TAEKWONDO ANTRENÖRLERİNİN İŞ DOYUMU VE TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ

Öz

Bu çalışma, taekwondo antrenörlerinin iş doyumu ve tükenmişlik düzeylerini incelemek amacı ile yapılmıştır. Çalışmada 101 kadın ve 100 erkek olmak üzere toplam 201 antrenör yer almıştır. Türk taekwondo antrenörü yer almıştır. Katılımcılar Baycan (1985) tarafından adaptasyonu yapılan “Minnesota İş Doyum Ölçeği” (MİDÖ) ve yine adaptasyonu Ergin (1992) tarafından gerçekleştirilen “Maslach Tükenmişlik Ölçeği”ni (MTÖ) cevaplamışlardır. Parametrik testlerin varsayımlarının karşılanmasından sonra, verilerin analizi için t-testi, ANOVA ve Pearson korelasyon analizleri kullanılmıştır. Bağımsız örneklemler için yapılan t-testi analizi sonuçları iş doyumu ve tükenmişlik düzeyleri için kadın ve erkek katılımcıların ortalama puanları arasında anlamlı farklılık olmadığını göstermiştir. Katılımcıların eğitim durumu değişkeni ANOVA analizi sonuçlarına göre, “MİDÖ”nün “Dışsal Doyum” ile “Genel Doyum”, “MTÖ”nün “Duygusal Tükenmişlik” ile “Kişisel Başarıda Düşme” alt boyutlarında istatistiksel olarak anlamlı farklılığa rastlanmıştır. “MİDÖ”nün tüm alt boyutlarında lisansüstü eğitim alan antrenörlerin ortalama puanları diğerlerine göre yüksektir. Buna ek olarak “MTÖ”nün tüm alt boyutlarında lisansüstü eğitim alan antrenörlerin ortalama puanları diğerlerine göre düşüktür. Antrenörlerin sporcu sayısı değişkenine göre, “MTÖ”nün “Duyarsızlaşma” ile “Kişisel Başarıda Düşme” alt boyutlarında istatistiksel olarak anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Bununla birlikte “MİDÖ” ile “MTÖ”nün tüm alt boyutları arasında negatif ve anlamlı ilişki vardır. Sonuç olarak, eğitim düzeyi daha yüksek olan antrenörlerin iş doyumlarında artış gözlemlendiği, tükenmişlik düzeylerinde ise azalma olduğu söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

• Antrenör,iş doyumu,taekwondo,tükenmişlik

Kaynakça

1. Adiloğulları GE, Gencay S. (2016): Beden eğitimi v spor öğretmenlerinin duygusal zeka ile mesleki tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. International Journal of Sports, Exercise and Training Science, 2(1), 8-21.
2. Akı CB. (2014): Ticari Spor İşletmelerinde ve Belediyeye Ait Spor Tesislerinde Çalışan Antrenörlerin Tükenmişlik Durumunun Karşılaştırılması (İstanbul’daki Fitness İşletmeleri ve Spor A.Ş. Örneği). Bahçeşehir Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
3. Akpınar S, Kuru E. (2011): Spor federasyonlarında çalışanların iş doyum düzeyleri üzerine bir araştırma. Akademik Bakış Dergisi, 24, 1-11.
4. Algün Doğu G, Doğan İ. (2017). Halkoyunları hakemlerinin tükenmişlik düzeyleri ile iş doyumları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Akademik Bakış Dergisi, 62, 138-145.
5. Al-Haliq M, Altahayneh ZL, Oudat M. (2014). Levels of burnout among sports referees in Jordan. Journal of Physical Education and Sport, 14(1), 47-51.
6. Aslan E, Erbay E. (2017). Ankara aile ve sosyal politikalar bakanlığına bağlı çocuk evlerinde çalışan bakım elamanları ve çocuk evi sorumlularının iş doyumu ve tükenmişlik düzeyleri. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 535-556.
7. Baycan FA. (1985). Farklı Gruplarda Çalışan Kişilerde İş Doyumunun Bazı Yönlerinin Analizi. Boğaziçi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Bilim Uzmanlığı Tezi, İstanbul.
8. Chiu W, Cho NH, Won D. (2014). The effects of internal marketing on job satisfaction and organizational commitment in Taipei sports centers, Journal of Global Scholars of Marketing Science, 24(2), 206-222.

