Bizans'ın Çöküşü, Osmanlı'nın Yükselişi: Tarihsel Romanda Fetih Öncesi (1875-2020)

Türk edebiyatında İstanbul’un fethini ele alan romanların geçmişi, Türk romanının mazisi kadar eskidir. İlki 1875’de yayımlanan Süleyman Musli romanıyla başlayan fetih romancılığı, Tanzimat ve II. Meşrutiyet dönemlerinde devam etmiş, Cumhuriyet’ten itibaren Tek Parti, Demokrat Parti dönemlerinde de ele alınmış ve 1970’lardan itibaren gayet nitelikli ürünlerle zirveye çıkmıştır. 2000’lerden itibaren ilkede yaşanan siyasal ve toplumsal dönüşüme paralel olarak fethe duyulan alakayı para kazanma aracı olarak gören bir zümre de oluşmuş ve ortaya piyasa romanı olarak nitelendirebileceğimiz ürünler de çıkmıştır. Nihayetinde fetih meselesi, hangi dikkat ve malumat seviyesinde olursa olsun, herkesin ilgisini çeken popüler bir konudur. Bu çalışmada, kurgusal metinlere yansıyan yönüyle hem Osmanlı Devleti ve toplumu bakımından hem de Bizans Devleti ve genel olarak Hristiyan dünyası bakımından fethin öncesine yönelik değerlendirmeler yapılacaktır. Surların her iki tarafında yaşanan siyasi, askerî ve ekonomik koşular ve bunların insani ve sosyolojik süreçler bağlamında romanlara yansımasıyla ilgili tahliller, fethe giden süreci daha iyi anlamamıza vesile olacaktır.