Biyopolitik Şiddetin Bedensel Yeniden Yazımı: İçinde Yaşadığım Deri Filminde Bir Çeviri Nesnesi Olarak Beden

Yıl 2026, Cilt: 11 Sayı: 1, 412 - 430, 26.03.2026

Sevcan Seçkin

https://doi.org/10.29110/soylemdergi.1853338

https://izlik.org/JA85NU59BM

Öz

Çeviribilim literatüründe son yıllarda ivme kazanan somatik yaklaşımlar, disiplini sadece diller arası bir aktarım faaliyeti olmaktan çıkarmış, bedenin, kimliğin ve iktidarın kesiştiği biyopolitik bir inceleme alanına dönüştürmüştür. Literatürde somatik çeviri genellikle Walter Benjamin ve Douglas Robinson'dan ilhamla çevirmenin metni duyumsaması ve öznel bir hisle aktarması olarak tanımlansa da bu çalışma, söz konusu özne odaklı yaklaşımdan radikal bir şekilde ayrılarak kavramı edilgen bir nesne üzerinden yeniden kurgulamaktadır. Bu bağlamda çalışma, biyolojik bedenin cerrahi müdahalelerle rıza dışı totaliter manipülasyonunu tanımlamak üzere “bedensel yeniden yazım” kavramını önermektedir. Çalışmanın temel amacı, bedensel yeniden yazım sürecini çeviribilimsel ve disiplinler arası bir perspektifle sorunsallaştırarak, bedenin bizzat bir çeviri nesnesi olarak konumlandığı biyopolitik bir analiz sunmaktır. Araştırma nesnesi olarak seçilen Pedro Almodóvar'ın İçinde Yaşadığım Deri (The Skin I Live in, 2011) filmi, tıbbi dönüşüm sürecinin çeviribilim kavramları ışığında sorunsallaştırıldığı bir kavramsal metafor analizi düzleminde ele alınmıştır. Çalışmada, biyolojik ve anatomik gerçekliği rıza dışı dönüştürülen Vicente, özgünlüğü ihlal edilerek yeniden kurgulanan bir “kaynak metin”, plastik cerrah Dr. Robert Ledgard ise bu metin üzerinde mutlak tahakküm yetkisine sahip totaliter bir “çevirmen” olarak konumlandırılmıştır. Analiz sürecinde, cerrahın kurduğu hiyerarşik otorite André Lefevere’in “farklılaşmamış patronaj” kavramı; bedene uygulanan sistematik şiddet Lawrence Venuti’nin “yerlileştirme” ve “görünmezlik” stratejileri; öznenin yaşadığı ontolojik parçalanma Jacques Lacan’ın “ayna evresi” kavramı; ortaya çıkan hipergerçek dönüşüm ise Jean Baudrillard’ın “simülakr” kavramı çerçevesinde sorunsallaştırılmıştır. Bedenin maruz kaldığı bu radikal metamorfoz, çevirinin her zaman masum bir iletişim eylemi olmadığını, aksine kaynak metni ontolojik bütünlüğünden koparan ve özü ile yüzeyi arasındaki bağı parçalayarak onu bir simülakra hapseden hegemonik bir iktidar pratiği olduğunu ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Çeviribilim , Somatik Çeviri , Bedensel Yeniden Yazım , Biyopolitika , Çeviri Nesnesi

Corporeal Rewriting of Biopolitical Violence: The Body as a Translation Object in The Skin I Live In

https://izlik.org/JA85NU59BM

Öz

Somatic approaches, which have gained momentum in Translation Studies literature recent years, have moved the discipline beyond a mere interlingual transfer activity, transforming it into a biopolitical field where body, identity, and power intersect. Although somatic translation is generally defined in the literature—inspired by Walter Benjamin and Douglas Robinson—as the translator sensing the text and transferring it with a subjective feeling, this study radically departs from this subject-oriented approach and reconceptualizes the term through a passive object. In this context, the study proposes the concept of "corporeal rewriting” to define the non-consensual and totalitarian manipulation of the biological body through surgical interventions. The objective of this research is to problematize corporeal rewriting from an interdisciplinary perspective, offering a biopolitical analysis where the body is situated as a translation object. Selected as the research object, Pedro Almodóvar's film The Skin I Live In, is examined within the framework of conceptual metaphor analysis, where the medical transformation process is problematized through the lens of translation studies concepts. In the study, Vicente, whose anatomical reality is forcibly reconstructed, is positioned as a “source text” transformed through the violation of his authenticity, while plastic surgeon Dr. Ledgard is positioned as a totalitarian translator” with domination over this text. In the analysis process, the hierarchical authority of the surgeon is examined through André Lefevere’s “undifferentiated patronage”, the systematic violence against the body through Lawrence Venuti’s “domestication” and “invisibility” strategies, the ontological fragmentation of the subject through Jacques Lacan’s “mirror stage” and the resulting hyperreal transformation through Jean Baudrillard’s “simulacrum.” This radical metamorphosis reveals that translation is far from an innocent communicative act; on the contrary, it is a hegemonic power practice that severs the source text from its ontological integrity, shatters the link between essence and surface, and confines it within a simulacrum.

