Yabancılık Unsuru İçeren Vasiyetnamelerin Şekline Uygulanacak Hukuk

Öz

Vasiyetnameler vasiyetnamenin yapıldığı yerden, tasarruf konusu terekenin bulunduğu yerden veya vasiyetnameyi yapan kişiden kaynaklanan sebeplerle yabancılık unsuru taşıyabilirler. Yabancılık unsuru içeren vasiyetnamelerin şekline uygulanacak hukuka ilişkin kanunlar ihtilafı kuralları Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun (MÖHUK) m. 20/ f. 4’te ve ölüme bağlı tasarrufun bir türü olan vasiyetnamelerin şekline uygulanacak hukuk da Türkiye’nin taraf olduğu 1961 Tarihli Vasiyet Tasarruflarının Biçimi-ne İlişkin Kanun Uyuşmazlıkları Konusundaki La Haye Sözleşmesi’nde dü-zenlenmiştir. Ancak MÖHUK m. 1 / f. 2’ye göre yabancılık unsuru taşıyan vasiyetnamelerin şekline uygulanacak hukukun tespiti konusunda öncelikli olarak Sözleşme’de yer alan kanunlar ihtilafı kurallarının uygulanması gerek-mektedir. Vasiyetnamelerin şekline uygulanacak hukukun tespiti açısından MÖHUK m. 20/ f. 4 ancak Türkiye’nin Sözleşme’ye çekince koyduğu hallerde ve mirasbırakanın Sözleşme’nin yürürlüğe girmesinden önce öldüğü hallerde uygulama alanı bulabilecektir.

Anahtar Kelimeler

• Ölüme bağlı tasarruf
• Vasiyetname
• Vasiyetnamenin şekli
• Vasiyetnamenin şekline uygulanacak hukuk
• 1961 Tarihli Vasiyet Tasarruflarının Biçimine İlişkin Kanun Uyuşmazlıkları Konusundaki La Haye Sözleşmesi

LAW APPLICABLE TO FORM OF WILLS WITH FOREIGN ELEMENT

Abstract

Wills can have a foreign element due to reasons arising from the place where the will is made, the place of the disposable estate or the person who made the will. Conflict of laws rules regarding the law applicable to form of wills with foreign element are laid down in the Turkish Code on Private International Law and International Civil Procedure no. 5718 (the PIL Code) article 20/4 and The Con-vention of 5 October 1961 on the Conflicts of Laws Relating to the Form of Testa-mentary Dispositions. According to article 1/2 of the PIL Code, the conflict of laws rules in the Convention should be applied primarily in determining the law to be applied to the form of wills with foreign elements. In terms of determining the law to be applied to the form of wills article 20/4 of the PIL Code will only be app-licable in cases where Turkey has made reservations to the Convention and in cases where the decedent died before the Convention entered into force.

Keywords

• Testamentary Disposition
• Will
• The Form of Will
• Law Applicable To Form Of Wills
• The Convention of 5 October 1961 on the Conflicts of Laws Relating to the Form of Testamentary Dispositions

Kaynakça

1. ALTIPARMAK, A. K., İngiliz, Avrupa Birliği ve Türk Hukukunda Mirasa Uygulanacak Hukuk, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2017.
2. AKINCI, Ziya, Milletlerarası Özel Hukuk, Vedat Kitapçılık, İstanbul, 2020.
3. BARAN ÇELİK, Neşe, Milletlerarası Unsurlu Ölüme Bağlı Tasarruflara Uygulanacak Hukukun Tayini, Yetkin Yayınları, Ankara, 2010.
4. BERKİ, Osman Fazıl, Kanuni Miras ve Ölüme Bağlı Tasarruflardan Doğan Kanun İhtilafları, Güzel Sanatlar Matbaası, Ankara, 1960.
5. BERKİ, Osman Fazıl, “Türk Devletler Hususi Hukukunda Vasiyet”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 2, Sayı: 1, 1944, s. 175-190.
6. HACI, Can/ TUNA, Ekin, Milletlerarası Özel Hukuk, 4. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara, 2018.
7. CİMCOZ, Sina, “Vasiyetten Doğan Kanun İhtilafları”, İstanbul Barosu Dergisi, Cilt: 49, Sayı: 7-8, 1975, s. 613-666.
8. ÇELİKEL, Aysel / ERDEM, B. Bahadır, Milletlerarası Özel Hukuk, 17. Baskı, Beta Basım, İstanbul, 2021.

