Araştırma Makalesi

Erken Dönem Sosyal Bilim Düşüncesinde Hegemonik Bir Söylem Olarak “İlkellik”( “Primitivity” as a Hegemonic Discourse in the Early Social Science Thinking)

Cilt: 5 Sayı: 11 31 Aralık 2019
PDF İndir

Erken Dönem Sosyal Bilim Düşüncesinde Hegemonik Bir Söylem Olarak “İlkellik”( “Primitivity” as a Hegemonic Discourse in the Early Social Science Thinking)

Öz

Konusu gerçek insanlar olan sosyal bilimlerin bilimsel rüştünü ispat ediş süreci dikkate alındığında modernite merkezi bir önem taşımaktadır. Moderniteyi bir tarih yapma projesi olarak ele aldığımızda ise sosyal bilimlerin konu aldığı gerçek insanın yerini tarih içerisinde yeniden konumlandırılan bir insan modeli dikkat çekmektedir. Öyle ki tarihsel zamanı antikçağ, ortaçağ ve modern olarak üçlü bir kategori içerisinde ele alan batılı / modern anlayış, batı dışı tüm kültürlerin aksine kendisini modern tarihselliği ile tanımlamaktadır.

Bu anlamda sosyal bilimlerin doğuşunda doğa bilimlerindeki pozitif gelişmeler ve bilginin kaynağı olarak aşkın bir kaynaklıktan insanın egemenliği altında bir bilgi üretimine geçiş sürecinde antropolojik / sosyolojik  gerçekliğinin üzerinde hegemonik bir söylem haline getirilen “ilkel” kavramsallaştırması önemli bir yer tutmaktadır. Özellikle ilk dönem sosyal bilimcilerinin çoğu bu anlamda modern dünya öncesi insanın tekamülünü tamamlamadığı ve kendi tarihlerinin edilgen nesneleri oldukları varsayımını desteklemişlerdir. İlk dönemde gerçekleştirilen pek çok teoride de  bu anlayışın ürettiği ilkel söylemi etkin bir biçimde kullanılmıştır. Bu çalışma sosyal teorinin doğuşunda, özellikle Antropoloji ve Sosyoloji’de üretilen pek çok teorinin arka planında yer alan ve zamanla bir hegemonik söylem halini alan “ilkel” kavramsallaştırmasını tartışmayı hedeflemektedir.

Anahtar Kelimeler

Modernite,Sosyoloji,Antropoloji,İlkel,Yerel

Kaynakça

  1. Aron, R. (2010). Sosyolojik Düşüncenin Evreleri, Çev: Korkmaz Alemdar, İstanbul: Kırmızı Yayınları.Asad, T. (2015). Dinin Soykütükleri, Çev: Ayet Aram Tekin İstanbul: Metis Yayınları.Avcılar, S. B. (2002). "Asya Tipi Üretim Tarzı'na Veda" Bilig, Sayı 22. Aydın, M. (2009). Moderniteye Dışarıdan Bakmak, İstanbul: Açılım Kitap.Aydın, M.(2013). Güncel Kültürde Temel Kavramlar, İstanbul: Açılım Kitap.Bal, H. (2015). Bilgi Sosyolojisi, İstanbul: Sentez Yayınları.Bauman, Z. (2003). Yasa Koyucular ve Yorumcuları, Çev: Meltem Ahıska, Yıldırım Türker, İstanbul: Metis yayınları.Braidwood, R. J. (2008). Tarih Öncesi İnsanları, Çev: Bilgi Altınok, İstanbul: Arkeoloji ve Sanat Yayınları.Edles, L. D. (2005). Uygulamalı Kültürel Sosyoloji, Çev: Cumhur Atay, İstanbul: Babil Yayınları. Feuchtwang, S. (2008). Britanya Sosyal Antropolojisinin Sömürgeci Oluşumu, Antropoloji ve Sömürgecilik içinde, Derleyen: Talal Asad, Çev: Ayşe Karınca, Ankara: Ütopya Yayınları, 77-119.Gandy, D. R. (1979). Marx and History -From Pirimitive Society to the Communist Future- , Texas: University of Texas Press.Hawkins, M. J. (1979). Comte, "Durkheim and Sociology of Primitive Religion", Sociological Review, Vol: 27, no: 3, pp. 429-446.Henry, M. (1996). Barbarlık, Çev: Işık Ergiden, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.James, W. (2008). Gönülsüz Emperyalist Olarak Antropolog, Antropoloji ve Sömürgecilik içinde, Derleyen: Talal Asad, Çev: Ayşe Karınca, Ankara: Ütopya Yayınları, 41-77.Kuper, A. ( 2005) The Reinvention of Pirimitive Society Transformations of a Myth, Newyork: Reutledge.Levi-Strauss, C. (2014). Hepimiz Yamyamız, Çev.: Haldun Bayrı, İstanbul: Metis Yayınları.Molinowski, B. (1998). İlkel Toplum, Çev: Hüseyin Portakal, İstanbul: Öteki Yayınları.Ritzer, G. (2011). Klasik Sosyoloji Kuramları, Çev: Himmet Hülür, Ankara: Deki Yayınları.Smith, W. R. (1909). Kinship and Marriage in Early Arabia, London: Adam and Charles Black.Sunar, L. (2012). Marx ve Weber'de Doğu Toplumları, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.Tomlinson, J. (2013). Küreselleşme ve Kültür, Çev: Arzu Eker, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.Van Maanen, J. (2011). Tales of the Field. On Writing Ethnography, Chicago and London: The University of Chicago Press.Weber, M. (2012). Protestan Ahlakı ve Kapitalizmin Ruhu, Çev: Emir Aktan, Ankara: Alter Yayınları.Yaşar, G. A. (2011). "Ortaçağdan Günümüze "Modernite": Doğuşu ve Doğası", Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, C. 4, S. 7, 10-26.Yıldırım, E. (2007). Bilginin Sosyolojisi, Bursa: Ekin Yayınları.