Anahtar Kelimeler

Translation Studies , Somatic Translation , Corporeal Translation , Biopolitics , Translation Object

Kaynakça

• Almodóvar, Pedro. (2011). The Skin I Live in [İçinde Yaşadığım Deri]. (Film). İspanya: El Deseo.
• Aldalain, Mohammed N. vd. (2025). “A Pilot Study into the Periphery Somatic Perceptions of Literary Translation: Phenomenological Insights from Cognitive Translatology”. Mutah Journal of Humanities and Social Sciences 40(3), 63–87.
• Baker, Catherine. (2016). “Writing about Embodiment as an Act Of Translation”. Critical Military Studies 2(1–2), 120–124.
• Bassnett, Susan ve André Lefevere (1990). Translation, History and Culture. London: Printer Publishers.
• Baudrillard, Jean. (2003). Simülakrlar ve Simülasyon. (Çev. Oğuz Adanır). 5. Baskı. Ankara: Doğu Batı Yayınları.
• Baudrillard, Jean. (2012). Kötülüğün Şeffaflığı: Aşırı Fenomenler Üzerine Bir Deneme. (Çev. Işık Ergüden). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
• Baxi, Upendra. (2009). “Translating Terror: Siting Truth, Justice and Rights Amidst the Two 'Terror' Wars”. E. Bielsa ve C. W. Hughes (Ed.), Globalization, Political Violence and Translation. 45–71. New York: Palgrave Macmillan.
• Benjamin, Walter. (2005). “The Task of the Translator”. M. Bullock ve M. W. Jennings (Ed.), Walter Benjamin: Selected Writings. Volume I: 1913-1926. 253-263. Cambridge, MA: Harvard University Press.
• Bielsa, Esperanza. (2009). “Globalization, Political Violence and Translation: An Introduction”. E. Bielsa ve C. W. Hughes (Ed.), Globalization, Political Violence and Translation. 1–21. New York: Palgrave Macmillan.
• Chávez, Karma R. (2009). “Embodied Translation: Dominant Discourse and Communication with Migrant Bodies-as-Text”. The Howard Journal of Communications 20(1), 18–36.
• Chamberlain, Lori. (1988). Gender and the metaphorics of translation. Signs: Journal of Women in Culture and Society, 13(3), 454-472.
• Cronin, Michael. (2002). Translation and Identity. Londra ve New York: Routledge.
• Çobanoğlu, Nesrin. (2009). Kurumsal ve Uygulamalı Tıp Etiği. Ankara: Eflatun Yayınevi.
• Dürüşken, Çiğdem. (2007). “Başkalaşan Bedenler ‘Omnia Mutantur, Nihil Interit”’. Akşit Göktürk’ü Anma Toplantısı. 69-78. İstanbul: İstanbul Üniversitesi Basın ve Yayım Müdürlüğü.
• Jakobson, Roman. (1959). “On Linguistic Aspects of Translation”. R. Brower (Ed.), On Translation. 232-239. Harvard University Press.
• Kıran, Aysun. (2020). “A Conceptual Discussion of Rewriting as a Tool For The Translation(al) Turn”. Current Research in Social Sciences 6(2), 83-91.
• Lacan, Jack. (2006). Écrits: The First Complete Edition in English (Çev. B. Fink). New York & London: W. W. Norton & Company.
• Lacan, Jack. (2013). Psikanalizin Dört Temel Kavramı: Seminer 11. Kitap (Çev. N. Erdem). İstanbul: Metis Yayınları.
• Lakoff, George ve Mark Johnson (1980). Metaphors We Live By. Chicago: University of Chicago Press.
• Lefevere, André. (1992). Translation, Rewriting and Manipulation of Literary Fame. Londra ve New York: Routledge.
• López Langenbach, Miguel A. (2023). The Auratic Translator: A Somatic Approach to Translation Inspired by Walter Benjamin’s Theory of Translation. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Wellington: Victoria University of Wellington.
• Maier, Carol. (2007). “The Translator as an Intervenient Being”. Translation as Intervention. Ed.
• Jeremy Munday. 1-17. London and New York: Continuum.
• Misrahi-Barak, Judith. (2014). “Biopolitics and Translation: Edwidge Danticat’s Many Tongues”. International Journal of Francophone Studies 17(3–4), 349–371.
• Muller, John. (1985). “Lacan's Mirror Stage”. Psychoanalytic Inquiry 5(2), 233–252.
• Musolff, Andreas. (2022). Migrants’ NATION-AS-BODY metaphors as expressions of transnational identities. Language and Intercultural Communication, 23(1), 1–18.
• Niranjana, Tejaswini. (1992). Siting Translation. History, Post-Structuralism, and the Colonial Context. Berkeley: University of California Press.
• Robinson, Douglas. (1991). The Translator’s Turn. Baltimore: Johns Hopkins University Press.
• Robinson, Douglas. (2006). “Proprioception of the Body Politic: ‘Translation as Phantom Limb’ Revisited”. Translation and Interpreting Studies 1(2), 43–71.
• Sakai, Naoki ve Jon Solomon (2006). “Translation, Biopolitics and Colonial Difference”. Traces: A Multilingual Series of Cultural Theory and Translation 4, 1–16.
• Simon, Sherry. (1996). Gender in Translation: Cultural Identity and the Politics of Transmission. Londra ve New York: Routledge.
• Venuti, Lawrence. (1995). The Translator’s Invisibility: A History of Translation. Londra ve New York: Routledge.