Yıl 2019, Cilt 4 , Sayı 2, Sayfalar 178 - 204 2019-12-30

Duyulardan Duyular Ötesine Uzanan Bir Yolculuk: Novalis Ve Hölderlin’de Fiziksel-Tinsel Evren İlişkisi

Fulya ÇELİK [1] , Medine SİVRİ [2]


Bu çalışmanın amacı, Novalis’in “Geceye Övgüler” (Hymnen an die Nacht) adlı eserinde yer alan ilk ilahi şiir ile Hölderlin’in “Ekmek ve Şarap” (Brot und Wein) adlı toplam dokuz bölümden oluşan şiirinin ilk bölümünü bilişsel-fenomenolojik bir yaklaşım doğrultusunda ele almak ve sinestezinin bu şiirlerdeki işleniş biçimini açığa çıkarmaktır. Şairlerin duyumsama biçimindeki öz ve zihinlerindeki derinliği aşkınlığa taşıma eğilimleri, çalışmanın birden fazla görüşle ilişkisini kurmaktadır. Bu bağlamda, Maurice Merleau-Ponty’in beden teorisi; Cenevre Ekolü’nün belirli bir şairin bilinç içeriği ve durumlarının temel odaklarına yönelmesi; Reuven Tsur’un bilişsel yazın/biçembilime dair görüşleri ve edebi sinestezi fenomenine kazandırdığı farklı bakış açısı; son olarak, J. L. Austin tarafından ortaya konulan etkisöz edimi seçilen şiirlerin çözümlenmesinde esas teşkil eden görüşler olmuştur. İncelenen şiirlerde, şairlerin bilişselliği, bilinç akışlarındaki salınımların sıklığı, aşırılıklara ve düş(ünce)lere yönelme eğilimleri, değişen/dönüşen ruh halleri, biçimi altüst etme istekleri, duyularla zihnin etkinliğini kaynaştırmaları, insan-doğa, ruh-beden, fiziksel-tinsel gerçek gibi kutuplaşmaları ve yapay bölünmeleri reddetmeleri ile ilişkili pek çok bulguya ulaşılmıştır. Duyusal ve bilişsel bir fenomen olarak sinestezinin algı biçimine etki ettiği ve anlama/anlamlandırma süreçlerine katkı sağladığı gözlemlenmiştir. Ele alınan şiirlerde sinestezi, daha çok duyularüstü boyutuyla anlam kazanmıştır. 

Novalis, Hölderlin, sinestezi, bilinç, biliş
  • Austin, John Langshaw (2017). Söylemek ve Yapmak. (R. L. Aysever Çev.), İstanbul: Metis Yayınları. Cytowic, Richard E. (2002). Synesthesia: A Union of the Senses. Cambridge, Massachusetts, London, England: MIT Press. (Yazar tarafından çevrilmiştir.)Dann, Kevin T. (1998). Bright Colors Falsely Seen: Synaesthesia and the Search for Transcendental Knowledge. New Haven: Yale University Press. (Yazar tarafından çevrilmiştir.)Freeman, Margaret (2014). Cognitive Poetics, Burke, M. (Ed.), The Routledge Handbook of Stylistics içinde (313-328), Amsterdam/Philadelphia: John Benjamins Publishing Company. (Yazar tarafından çevrilmiştir.)Hölderlin, Friedrich (2013). Seçme Şiirler. (A. T. Oflazoğlu Çev.), İstanbul: İz Yayıncılık.İlker Etuş, Özlem (2006). Yazınsal Söylemde Fantastik Doku: Bilişsel-Biçemsel Bir Yaklaşım. Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi Dergisi, Sayı 2, 67-79.Lawall, Sarah N. (1968). Consciousness: Structures of Literature. Cambridge, Massachusetts: Harvard University Press. (Yazar tarafından çevrilmiştir.)Lenoir, Beatrice (2004). Sanat Yapıtı. (A. Derman Çev.), İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.Magliola, Robert R. (1977). Phenomenology and Literature: An Introduction. West Lafayette, Indiana: Purdue University Press. (Yazar tarafından çevrilmiştir.)Merleau-Ponty, Maurice (1962). Phenomenology of Perception. New Jersey: The Humanities Press. (Yazar tarafından çevrilmiştir.)Merleau-Ponty, Maurice (2017a). Algılanan Dünya: Sohbetler. (Ö. Aygün Çev.), İstanbul: Metis Yayınları.Merleau-Ponty, Maurice (2017b). Dünyamız Tamamlanmamış Bir Eser…, (Ö. Aygün Çev.), Cogito, Sayı 88, 20-28.Novalis. (2017). Geceye Övgüler. (A Cemal Çev.), İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları. Primozic, Daniel Thomas (2013). Merleau-Ponty Üzerine. (Z. Z. Esenyel Çev.), Ankara: Sentez Yayıncılık.Semino, Elena ve Jonathan Culpeper (Ed.) (2002). Cognitive Stylistics: Language and Cognition in Text Analysis. Amsterdam/Philadelphia: John Benjamins Publishing Company. (Yazar tarafından çevrilmiştir.)Stockwell, Peter (2002). Cognitive Poetics. London and Newyork: Routledge. (Yazar tarafından çevrilmiştir.)Tsur, Reuven (2000). Picture Poetry, Mannerism, and Sign Relationships. Poetics Today, 21 (4), 751-781. (Yazar tarafından çevrilmiştir.)Tsur, Reuven (2007). Issues In Literary Synesthesia. Style, 47 (1), 30-52. (Yazar tarafından çevrilmiştir.)Tsur, Reuven (2008). Toward A Theory Of Cognitive Poetics. Brighton – Portland: Sussex Academic Press. (Yazar tarafından çevrilmiştir.)Van Campen, Cretien (2010). The Hidden Sense: Synesthesia in Art and Science. Massachusetts: MIT Press. (Yazar tarafından çevrilmiştir.)
Birincil Dil tr
Konular Edebiyat
Yayımlanma Tarihi Aralık 2019
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Orcid: 0000-0003-2328-5427
Yazar: Fulya ÇELİK (Sorumlu Yazar)
Kurum: ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Orcid: 0000-0002-9407-9308
Yazar: Medine SİVRİ (Sorumlu Yazar)

