Dergimiz, yapay zekâ (YZ) ve üretken yapay zekâ teknolojilerinin bilimsel araştırma ve akademik yayıncılık faaliyetlerinde kullanılmasını, etik standartlara, bilimsel dürüstlüğe ve şeffaflık ilkelerine bağlı kalınması koşuluyla kabul etmektedir. Bununla birlikte, yapay zekâ araçlarından yararlanılması, araştırmacıların, yazarların, hakemlerin ve editörlerin akademik ve etik sorumluluklarını devretmeleri anlamına gelmez. Bilimsel süreçlerin tüm aşamalarında doğruluk, güvenilirlik, gizlilik ve hesap verebilirlik esas alınmalıdır.
1. Temel İlkeler
Yapay zekâ araçları, bilimsel çalışmalarda yazar veya ortak yazar olarak kabul edilmez ve makale yazarları arasında gösterilemez.
Yapay zekâ teknolojilerinden araştırma, veri analizi, çeviri, dil kontrolü veya görsel oluşturma gibi amaçlarla yararlanılması durumunda, kullanımın kapsamı ve amacı açıkça belirtilmelidir.
Yapay zekâ tarafından oluşturulan veya düzenlenen içeriklerin bilimsel doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğu kullanıcı tarafından kontrol edilmelidir.
Yapay zekâ sistemlerinin üretebileceği hatalı, yanıltıcı veya doğrulanmamış bilgilerden kullanıcı sorumludur.
Kişisel veriler, gizli bilgiler, değerlendirme aşamasındaki makaleler ve yayımlanmamış bilimsel içerikler, veri güvenliğini ve gizliliği tehlikeye atabilecek yapay zekâ sistemlerine aktarılmamalıdır.
2. Yazarların Yapay Zekâ Kullanımına İlişkin Sorumlulukları
Yazarlar, çalışmalarının hazırlanmasında kullandıkları yapay zekâ uygulamalarını, kullanım amaçlarını ve kullanım kapsamlarını açıkça beyan etmelidir.
Yapay zekâ tarafından oluşturulan veri, kaynak, görsel ve diğer içeriklerin doğruluğu ve bilimsel geçerliliği yazarlar tarafından denetlenmelidir.
Yapay zekâ araçları, gerçekte bulunmayan kaynaklar oluşturmak, veri üretmek, araştırma sonuçlarını değiştirmek veya bilimsel gerçekleri yanıltıcı biçimde sunmak amacıyla kullanılmamalıdır.
Yapay zekâ kullanımının telif haklarını, kişisel hakları veya akademik etik ilkelerini ihlal etmemesi sağlanmalıdır.
Makalenin özgünlüğü, bilimsel bütünlüğü, içeriğinin doğruluğu ve yayın etiğine uygunluğu konusunda nihai sorumluluk yazarlara aittir.
3. Hakemlerin Yapay Zekâ Kullanımına İlişkin Sorumlulukları
Hakemler, değerlendirmelerine sunulan makaleleri, hakem raporlarını ve gizli değerlendirme materyallerini herhangi bir yapay zekâ uygulamasına veya üçüncü taraf dijital sisteme yüklememelidir.
Hakemlik faaliyetleri kişisel akademik uzmanlık, bilimsel değerlendirme ve bağımsız karar verme esaslarına göre yürütülmelidir.
Yapay zekâ araçlarının ürettiği değerlendirmeler, hakem görüşlerinin veya bilimsel kararların yerine kullanılmamalıdır.
Hakemler, değerlendirme sırasında karşılaştıkları olası etik ihlalleri veya bilimsel açıdan şüpheli durumları editörlüğe bildirmelidir.
4. Editörlerin Yapay Zekâ Kullanımına İlişkin Sorumlulukları
Editörler, makalelerin değerlendirilmesi ve yayın kararlarının alınması sırasında bilimsel tarafsızlık, akademik dürüstlük ve etik yayıncılık ilkelerine bağlı kalmalıdır.
Yazarlar tarafından sunulan yapay zekâ kullanım beyanları gerektiğinde incelenmeli ve açıklığa kavuşturulması gereken durumlarda ek bilgi talep edilmelidir.
Editörler, değerlendirme sürecinde kendilerine iletilen makalelerin ve diğer gizli belgelerin korunmasını sağlamalıdır.
Yapay zekâ kullanımına ilişkin etik sorunlar ve olası ihlaller, COPE yayın etiği ilkeleri ve derginin ilgili politikaları çerçevesinde ele alınmalıdır.
5. Yapay Zekâ Kullanımının Beyan Edilmesi
Yazarların, makalelerinin hazırlanması sırasında yapay zekâ teknolojilerinden yararlanmaları hâlinde kullanılan aracın adını, mevcutsa sürüm bilgisini ve kullanım amacını makale içerisinde belirtmeleri gerekmektedir. Dil düzeltme, çeviri, veri analizi ve görsel hazırlama gibi kullanım alanları bu kapsamda değerlendirilir.
Yapay zekâ kullanımına ilişkin açıklama, makalenin uygun bir bölümünde veya derginin belirlediği beyan alanında sunulmalıdır. Yapay zekâ kullanımının açıklanmış olması, yazarların bilimsel doğruluk, özgünlük, telif hakları ve yayın etiği konusundaki sorumluluklarını ortadan kaldırmaz.
6. Politikanın Uygulanması
Dergimiz, yapay zekâ teknolojilerinin bilimsel yayıncılıkta etik, bilinçli ve sorumlu kullanımını benimsemektedir. Bu politika hükümlerine aykırı davranılması durumunda, ihlalin niteliği ve kapsamı dikkate alınarak gerekli değerlendirme yapılır. İlgili durumlar, derginin yayın etiği kuralları ve uluslararası bilimsel yayıncılık standartları doğrultusunda sonuçlandırılır.