EN
TR
Çevresel Değerlerin Ekonomik Davranışlara Dönüşümü: Yeşil Tüketici Kimliğinin Daha Fazla Ödeme İstekliliğindeki Aracılık Rolü
Öz
Bu çalışma, bireylerin çevresel değerlere ilişkin tutum ve eğilimlerinin, yeşil ürünlere yönelik daha fazla ödeme arzusunu nasıl etkilediğini incelemeyi amaçlamaktadır. Bu bağlamda çalışma, Türkiye genelinde 404 katılımcıyla çevrim içi anket yöntemi kullanılarak yürütülmüş ve kolayda örnekleme tercih edilmiştir. Veri toplama aracı olarak çevre yanlısı davranışlar, bireysel değerler, yeşil tüketicilik ve daha fazla ödeme arzusu ölçekleri uygulanmış, ölçüm modellerinin geçerlik ve güvenirliği test edilmiştir. Analiz sürecinde frekans, faktör ve güvenirlik analizleri ile birlikte, değişkenler arasındaki doğrudan ve dolaylı etkileri incelemek amacıyla bootstrap tabanlı aracılık analizi gerçekleştirilmiştir. Bulgular, çevre yanlısı davranışlar ve bireysel değerlerin yeşil ürünlere yönelik daha fazla ödeme arzusu üzerindeki doğrudan etkisinin anlamlı olmadığını, ancak her iki değişkenin yeşil tüketicilik aracılığıyla güçlü ve anlamlı dolaylı etkiler oluşturduğunu göstermektedir. Araştırma, bireylerin sahip oldukları çevresel değerleri, yeşil tüketici kimliklerini içselleştirmeleri aracılığıyla ekonomik davranışlara dönüştürülebileceğini ortaya koymakta ve değerlerin eyleme dönüşümünde kimlik temelli bilişsel süreçlerin önemini vurgulamaktadır. Bu bağlamda çalışma, sürdürülebilir tüketim davranışlarını anlamaya yönelik literatüre kuramsal katkı sağlamakta ve pazarlama stratejileri ile çevre politikaları için yol gösterici çıkarımlar sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Achchuthan, S., Prahalathan, B., Umanakenan, R., & Kajenthiran, K. (2021). Enhancing behavioural intention among young consumers to choose green hotels: Evidence from a frontier market. In Proceedings of the 10th International Conference on Management and Economics (pp. 377-390). University of Ruhuna.
- Ajzen, I. (1991). The theory of planned behavior. Organizational Behavior & Human Decision Processes, 50(2), 179-211. https://doi.org/10.1016/0749-5978(91)90020-T
- Auger, P., & Devinney, T. M. (2007). Do what consumers say matter? The misalignment of preferences with unconstrained ethical intentions. Journal of Business Ethics, 76(4), 361-383. https://doi.org/10.1007/s10551-006-9287-y
- Babbie, E. (2016). The practice of social research (Fourteenth edition). Cengage Learning.
- Bamberg, S., & Möser, G. (2007). Twenty years after Hines, Hungerford, and Tomera: A new meta-analysis of psycho-social determinants of pro-environmental behaviour. Journal of Environmental Psychology, 27(1), 14-25. https://doi.org/10.1016/j.jenvp.2006.12.002
- Barbarossa, C., & De Pelsmacker, P. (2016). Positive and negative antecedents of purchasing eco-friendly products: A comparison between green and non-green consumers. Journal of Business Ethics, 134(2), 229-247. https://doi.org/10.1007/s10551-014-2425-z
- Bem, D. J. (1972). Self-perception theory. Advances in Experimental Social Psychology, 6, 1-62. https://doi.org/10.1016/S0065-2601(08)60024-6
- Berger, J., & Heath, C. (2007). Where consumers diverge from others: Identity signaling and product domains. Journal of Consumer Research, 34(2), 121-134. https://doi.org/10.1086/519142
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Pazarlama Yönetimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
28 Ekim 2025
Gönderilme Tarihi
26 Haziran 2025
Kabul Tarihi
15 Ekim 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 6 Sayı: Global Academic Perspective in Social Sciences
APA
Gülmez, Y. S. (2025). Çevresel Değerlerin Ekonomik Davranışlara Dönüşümü: Yeşil Tüketici Kimliğinin Daha Fazla Ödeme İstekliliğindeki Aracılık Rolü. Sosyal Mucit Academic Review, 6(Global Academic Perspective in Social Sciences), 195-227. https://doi.org/10.54733/smar.1727850
AMA
1.Gülmez YS. Çevresel Değerlerin Ekonomik Davranışlara Dönüşümü: Yeşil Tüketici Kimliğinin Daha Fazla Ödeme İstekliliğindeki Aracılık Rolü. SMAR. 2025;6(Global Academic Perspective in Social Sciences):195-227. doi:10.54733/smar.1727850
Chicago
Gülmez, Yavuz Selim. 2025. “Çevresel Değerlerin Ekonomik Davranışlara Dönüşümü: Yeşil Tüketici Kimliğinin Daha Fazla Ödeme İstekliliğindeki Aracılık Rolü”. Sosyal Mucit Academic Review 6 (Global Academic Perspective in Social Sciences): 195-227. https://doi.org/10.54733/smar.1727850.
EndNote
Gülmez YS (01 Ekim 2025) Çevresel Değerlerin Ekonomik Davranışlara Dönüşümü: Yeşil Tüketici Kimliğinin Daha Fazla Ödeme İstekliliğindeki Aracılık Rolü. Sosyal Mucit Academic Review 6 Global Academic Perspective in Social Sciences 195–227.
IEEE
[1]Y. S. Gülmez, “Çevresel Değerlerin Ekonomik Davranışlara Dönüşümü: Yeşil Tüketici Kimliğinin Daha Fazla Ödeme İstekliliğindeki Aracılık Rolü”, SMAR, c. 6, sy Global Academic Perspective in Social Sciences, ss. 195–227, Eki. 2025, doi: 10.54733/smar.1727850.
ISNAD
Gülmez, Yavuz Selim. “Çevresel Değerlerin Ekonomik Davranışlara Dönüşümü: Yeşil Tüketici Kimliğinin Daha Fazla Ödeme İstekliliğindeki Aracılık Rolü”. Sosyal Mucit Academic Review 6/Global Academic Perspective in Social Sciences (01 Ekim 2025): 195-227. https://doi.org/10.54733/smar.1727850.
JAMA
1.Gülmez YS. Çevresel Değerlerin Ekonomik Davranışlara Dönüşümü: Yeşil Tüketici Kimliğinin Daha Fazla Ödeme İstekliliğindeki Aracılık Rolü. SMAR. 2025;6:195–227.
MLA
Gülmez, Yavuz Selim. “Çevresel Değerlerin Ekonomik Davranışlara Dönüşümü: Yeşil Tüketici Kimliğinin Daha Fazla Ödeme İstekliliğindeki Aracılık Rolü”. Sosyal Mucit Academic Review, c. 6, sy Global Academic Perspective in Social Sciences, Ekim 2025, ss. 195-27, doi:10.54733/smar.1727850.
Vancouver
1.Yavuz Selim Gülmez. Çevresel Değerlerin Ekonomik Davranışlara Dönüşümü: Yeşil Tüketici Kimliğinin Daha Fazla Ödeme İstekliliğindeki Aracılık Rolü. SMAR. 01 Ekim 2025;6(Global Academic Perspective in Social Sciences):195-227. doi:10.54733/smar.1727850