Tarihler

Başvuru Tarihi : 11 Kasım 2019
Kabul Tarihi : 26 Aralık 2019
Yayımlanma Tarihi : 30 Aralık 2019

Bibtex @araştırma makalesi { soylemdergi645294, journal = {Söylem Filoloji Dergisi}, issn = {}, eissn = {2548-0502}, address = {soylemdergi@hotmail.com}, publisher = {Yusuf ÇETİN}, year = {2019}, volume = {4}, pages = {178 - 204}, doi = {}, title = {Duyulardan Duyular Ötesine Uzanan Bir Yolculuk: Novalis Ve Hölderlin’de Fiziksel-Tinsel Evren İlişkisi}, key = {cite}, author = {ÇELİK, Fulya and SİVRİ, Medine} }
APA ÇELİK, F , SİVRİ, M . (2019). Duyulardan Duyular Ötesine Uzanan Bir Yolculuk: Novalis Ve Hölderlin’de Fiziksel-Tinsel Evren İlişkisi. Söylem Filoloji Dergisi , 4 (2) , 178-204 . Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/soylemdergi/issue/51290/645294
MLA ÇELİK, F , SİVRİ, M . "Duyulardan Duyular Ötesine Uzanan Bir Yolculuk: Novalis Ve Hölderlin’de Fiziksel-Tinsel Evren İlişkisi". Söylem Filoloji Dergisi 4 (2019 ): 178-204 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/soylemdergi/issue/51290/645294>
Chicago ÇELİK, F , SİVRİ, M . "Duyulardan Duyular Ötesine Uzanan Bir Yolculuk: Novalis Ve Hölderlin’de Fiziksel-Tinsel Evren İlişkisi". Söylem Filoloji Dergisi 4 (2019 ): 178-204
RIS TY - JOUR T1 - Duyulardan Duyular Ötesine Uzanan Bir Yolculuk: Novalis Ve Hölderlin’de Fiziksel-Tinsel Evren İlişkisi AU - Fulya ÇELİK , Medine SİVRİ Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - DO - T2 - Söylem Filoloji Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 178 EP - 204 VL - 4 IS - 2 SN - -2548-0502 M3 - UR - Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Söylem Filoloji Dergisi Duyulardan Duyular Ötesine Uzanan Bir Yolculuk: Novalis Ve Hölderlin’de Fiziksel-Tinsel Evren İlişkisi %A Fulya ÇELİK , Medine SİVRİ %T Duyulardan Duyular Ötesine Uzanan Bir Yolculuk: Novalis Ve Hölderlin’de Fiziksel-Tinsel Evren İlişkisi %D 2019 %J Söylem Filoloji Dergisi %P -2548-0502 %V 4 %N 2 %R %U
ISNAD ÇELİK, Fulya , SİVRİ, Medine . "Duyulardan Duyular Ötesine Uzanan Bir Yolculuk: Novalis Ve Hölderlin’de Fiziksel-Tinsel Evren İlişkisi". Söylem Filoloji Dergisi 4 / 2 (Aralık 2020): 178-204 .
AMA ÇELİK F , SİVRİ M . Duyulardan Duyular Ötesine Uzanan Bir Yolculuk: Novalis Ve Hölderlin’de Fiziksel-Tinsel Evren İlişkisi. SFD. 2019; 4(2): 178-204.
Vancouver ÇELİK F , SİVRİ M . Duyulardan Duyular Ötesine Uzanan Bir Yolculuk: Novalis Ve Hölderlin’de Fiziksel-Tinsel Evren İlişkisi. Söylem Filoloji Dergisi. 2019; 4(2): 204-178.