8-21.
5. Aslan, E. (2011). The First Primary School Curriculum of the Turkish Republic: 1924 İlk Mektepler Müfredat Programı, Elementary Education Online, 10(2), 717-734.
6. Aytuna, H. A. (1949a). Özel Öğretim Metodu 1, İstanbul: Remzi Kitapevi.
7. Aytuna, H. A. (1949b). Özel Öğretim Metodu 2, İstanbul: Remzi Kitapevi.
8. Beymur, F. (1949). Türkçe Öğretimi (ikinci kitap), İstanbul: İnkilap Kitapevi.

9. Binbaşıoğlu, C. (1999a). Cumhuriyet Döneminde İlkokul Programları, 75. Yılda Eğitim Dergisi, F. Gök (Ed). Tarih Vakfı Yayınları, 145-170.
10. Binbaşıoğlu, C. (1999b). İlkokuma ve Yazma Öğretiminin ve Alfabe Kitaplarının Tarihsel Gelişimi, Eğitim ve Bilim, 14 (114), 8-34.
11. Çevik, Y. D. (2014). Dönüt Alan mı Memnun Veren mi? Çevrimiçi Akran Dönütü ile İlgili Öğrenci Görüşleri. Journal of Instructional Technologies & Teacher Education, 3 (1), 10-23.
12. Guskey, T. R. (2010). Lessons of Mastery Learning, Interventions That Work, 68 (2), 52-57.
13. Güneş, F. (2013). Kelimelerin Gücü ve Zihinsel Sözlük, Siirt Üniversitesi Sosyal BilimlerEnstitüsü Dergisi, 1, 1-24.
14. Harris, A. J. & Sipay, E. R. (1990). How to Increase Reading Ability: A Guide to Developmental & Remedial Method (9. Edi). New York: Longman.
15. İlter, B. G. (2001). Öğrenme ve Bellek Arasındaki İlişki. Dil Dergisi, 99, 23-26.
16. Karatay, H. (2014). Okuma Eğitimi Kuram ve Uygulama, (2.Baskı), Ankara: Pegem Akademi.
17. Maarif Vekâleti. (1924). İlk Mekteplerin Müfredat Programı, İstanbul: Matbaa-i Âmire.
18. Maarif Vekaleti. (1926). İlk Mekteplerin Müfredat Programı. İstanbul: Millî Matbaa.
19. Maarif Vekaleti (1930). İlk Mektep Müfredat Programı, İstanbul: Devlet Matbaası.
20. Maarif Vekâleti, (1930). İlk Mektep Müfredat Programı. İstanbul: Devlet Matbaası
21. MEB (1948). Türkçe İlkokul Programı, İstanbul: Milli Eğitim Basım Evi.
22. MEB (1968). İlkokul Programı, İstanbul: Milli Eğitim Basımevi.
23. MEB, (1981). Temel Eğitim Okulları Türkçe Eğitim Programı. Tebliğler Dergisi, 2098, 327-356.
24. MEB (1987). İlkokul Müfredat Programı, (Der. M. Başhan), Ankara.
25. Özbay, M. (2006). Türkçe Özel Öğretim Yöntemleri I. Ankara: Öncü Kitap.
26. Özdemir, E. (1983). Okuma Sanatı, Nasıl Okumalı, Neler Okumalı, İstanbul: İnkılâp Kitabevi.
27. Temizyürek, F. & Balcı, A. (2006). Cumhuriyet Dönemi İlköğretim Okulları Türkçe Programları, Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
28. Tosunoğlu, M. & Melanlıoğlu, D. (2004). Türkçenin Yolculuğunda Önemli Duraklardan Biri: Eğitim Öğretim Programları. I. Ulusal Sosyal Bilimler Sempozyumu: Bir Metafor Olarak Yol ve Yolculuk.
29. Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2000). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. (2. bs). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
30. Yörükoğlu, A. & Akyıldız, S. (1971) 75 Çocukta Yeni Başlayan Kekemelik Üzerine Bir İnceleme, 7. Milli Nöro-psikiyatri Kongresi özet kitapçığı, Ajans Türk Matbaası.
31. Yunt. P. O. (1978). Dönüt ve Düzeltme Etkenlerinin Okulda Öğrenmeye Etkisi. Yayımlanmamış doktora tezi. Hacettepe Üniversitesi, Ankara.