HEMSBALL, YÜZME VE ORYANTİRİNG ANTRENÖRLERİNİN DUYGUSAL ZEKÂ DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ

Öz

Araştırmada hemsball, oryantiring ve yüzme spor dallarında ki antrenörlerin duygusal zekâ düzeyleri ile ilgili durum tespiti yapmak ve duygusal zekâ düzeylerinin bazı değişkenler ile ilişkisini ortaya koymak amaçlanmıştır. Araştırmada, mevcut durumu ortaya çıkartmayı amaçlayan betimsel ve ilişkisel taramaya yönelik bir yöntem kullanılmıştır. Araştırmanın evreni, bağımsız spor federasyonlardan alınmış antrenörlük belgesine sahip İstanbul ilinde antrenörlük yapan antrenörler oluşturmaktadır. Çalışmaya kolayda örneklem yöntemi kullanılarak gönüllülük esasına göre seçilen 132 antrenör katılmıştır. Veri toplama araçları olarak kişisel bilgi formu ve Asıl Form Schutte Duygusal Zekâ Testinden (SDZT-33-Tr) yararlanılmıştır. Verilerin analizinde normallik testi, aritmetik ortalama, standart sapma, standart hata, t-testi, tek yönlü varyans analizi ve Tamhane’s T2 çoklu karşılaştırma analizi test yöntemleri kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda antrenörlerin cinsiyet, medeni durum, eğitim durumu, eğitim aldıkları okul, spor branşı ve gelir durumları üzerinde yapılan analizler sonucunda anlamlı bir fark bulunamamış, sadece yaş değişkeninin (p<0.021) duygusal zekâ üzerinde anlamlı bir farklılık olduğu ve bu farkın nereden geldiğini tespit edebilmek için yapılan çoklu karşılaştırma analizi sonucunda farkın 18-23 yaş (p<0.009) ile 36 yaş üzerindeki antrenörler (p<0.009) arasında olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Duygusal zekâ
• Antrenör
• hemsball
• yüzme
• oryantiring

INVESTIGATION OF THE EMOTIONAL INTELLIGENCE LEVELS OF HEMSBALL, SWIMMING AND ORIENTIRING TRAINERS

Abstract

In the study, it was aimed to determine the emotional intelligence levels of the trainers in hemsball, orienteering and swimming sports branches and to reveal the relationship between emotional intelligence levels and some variables. In the research, a method for descriptive and relational scanning aimed at revealing the current situation was used. The universe of the research consists of the trainers who work as coaches in Istanbul, who have a coaching certificate from independent sports federations. 132 coaches selected on a voluntary basis using the convenience sampling method participated in the study. Personal information form and Original Form Schutte Emotional Intelligence Test (SDZT-33-Tr) were used as data collection tools. In the analysis of the data, normality test, arithmetic mean, standard deviation, standard error, t-test, one-way analysis of variance and Tamhane's T2 multiple comparison analysis test methods were used. As a result of the study, no significant difference was found as a result of the analysis performed on the gender, marital status, educational status, school they received education, sports branch and income status of the trainers, only the age variable (p <0.021) was found to be a significant difference on emotional intelligence. As a result of the multiple comparison analysis performed to determine where this difference came from, it was determined that the difference was between trainers aged 18-23 (p <0.009) and those over 36 years old (p <0.009).

Kaynakça

1. Acar, F. (2002). Duygusal zekâ ve liderlik. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12, 53-68.
2. Adiloğulları, İ., Görgülü, R. (2015). Sporda duygusal zekâ envanterinin uyarlama çalışması. Uluslararası Spor, Egzersiz ve Antrenman Bilimi Dergisi, 1(2), 83-94.
3. Adiloğulları, G., E. (2016). Beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin duygusal zekâ ile mesleki tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Uluslararası Spor, Egzersiz ve Antrenman Bilimi Dergisi, 2(1), 8-21.
4. Adiloğulları, İ., Görgülü, R., Şenel, E. (2019). Duygusal olarak zeki futbol antrenörü daha etkili iletişim becerileri gösterir mi? Uluslararası Spor, Egzersiz ve Antrenman Bilimi Dergisi, 5(1), 46-57.
5. Aksın, K. (2008). Oryantiring Sporunda Kent İçi Organizasyonlar Üzerine Bir İnceleme. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü.
6. Akyol, P. (2019). Farklı fakültelerdeki öğrencilerin iletişim becerilerinin karşılaştırılması. Spor Eğitim Dergisi, 3(3), 71-77.
7. Balcı, S., Yılmaz, M., Kalkan. M., Odacı, H. (2003). Yönetici adaylarının duygusal zekâ ve iş doyumu düzeylerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi. VII. Ulusal Psikolojik Danışma ve Rehberlik Kongresi Bildiri Özet Kitapçığı. 44.
8. Baş, A. U., Soylu, Y. (2016). Pozitif duyguların psikolojik danışman adaylarının entelektüel becerileri ve mutluluk düzeylerine etkisi. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi, 8(2), 264-270.

