Küçük Prens’te Anlatısallık ve Anlatısallığı Sağlayan Dönüşümler
Öz
Bir metne hikâye özelliği kazandıran “anlatısallık” yani tahkiyevilik/narrativité’dir. Temelinde, metindeki anlam farklılığına dayanan anlatısallık sayesinde, hikâye kahramanları bir halden başka bir hale geçerler, yani “dönüşüm”e uğrarlar.
Bu çalışmayla, Dünya edebiyatının en çok okunan, en güzel eserlerinden biri olan Küçük Prens’te karşılaştığımız kahramanların uğradığı dönüşümler ve bu dönüşümlerin anlatısallığı nasıl oluşturduğu ortaya konmaya çalışılacaktır. Kahramanların “kendileri” olmalarını sağlayan özelliklerinde acaba kitap boyunca bir değişim söz konusu mudur? Günümüz dünyasında “kötü” özellikleriyle bilinen, tanınan yılan ve tilki acaba bir çocuğun gözüyle de kötü müdür? Çocuk bakış açısıyla, metin içinde geçirecekleri “dönüşüm” sayesinde acaba nasıl bir kimliğe sahip olacaklardır? Greimas’ın roller tablosu açısından düşündüğümüzde yılan ve tilki, Küçük Prens için bir yardımcı mı yoksa engelleyici midir? Pilotun yaşadığı bir dönüşüm de var mıdır? Küçük Prens’in gezegeninden ayrılmasına bir ölçüde sebep olan “çiçek” hangi roldedir? Çalışmada bu ve benzer sorularla Küçük Prens’i bu kadar okunmaya değer kılan özellikleri ortaya koymaya çalışacağız.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Filizok, Rıza. Metine Katılanlar (Actants) Nasıl Bulunur? www.ege-edebiyat.org/wp/wp-content/uploads/Metinde-Katılanlar-ACTANT-Nasıl-Bulunur.pdf (04.05.2010)
- Filizok, Rıza. Yüzeysel Yapı. www.ege-edebiyat.org/docs/631.pdf (05.05.2010)
- Forster, E. M. (2001). Roman Sanatı. İstanbul: Adam Yayınları.
- Harvey, W. J. (2004). (Roman Teorisi içinde) Romanda Sosyal Ortam. Ankara: Akçağ Yayınları.
- Saint-Exupéry, Antoine de (2007). Küçük Prens. İstanbul: Mavibulut Yayınları.
- Tekin, Mehmet (2001). Roman Sanatı –Romanın Unsurları. İstanbul: Ötüken Yayınları.
- ---------- (2006). Türk Dünyası Edebiyat Kavramları ve Terimleri Ansiklopedik Sözlüğü. Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı Yayınları. ss. 7-8.
- Zeytinoğlu, Sezen. Küçük Prens Üzerine Bir İnceleme www.dergiler.ankara.edu.tr