Kaynak Göster

APA
Birekul, M. (2019). Erken Dönem Sosyal Bilim Düşüncesinde Hegemonik Bir Söylem Olarak “İlkellik”( “Primitivity” as a Hegemonic Discourse in the Early Social Science Thinking). Sosyal ve Kültürel Araştırmalar Dergisi (SKAD), 5(11), 231-251. https://doi.org/10.25306/skad.504555
AMA
1.Birekul M. Erken Dönem Sosyal Bilim Düşüncesinde Hegemonik Bir Söylem Olarak “İlkellik”( “Primitivity” as a Hegemonic Discourse in the Early Social Science Thinking). SKAD. 2019;5(11):231-251. doi:10.25306/skad.504555
Chicago
Birekul, Mehmet. 2019. “Erken Dönem Sosyal Bilim Düşüncesinde Hegemonik Bir Söylem Olarak “İlkellik”( ‘Primitivity’ as a Hegemonic Discourse in the Early Social Science Thinking)”. Sosyal ve Kültürel Araştırmalar Dergisi (SKAD) 5 (11): 231-51. https://doi.org/10.25306/skad.504555.
EndNote
Birekul M (01 Aralık 2019) Erken Dönem Sosyal Bilim Düşüncesinde Hegemonik Bir Söylem Olarak “İlkellik”( “Primitivity” as a Hegemonic Discourse in the Early Social Science Thinking). Sosyal ve Kültürel Araştırmalar Dergisi (SKAD) 5 11 231–251.
IEEE
[1]M. Birekul, “Erken Dönem Sosyal Bilim Düşüncesinde Hegemonik Bir Söylem Olarak “İlkellik”( ‘Primitivity’ as a Hegemonic Discourse in the Early Social Science Thinking)”, SKAD, c. 5, sy 11, ss. 231–251, Ara. 2019, doi: 10.25306/skad.504555.
ISNAD
Birekul, Mehmet. “Erken Dönem Sosyal Bilim Düşüncesinde Hegemonik Bir Söylem Olarak “İlkellik”( ‘Primitivity’ as a Hegemonic Discourse in the Early Social Science Thinking)”. Sosyal ve Kültürel Araştırmalar Dergisi (SKAD) 5/11 (01 Aralık 2019): 231-251. https://doi.org/10.25306/skad.504555.
JAMA
1.Birekul M. Erken Dönem Sosyal Bilim Düşüncesinde Hegemonik Bir Söylem Olarak “İlkellik”( “Primitivity” as a Hegemonic Discourse in the Early Social Science Thinking). SKAD. 2019;5:231–251.
MLA
Birekul, Mehmet. “Erken Dönem Sosyal Bilim Düşüncesinde Hegemonik Bir Söylem Olarak “İlkellik”( ‘Primitivity’ as a Hegemonic Discourse in the Early Social Science Thinking)”. Sosyal ve Kültürel Araştırmalar Dergisi (SKAD), c. 5, sy 11, Aralık 2019, ss. 231-5, doi:10.25306/skad.504555.
Vancouver
1.Mehmet Birekul. Erken Dönem Sosyal Bilim Düşüncesinde Hegemonik Bir Söylem Olarak “İlkellik”( “Primitivity” as a Hegemonic Discourse in the Early Social Science Thinking). SKAD. 01 Aralık 2019;5(11):231-5. doi:10.25306/skad.504555