9. Biçer, T. (2006). Şampiyonluğun Psikolojisi. Beyaz Yayınları, İstanbul.
10. Biçer, T. (2014). NLP Kişisel Liderlik. Beyaz Yayınları, İstanbul.
11. Buğdaycı, K. (2018). Antrenörlerin İletişim Becerileri ile Öz Yeterliliklerinin İncelenmesi. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Konya: Selçuk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü.
12. Dağ, A., Sarı, İ. (2019). Duygusal zekâ ve sporcularda duygusal zekâ kullanımı. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 8(1), 183-200.
13. Deniz, M. E., Yılmaz, E. (2004). Üniversite Öğrencilerinin duygusal zekâ yetenekleri ve yaşam doyumları arasındaki ilişki. XIII. Ulusal Eğitim Bilimleri Kurultayı.
14. Doğan, S., Demiral, Ö. (2007). Kurumların başarısında duygusal zekânın rolü ve önemi. Celal Bayar Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi Yönetim ve Ekonomi, 14(1), 209-230.
15. Doğan, S., Oğuzhan, Y. (2015). Çalışanların duygusal zekâ düzeylerinin işten ayrılma niyetlerine etkisi üzerine bir çalışma. Niğde Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 8(2), 1-12.
16. Eysenck, H. (Ed). (1985). A model for intelligence. Berlus: Springer-Verlag.
17. Goleman, D. (1998). Emotional Intelligence (Why it can matter more than IQ). Duygusal zekâ neden ıq’dan önemlidir? Varlık Yayınları, İstanbul.
18. Guilford, J. (1967). The Nature of Human Intelligence. New York: McGraw-Hill.
19. Hatipoğlu, Z., Akduman, G. (2018). Mutluluk ve işe ilişkin duyuşsal iyilik algısına yönelik ülkeler bazında karşılaştırmalı bir araştırma. Sosyal Bilimler Araştırma Dergisi, 7(3), 154-172.
20. Işık, M. (2016). Zihinsel engelli çocuklarda hemsball oyun becerilerinin motor yeterlik sonuçlarına etkisi. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Ankara: Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü.
21. Karademir, T., Döşyılmaz, E., Çoban, B., Kafkas, M. E. (2010). Beden eğitimi ve spor bölümü özel yetenek sınavına katılan öğrencilerde benlik saygısı ve duygusal zekâ. Kastamonu Eğitim Dergisi.
22. Karasar, N. (2006). Bilimsel Araştırma Yöntemi. Nobel Yayın Dağıtım, Ankara.
23. Karakaş, S. A., Küçükoğlu, S. (2011). Bir eğitim hastanesinde çalışan hemşirelerin duygusal zekâ düzeyleri. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 14(3), 8-13.
24. Kayışoğlu, N. B., Doğan, İ., Çetin, M. (2014). Gençlik kampı lider adaylarının duygusal zekâ düzeyleri ve iletişim becerilerinin incelenmesi. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 12(1), 43-50.
25. Keser, A. (2018). İşte mutluluk araştırması. Paradoks ekonomi. Sosyoloji ve Politika Dergisi.,14(1), 43-57.
26. Korkmaz, A., K. (2018). Duygusal Zekânın Örgütsel Bağlılık Üzerine Etkisinin İncelenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: Bahçeşehir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
27. Kopp, A., Jekauc, D. (2018). The influence of emotional intelligence on performance in competitive sports: A Meta-Analytical Investigation. Sports, 6(4), 175.
28. Köse, E. (2019). Çalışanların duygusal zekâ düzeyleri ile tükenmişlik algıları arasındaki ilişkinin araştırılması. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 35, 193-212.
29. Kulualp, H., G., Erol, S. (2017). Mikro açıdan turizm sektörü yöneticilerinin duygusal zekâ düzeylerini etkileyen demografik değişkenler. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi. Özel sayı, 120-130.
30. Kuşaklı, B., Y., Bahçecik, N. (2012). Yönetici hemşirelerin duygusal zekâ yetenekleri ve liderlik davranışları. İstanbul Üniversitesi Florence Nightingale Hemşirelik Dergisi, 20(2), 112-119.
31. Laborde, S., Brüll, A., Weber, J., Anders, L. S. (2011). Trait emotional intelligence in sports: a protective role against stress through heart rate variability? Personality and Individual Differences, 51, 23–27.
32. Landy, F. (2006). The long, frustrating and fruitless search for social intelligence: A cautionary late. In K. Murphy (Ed) A Critique of Emotional Intelligence. Maliwah NJ: Erlbaum, 81-123
33. Nideffer, R., M. (1990) Using the test of attentional and interpersonal style with athletes. In, Australian Sport Psychology: The Eighties. Bond, J., Gross, J. (Eds). Australian Institute for Sport, Canberra, 149-160.
34. Özdemir, M., Dilekmen, M. (2017). Eğitim fakültesi öğrencilerinin duygusal zekâlarının anne-baba tutumu, akademik başarı ve cinsiyet değişkenleri açısından incelenmesi. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21(4), 1655-1671.
