Tıp Fakültesi Öğrencilerinde Problemli İnternet Kullanımı ile Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Belirtileri Arasındaki İlişki

Öz

Amaç: Problemli internet kullanımının (PİK) iki ana özelliği internet kullanımı üzerinde kontrol kaybı ve psikolojik, sosyal, akademik veya mesleki alanlarda yarattığı olumsuz sonuçlardır. Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) PİK’e en sık eşlik eden ruhsal bozukluklardan biridir. Hem PİK hem de DEHB semptomlarının akademik performansı ve günlük işleyişi etkileyebileceği göz önüne alındığında, eğitimlerinde ve kariyerlerinde kritik bir aşamada olan tıp fakültesi öğrencileri, bu koşulların olumsuz etkilerine karşı özellikle savunmasız olabilir. Bu doğrultuda çalışmada tıp fakültesi öğrencilerinde DEHB ve PİK belirtileri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Bu kesitsel araştırmada yaş ortalaması 21,5 (SS=1,1) olan 135 tıp fakültesi öğrencisinin verisi analiz edilmiştir. Öğrenciler bilgi formu, Problemli İnternet Kullanımı Ölçeği (PİKÖ) ile Yetişkin Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Kendi Bildirim Ölçeğini (Adult Attention Deficit Hyperactivity Disorder Self-Report Scale, ASRS) doldurmuştur. Bulgular: Bulgular, dikkat eksikliğinin PİKÖ’nün her üç alt ölçeği ile; hiperaktivite / dürtüselliğin ise internetin olumsuz sonuçları ve aşırı kullanımı ile ilişkili olduğunu göstermiştir. İnternette geçirilen süre, PİKÖ ve ASRS ortalama puanları açısından cinsiyetler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. Bununla birlikte erkeklerin çoğunun (%44,0) internette sıklıkla film/video izlediği, kızların çoğunun (%64,7) ise sıklıkla sosyal medya ve sohbet sitelerinde vakit geçirdiği görülmüştür [x2(1) =, p = 0,004]. Regresyon analizinde ise dikkat eksikliği şiddetinin PİKÖ’yü bağımsız olarak yordadığı saptanmıştır (p < 0,001). Sonuç: Tıp Fakültesi öğrencilerinde PİK ve DEHB belirtilerinin pozitif yönde ilişkili olduğu görülmektedir. Bulgularımız doğrultusunda koruyucu ruh sağlığı hizmetleri planlanırken bu belirtilerin birlikte taranmasının faydalı olacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• internet bağımlılığı bozukluğu
• tıp öğrencisi
• dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu

The Relationship Between Problematic Internet Use and Symptoms of Attention Deficit and Hyperactivity Disorder in Medical Faculty Students

Öz

Purpose: The two main features of problematic internet use (PIU) are loss of control over internet use and negative consequences in psychological, social, academic, or professional fields. Attention Deficit Hyperactivity Disorder (ADHD) is one of the most common psychiatric disorders accompanying PIU. When considering that both PIU and ADHD symptoms may affect the academic performance and daily functioning, medical students who are at a critical stage in their education and careers may be particularly vulnerable to the negative effects of these conditions. This study aimed to examine the relationship between ADHD and PIU symptoms in medical school students. Method: In this cross-sectional study, the data of 135 medical school students with a mean age of 21.5 (SD=1.1) were analyzed. Students filled out the information form, the Problematic Internet Use Scale (PIUS), and the Adult Attention Deficit Hyperactivity Disorder Self-Report Scale (ASRS). Results: Findings showed that attention deficit was associated with all three subscales of PIUS and hyperactivity/impulsivity was related to negative consequences and excessive internet use. There is no significant difference between genders in terms of time spent on the internet, and mean scores of PIUS and ASRS; however, it is observed that the majority of males (44.0%) frequently watch films/videos on the internet, while the majority of females (64.7%) spend time on social media and chat websites frequently [x2(1) =, p = 0.004]. In the regression analysis, it was found that the severity of attention deficit predicted PIUS independently (p < 0.001). Conclusion: It is seen that PIU and ADHD symptoms are positively related to medical school students. In line with our findings, it is thought that it would be beneficial to screen these symptoms together when planning preventive mental health services.

Anahtar Kelimeler

• internet addiction disorder
• medical student
• attention deficit hyperactivity disorder

Kaynakça

1. Sánchez-Fernández M, Borda-Mas M, Mora-Merchán J. Problematic internet use by university students and associated predictive factors: A systematic review. Comput Human Behav. 2022;139:107532.
2. Balhara YPS, Doric A, Stevanovic D, Knez R, Singh S, Chowdhury MRR et al. Correlates of Problematic Internet Use among college and university students in eight countries: An international cross-sectional study. Asian J Psychiatr. 2019;45:113-20.
3. Dalbudak E, Evren C, Aldemir S, Taymur I, Evren B, Topcu M. The impact of sensation seeking on the relationship between attention deficit/hyperactivity symptoms and severity of internet addiction risk. Psychiatry Res. 2015;228(1):156-61.
4. Alam SS, Hashim NH, Ahmad M, Well CA, Nor SM, Omar NA. Negative and positive impact of internet addiction on young adults: Empericial study in Malaysia. Intang Cap. 2014;10:620–38.
5. Akin A, Iskender M. Internet addiction and depression, anxiety and stress. International Online Journal of Educational Sciences. 2011;3:138–48.
6. Moreno MA, Jelenchick L, Cox E, Young H, Christakis DA. Problematic internet use among US youth: A systematic review. Arch Pediatr Adolesc Med. 2011;165(9):797-805.
7. Ceyhan AA, Ceyhan E. Loneliness, depression, and computer self-efficacy as predictors of problematic internet use. Cyberpsychol Behav. 2008;11(6):699-701.
8. Iskender M, Akin A. Social self-efficacy, academic locus of control, and internet addiction. Computers & Education. 2010;54(4):1101-6.