9. Curran T, Appleton PR, Hill AP, Hall, H.K. (2013). The mediating role of psychological need satisfaction in relationships between types of passion for sport and athlete burnout, Journal of Sports Sciences, 31(6), 597-606.
10. Çavuşoğu G, Ünver Ş, Doğan E. (2015). Spor bilimleri fakültesi öğretim elemanları ile diğer fakülte öğretim elemanlarının tükenmişlik düzeylerinin karşılaştırılması. Spor Yönetimi ve Bilgi Teknolojileri Dergisi, 10(1), 4-13.
11. Davis K. (1982). İşletmelerde İnsan Davranışı: Örgütsel Davranış. İstanbul: İstanbul Matbaası.
12. DiFiori JP, Benjamin HJ, Brenner JS, (2014). Overuse injuries and burnout in youth sports: a position from the american medical society for sports medicine. Br J Sports Med., 48, 287-288.
13. Eğinli AT. (2009). Çalışanlarda iş doyumu: Kamu ve özel sektör çalışanlarının iş doyumuna yönelik bir araştırma. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 23(3), 35-52.
14. Ergin C. (1992). Doktor ve hemşirelerde tükenmişlik ve Maslach Tükenmişlik Ölçeğinin uyarlanması, VII. Ulusal Psikoloji Kongresi, Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
15. Ertürk E, Keçecioğlu T. (2012). Çalışanların iş doyumları ile mesleki tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişkiler: Öğretmenler üzerine bir uygulama. Ege Akademik Bakış, 12(1), 39-52.
16. Etzion D. (1987): Burnout: The hidden agenda of human distress (Working Paper No. 930/87). Tel Aviv: Tel Aviv University.
17. Fidan Y, Ercan S, Yılmazer A, (2016). Cinsiyetin iş doyumu üzerindeki etkisi:Kamu çalışanları üzerinde bir araştırma. Business & Management Studies: An International Journal, 4(1), 110-124.
18. Gürer B, Yıldız ME, Esentaş M. (2014). Spor aktiviteleri ile ilkokul öğretmenlerinin mesleki iş doyumu üzerine bir araştırma. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 2(7), 556-565.
19. Güveli H, Anuk D, Oflaz S, (2015). Oncology stafff: burnout, job satisfaction and coping with stress. Psycho-Oncology, 24, 926-931.
20. Ilkım TY, Güllü M. (2016). Investigation of the job satisfaction and burnout levels of the wrestling referees according to various factors in Turkey. Journal of Human Sciences, 13(2), 3469-3481.
21. Kargün M, Albay F, Cenikli A, (2012). Türk futbol hakemlerinin iş doyumu ve mesleki tükenmişlik düzeylerinin incelenmesi. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi, 3(2), 30-38.
22. Kış A. (2013): İl eğitim denetmenlerinin iş doyumu. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 14(3), 1-17.
23. Kim S. (2017). Perceived organizational support as a mediator between distributive justice and sports referees’ job satisfaction and career commitment. Annals of Leisure Research, 20(2), 169-187.
24. Lanham ME, Rye MS, Rimsky LS, (2012). How gratitude relates to burnout and job satisfaction in mental health professionals. Journal of Mental Health Counseling, 34(4), 341-354.
25. Lee YH, Chelladurai P. (2017). Emotional intelligence, emotional labor, coach burnout, job satisfaction, and turnover intention in sport leadership, European Sport Management Quarterly, 1-20.
26. Lonsdale C, Hodge K. (2011). Temporal ordering of motivational quality and athlete burnout in elite sport. Med. Sci. Sports Exerc., 43(5), 913–921.
27. Maslach C, Jackson SE. (1981). The measurement of experienced burnout. Journal of Occupational Behavior, (2), 99-113.
28. Odabaş Özgür B, Özgür T, Öztürk A, (2016). Boks antrenörlerinin mesleki ve iş doyum düzeylerinin incelenmesi. İ.Ü. Spor Bilimleri Dergisi, 6(3), 1303-1414.
29. Pelit E, Öztürk Y. (2010). Otel işletmeleri işgörenlerinin iş doyum düzeyleri: Sayfiye ve şehir otel işletmeleri işgörenleri üzerinde bir araştırma. İşletme Araştırmaları Dergisi, 2(1), 43-72.
30. Rocchi M, Camiré M. (2018). The contribution of extracurricular coaching on high school teachers’ job satisfaction, Educational Psychology, 38(3), 305-324.
31. Saatoğlu Akıllı M, Karagün E. (2014). Spor kulübü yöneticilerinin tükenmişlik düzeylerinin incelenmesi. Nigde University Journal of Physical Education And Sport Sciences, 8(1), 49-59.
32. Şirin Y, Döşyılmaz E. (2017). Türkiye süper lig futbol hakemlerinin iş doyumu ve tükenmişlik düzeylerinin incelenmesi. Niğde Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 11(1), 87-96.
33. Tuna M, Çimen Z. (2013). Ankara’da görev yapan beden eğitimi öğretmenlerinin tükenmişlik düzeylerinin incelenmesi. Pamukkale Journal of Sport Sciences, 4(2), 60-78.
34. Türkçapar Ü. (2012). Beden eğitimi öğretmenlerinin farklı değişkenler açısından iş doyum düzeylerinin incelenmesi. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 32(2), 331-346.
35. Weiss D.J., Dawis R.V., England G.W. (1967). Manual for the Minnesota Satisfaction Questionnaire. Vol.22, Minnesota Studies in Vocational Rehabilitation, Minneapolis: University of Minnesota, Industrial Relations Center.
36. Young S.J., Sturts J.R., Ross C.M., Kim, K.T. (2013). Generational differences and job satisfaction in leisure services, Managing Leisure, 18(2), 152-170.