35. Özdinç, Ö., Bilir, F., P. (2016). Üst düzey spor örgüt yöneticilerinin duygusal zekâ özelliklerini belirlemeye yönelik bir çalışma. Spor Bilimleri Dergisi, 27(1), 27-39.
36. Petrides, K. V., Furnham, A. (2001). Trait emotional intelligence: Psychometric investigation with reference to established trait taxonomies. European Journal of Personality, 15, 425 – 448.
37. Petrides, K. V., Furnham, A. (2003). Trait emotional intelligence: Behavioural validation in two studies of emotion recognition and reactivity to mood induction. European Journal of Personality, 17, 39-57.
38. Petrides, K. V., Furnham, A. (2006). The role of trait emotional intelligence in a genderspecific model of organisational variables. Journal of Applied Social Psychology, 36, 552-569.
39. Sarıkabak, M., Eyuboğlu, E., Ayrancı, M. (2018). Bocce (Petank) sporcularının duygusal zekâ düzeylerinin, akademik erteleme davranışları üzerine etkisinin incelenmesi. Uluslararası Kültürel ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 4(1), 163-177.
40. Schuttle, N. S., Malouff, J. M., Bobik, C., Coston, T. D., Greeson, C., Jedlicka, C. (2001). emotional intelligence and interpersonal relations. The Journal of Social Psychology, 141(4), 523-536.
41. Serter, K., Biçer, T. (2019). Yerel yönetimler ve Gençlik Hizmetleri Spor Müdürlüğü’nde görev yapan spor yöneticilerinin duygusal zekâ düzeyleri ile mutlulukları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Avrasya Spor Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 4(2), 66-82.
42. Sever, O., Gönülateş, S., Bayraktar, A., Zorba, E., Gerek, Z., İpekoğlu, G. (2016). The effect of 8-week hemsball training on balance, reactive agility and lower extremity strength. Turkish Journal of Sport and Exercise, 18(3), 78-83.
43. Sukys, S., Tilindienė, I., Cesnaitiene, V. J., Kreivyte, R. (2019). Does emotional intelligence predict athletes’ motivation to participate in sports? Perceptual and Motor Skills, 126(2), 305-322.
44. Sunay, H. (1998). Spor eğitimi altyapısında beden eğitimi öğretmeni ve antrenörün önemi. Gazi Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 3(2), 43-50.
45. Şen, H. T., Yılmaz, F. T., Özcan, D., Bahçecik, N. (2013). Kamu hastanelerinde görev yapan başhekim ve başhemşirelerin duygusal zekâ düzeyleri ile etik muhakeme yetenekleri ve etkileyen faktörler. Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi, 10(3), 18-26.
46. Şimşek, Ö. C. (2018). Ankara Gençlik Hizmetleri ve Spor İl Müdürlüğü’nde çalışan antrenörlerin duygusal zekâ düzeylerinin belirlenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü.
47. Taş, M. Y. (2010). Oryantiring sporcuları ile sporcu olmayan bireylerin stresle başa çıkabilme becerileri. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü.
48. Thorndike, E. L. (1920). Intelligence and its use. Harper’s Magazine, 140, 227-235.
49. Topuz, R., Çağlayan, H. S., (2019). Duygusal zekâ ve spor. Sporda yeni akademik çalışmalar. Akademisyen Kitapevi, 183-194.
50. Tuncel, N. (2018). Engelli sporcularla çalışan beden eğitimi öğretmeni ve antrenörlerin duygusal zekâ düzeylerinin incelenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Kahramanmaraş: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü.
51. Tutar, F, Ö. (2018). Yüzme antrenörlerinin sporcularına karşı davranış tarzlarının incelenmesi (Doğu Anadolu örneği). Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü.
52. Watson, M., Kleinert, J. (2017). Control yourself: Physical education teachers’ emotional intelligence has a minor role in pupils’ need satisfaction. Advances in Physical Education, 7, 234-247.
53. Yanar, N. (2017). Tenis, squash ve badminton sporcularında duygusal zekâ düzeylerinin incelenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Bursa: Uludağ Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
54. Yapıcı, F. E. (2019). Hemsball oyun becerilerinin ortaokul öğrencilerinin dikkat düzeylerine etkisi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
55. Yerli, S. (2009). İlk ve ortaöğretim okullarındaki yöneticilerin duygusal zekâ ve problem çözme becerileri arasındaki ilişki. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: Maltepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
56. Yılmaz, İ, Akyel, Y. (2008). Beden eğitimi öğretmen adaylarının empatik eğilim düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 9(3), 27-33.
57. Zorba, E., Gönülateş, S. (2017). Her yaş için spor hemsball. Akademisyen Kitapevi, İstanbul.