9. Özen S, Topcu M. Tıp fakültesi öğrencilerinde akıllı telefon bağımlılığı ile depresyon, obsesyon-kompulsiyon, dürtüsellik, aleksitimi arasındaki ilişki. Bağımlılık Dergisi. 2017;18(1):16-24.
10. Erdoğdu Ceylan E, Tetikçok R, Yıldız Çeltek N. Akıllı telefon kullanan tıp fakültesi öğrencilerinde internet bağımlılığı ve baş ağrısı ilişkisi. Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi. 2021;2(2):42-52.
11. Bozkurt H, Coskun M, Ayaydin H, Adak I, Zoroglu SS. Prevalence and patterns of psychiatric disorders in referred adolescents with internet addiction. Psychiatry and Clinical Neurosciences. 2013;67(5):352-9.
12. Faraone SV, Biederman J, Mick E. The age-dependent decline of attention deficit hyperactivity disorder: A meta-analysis of follow-up studies. Psychol Med. 2006;36:159–65.
13. Tateno M, Teo AR, Shiraishi M, Tayama M, Kawanishi C, Kato TA. Prevalence rate of Internet addiction among Japanese college students: Two cross-sectional studies and reconsideration of cut-off points of Young’s Internet Addiction Test in Japan. Psychiatry and Clinical Neurosciences. 2018;72(9):723-30.
14. Castellanos FX, Tannock R. Neuroscience of attention-deficit/hyperactivity disorder: the search for endophenotypes. Nat Rev Neurosci. 2002;3(8):617-28.
15. Yen CF, Chou WJ, Liu TL, Yang P, Hu HF. The association of internet addiction symptoms with anxiety, depression and self-esteem among adolescents with attention-deficit/hyperactivity disorder. Compr Psychiatry. 2014;55(7):1601-8.
16. Wang B, Yao N, Zhou X, Liu J, Lv Z. The association between attention deficit/hyperactivity disorder and internet addiction: A systematic review and meta-analysis. BMC Psychiatry. 2017;17:260.
17. Dündar C, Karabıçak C. Problematic internet use associated with attention deficit hyperactivity disorder in Turkish College Students. Journal of Clinical Practice and Research. 2022;44(2):143.
18. Ceyhan E, Ceyhan AA, Gürcan A. The validity and reliability of the problematic Internet usage scale. Educational Sciences: Theory & Practice. 2007;7(1):411-6.
19. Doğan S, Öncü B, Varol-Saraçoğlu G, Küçükgöncü G. Erişkin Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu Kendi Bildirim Ölçeği (ASRS-v1.1): Türkçe formunun geçerlilik ve güvenirliği. Anadolu Psikiyatri Derg. 2009;10:77-87.
20. Zhao Y, Jiang Z, Guo S, Wu P, Lu Q, Xu Y et al. Association of symptoms of attention deficit and hyperactivity with problematic internet use among university students in Wuhan, China during the COVID-19 pandemic. Journal of Affective Disorders. 2021; 286:220-7.
21. Hardie E, Tee MY. Excessive internet use: The role of personality, loneliness and social support networks in internet addiction. Australian Journal of Emerging Technologies and Society. 2007;5:33–47.
22. Ceyhan AA, Ceyhan E. Loneliness, depression and computer self-efficacy as predictors of problematic internet use. Cyberpsychol Behav. 2008;11:699–701.
23. Lin X, Gu JY, Guo WJ, Meng YJ, Wang HY, Li XJ et al. The gender-sensitive social risk factors for internet addiction in college undergraduate students. Psychiatry Investig. 2021;18(7):636.
24. Sánchez-Fernández, M., Borda-Mas, M., & Mora-Merchán, J. Problematic internet use by university students and associated predictive factors: A systematic review. Computers in Human Behavior, 2022;139:107532.
25. Baloğlu M, Şahin R, Arpaci I. A review of recent research in problematic internet use: Gender and cultural differences. Current Opinion in Psychology. 2020;36:124-9.
26. Balhara YPS, Doric A, Stevanovic D, Knez R, Singh S, Chowdhury MRR ewt al. Correlates of Problematic Internet Use among college and university students in eight countries: An international cross-sectional study. Asian J Psychiatr. 2019;45:113-20.
27. Dyrbye LN, Thomas MR, Shanafelt TD. Medical student distress: causes, consequences, and proposed solutions. Mayo Clinic Proceedings. 2006;81(12):1562-72.
28. Ibrahim NK, Banjar WM, Al-Ghamdi AM, Al-Raddadi RM, Al-Zahrani JM. Stress and coping strategies among medical students at King Abdulaziz University, Jeddah, Saudi Arabia. Journal of Education and Learning. 2020;9(2):5-27.