Tölögön Kasımbekov'un Bozkurt Hikâyesinde Arketipsel Sembolizm

Bir keşif süreci olan yazma faaliyetinin neticesinde hayatı farklı açılardan yansıtacak eserler üretilir. Hikâyelerin de bir tür keşif metinleri olarak bu denli hacimli içerikler saklayabilmesi ancak derin tedaileri olan sembollerle mümkün olabilir. Carl Gustav Jung tarafından kavramlaştırılan arketipsel sembolizm arketip kavramı edebiyat sahasının ihtiyaç duyduğu katmanlı anlatımın çözümlenmesinde ciddi sonuçlar ortaya koyar. Tüm insanların ruh kökenlerinde ortak bir bilinçdışının varlığını savunan Jung, arketip adını verdiği bu kavramla yazarın ve esere hayat veren kişilerin ayrıntılı analizini yapmayı mümkün hâle getirir. Kırgız edebiyatının hikâye ve roman gibi anlatı türlerinde oldukça başarılı bir isim Tölögön Kasımbekov’un Bozkurt hikâyesi yoğun alegorik anlatımıyla dikkati çeker. Hikâyede bozkurt ile bir çobanın çatışması ele alınır. Bozkurt sembolünün Türkler için anlamını da önceleyen eser, bu bakımdan kişisel olmanın ötesinde toplumsal bir temele dayanmaktadır. Bu çalışmada Bozkurt hikâyesi ‘maceraya çağrı’, ‘persona’, ‘kahraman’, ‘gölge’, ‘anima ve animus’ ile ‘ölüm ve yeniden doğuş’ arketipleri açısından değerlendirilmiştir.

As a result of the writing activity, which is a process of discovery, works are produced that reflect life from different perspectives. Stories, as a kind of discovery text, can only store such voluminous content with symbols that have deep connotations. The concept of archetypal symbolism, conceptualized by Carl Gustav Jung, presents serious results in the analysis of the layered narrative needed by the field of literature. Jung, who defends the existence of a common unconscious in the spiritual roots of all people, makes it possible to make a detailed analysis of the author and the staff of people who give life to the work with this concept he calls archetype. The Grey Wolf story by Tölögön Kasımbekov, a very successful name in the narrative genres of Kyrgyz literature such as stories and novels, draws attention with its intense allegorical narrative. The story deals with the conflict between grey wolf and a shepherd. The work, which also prioritizes the meaning of the grey wolf symbol for the Turks, is based on a social foundation beyond being personal in this respect. In this study, the Grey Wolf story is evaluated in terms of the archetypes of ‘call to adventure’, ‘persona’, ‘hero’, ‘shadow’, ‘anima and animus’ and ‘death and rebirth’.