SOSYOLOJİ YAZININDA GERONTOLOJİ: TÜRKİYE’DE YAZILAN LİSANSÜSTÜ TEZLERİN BİBLİYOMETRİK ANALİZİ

Bu çalışmada, sosyoloji yazınında yaşlanmayla ilgili yapılmış olan lisansüstü araştırmaların bibliyometrik analiz yöntemiyle incelenmesi amaçlanmaktadır. Çalışma, sosyoloji lisansüstü yazınında gerontolojiyle ilgili yapılan ilk bibliyometrik analiz olma özelliğini taşımaktadır. Toplumsal yaşlanmayla beraber, sosyoloji alanında gerontolojik çalışmaların ve yaşlılığın toplumsal yörüngeleriyle ilgili yapılan gözlemlerin arttığı görülmektedir. Yaşlılığın, yaşanılan toplumsal özelliklere göre şekillendiği yargısı, diğer yaşlılık çalışmalarına göre (geriatrik, kronolojik, biyolojik, fiziksel yaşlılık) nispeten yeni bir bakış açısı oluşturmaktadır. Yapılan analizlerde de kısa zamanda sosyoloji yazınında yaşlılığa karşı ilginin arttığı görülmüştür. Bu bağlamda çalışmada sosyoloji lisansüstü yazınındaki gerontolojik araştırmalar; konusu, araştırma türü, yapıldığı yıl ve araştırmalarda yararlanılan teori türü dağılımlarına göre analiz edilmiştir. Ulusal Tez Merkezinde kayıtlı ve izin verilen Mart 2022 yılına kadar sosyoloji lisansüstü yazınında gerontoloji ile ilgili araştırmalar incelenmiştir. Yapılan araştırmalar sonucunda 42 yüksek lisans tezi, 9 doktora tezi tespit edilmiştir. Bu araştırmalarda daha çok toplumsal değişme nedeniyle yaşlının statüsünde meydana gelen farklılaşma, yaşlı bakımı, huzurevi ve yaşlılık sorunları çalışmalarının ele alındığı görülmüştür. Araştırmaların büyük bir çoğunluğu nitel yöntemlerden yarı yapılandırılmış görüşme tekniği ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın sonunda elde edilen bulgular ve yapılan değerlendirmelerle ileride yapılması muhtemel çalışmalar için birtakım önerilerde bulunulmuştur.

In this study, it is aimed to examine the postgraduate studies on aging in the sociology literature with the bibliometric analysis method. The study is the first bibliometric analysis of gerontology in sociology graduate literature. Along with social aging, it is seen that gerontological studies in the field of sociology and observations about the social trajectories of aging have increased. The judgment that aging is shaped according to the social characteristics experienced constitutes a relatively new perspective compared to other studies on aging (geriatric, chronological, biological, physical aging). In the analyzes made, it was seen that the interest in aging in the sociology literature increased in a short time. In this context, gerontological researches in sociology graduate literature; The subject of the study was analyzed according to the type of research, the year it was conducted and the distribution of the type of theory used in the researches. Researches related to gerontology were examined in sociology graduate literature until March 2022, which was registered and allowed in the National Thesis Center. As a result of the researches, 42 master's theses and 9 doctoral theses were determined. In these studies, it was seen that the differentiation in the status of the elderly due to social change, elderly care, nursing home and old age problems were discussed. The majority of the studies were conducted with the semi-structured interview technique, one of the qualitative methods. With the findings and evaluations at the end of the study, some suggestions were made for possible future studies.