Ahmet Hamdi Tanpınar’ın “Abdullah Efendi’nin Rüyaları” ve “Yaz Yağmuru” İsimli Hikayelerinin Alegori Açısından Mukayesesi
Öz
Elbette hiçbir edebî eser, hangi maksatla ortaya konulursa konulsun, devrinin sosyal, siyasi, ekonomik şartlarından bağımsız olamaz. O eseri ortaya koyan kişinin cemiyetin bir parçası olması münasebetiyle eser de cemiyetten ve devirden bağımsız değerlendirilemez. Wellek’e göre bir edebî eser organizma değil sosyal bir değerdir.
Bahsedilen bu yönleri itibarıyla sanat beşerî bir eylemdir. Bu anlamda, Ahmet Hamdi Tanpınar’ın sanat anlayışı ve dilindeki alegorileri anlamak için de onun sanat görüşü ve ardındaki felsefeye müracaat etmek gerekir. Bu yüzden çalışmanın esasını teşkil eden bölüme geçmeden önce imge, simge ve sembol açısından Tanpınar’ın sanat ve edebiyat anlayışına değinildi. Ardından esas bölümde ise hikâyelerdeki alegorilerden hareketle Tanpınar’ın alegorileri hangi maksat ve kapsamda kullandığı incelendi. Çalışmanın sonuç bölümünde ise elde edilen veriler üzerinden Tanpınar’ın sanat, edebiyat ve hayat görüşü kapsamında bir yargıya varılmaya çalışıldı.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Austen, Warren ve WellekRené (2016) Edebiyat Teorisi, İstanbul, Dergâh Yayınları
- Ayhan, Emine, (2011) Ahmet Hamdi Tanpınar’ın ‘Abdullah Efendi’nin Rüyaları’nda” “Ulusal Alegori, İstanbul, Bilgi Üniversitesi (Yüksek Lisans Tezi)
- Aydın, Abdurrahman (2017) Bilinçdışıve Arzu, Ankara, Bibliotech Yayınları
- FryeNorthrop (2015) Eleştirinin Anatomisi,İstanbul, Ayrıntı Yayınları
- Gürbilek, Nurdan (2016) Kör Ayna, Kayıp Şark, İstanbul, Metis
- Kaplan, Mehmet (2001) Tanpınar’ın Şiir Dünyası, İstanbul, Dergâh Yayınları
- Şahin, İbrahim (2012)Haz ve Günah- Bir Ahmet Hamdi Tanpınar Yorumu,İstanbul, Kapı Yayınları
- Şahin, İbrahim (2015) Sanatın ve Sanatkârın Alegorisi Olarak “Abdullah Efendi’nin Rüyaları” TDK, Cilt: CIX Sayı: 767-768 Kasım-Aralık
- Tanpınar, Ahmet Hamdi (1995) Hikâyeler, İstanbul, Dergâh yayınları
- Tanpınar, Ahmet Hamdi (2017) Hikâyeler, İstanbul, Dergâh yayınları