9. DOĞANGÜN, Temel, Türk Hukukunda Yabancı Unsurlu Hukuki İşlemlerin Şekline Uygulanacak Hukuk, Yetkin Yayınları, Ankara, 1996.
10. DOĞAN, Vahit, “Miras Hukukundan Doğan Kanunlar İhtilafı”, Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 3, Sayı: 1, 1990, s. 181-214.
11. DOĞAN, Vahit, Milletlerarası Özel Hukuk, 6. Baskı, Savaş Yayınevi, Ankara, 2020.
12. DURAL, Mustafa / ÖZ, Turgut, Miras Hukuku, 17. Baskı, Filiz Kitabevi, İstanbul, 2021.
13. EKŞİ, Nuray, “Yabancılık Unsuru Taşıyan Akitler ve Bu Akitlerin AT Roma Konvansiyonuna Göre Anlamı”, Milletlerarası Hukuk ve Milletlerarası Özel Hukuk Bülteni (MHB), Cilt: 12, Sayı: 1-2, 1992 s. 1-10.
14. EKŞİ, Nuray, Yargıtay Kararları Işığında Milletlerarası Miras Hukuku, Beta Basım, İstanbul, 2013.
15. EKŞİ, Nuray, Milletlerarası Nitelikli Davalara İlişkin Mahkeme Kararları, Arıkan Yayınları, İstanbul, 2007.
16. EREN, Fikret, Türk Medeni Hukukunda Ölüme Bağlı Tasarrufların İptali Davası, Ankara, Yargıçoğlu Matbaası, 1966.
17. EREN Fikret / YÜCER AKTÜRK, İpek, Türk Miras Hukuku, 4. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara, 2021.
18. GÜNGÖR, Gülin, Türk Milletlerarası Özel Hukuku- Kanunlar İhtilafı Hukuku, Milletlerarası Usul Hukuku, Yetkin Yayınları, Ankara, 2021.
19. GÜVEN, Pelin, “Yabancıların Vasiyetname Yapma Ehliyetine, Vasiyetin Şekline ve Esasına Uygulanacak Hukuk ile Bu Kapsamda Yabancı Gerçek Kişilerin Miras Hakkı”, Atatürk Üniversitesi Erzincan Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 10, Sayı: 1-2, 2006, s. 341-360.
20. İMRE, Zahit / ERMAN, Hasan, Miras Hukuku, 14. Baskı, Der Yayınları, İstanbul, 2018.
21. İNAN, Ali Naim / ERTAŞ, Şeref /ALBAŞ, Hakan, İnan Türk Medeni Hukuku Miras Hukuku, 9. Baskı, Bilge Yayıncılık, İzmir, 2015.
22. KILIÇOĞLU, Ahmet M., Miras Hukuku, 10. Baskı, Turhan Kitabevi, Ankara, 2012.
23. KOCAYUSUFPAŞAOĞLU, Necip, Miras Hukuku, 3. Baskı, Filiz Kitabevi, İstanbul, 1987.
24. NOMER, Ergin, Devletler Hususi Hukuku, 23. Baskı, Beta Basım, İstanbul, 2021.
25. OĞUZMAN, M. Kemal, Miras Hukuku, 6. Baskı, Filiz Kitabevi, İstanbul, 1995.
26. OLGAÇ, Furkan, “Yabancılık Unsuru İçeren Resmî Vasiyetnamelere Uygulanacak Hukuk”, Türkiye Adalet Akademisi Dergisi (TAAD), Yıl: 13, Sayı: 49, 2022, s. 53-84.
27. OLGAÇ, Furkan, Resmî Vasiyetnamenin Düzenlenmesi ve Koruma Önlemleri, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2021.
28. ÖZTAN, Bilge, Miras Hukuku (Tablolar ve Örneklerle), 11. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara, 2020.
29. RUHİ, Ahmet Cemal: 27.11.2007 Tarih ve 5718 Sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun (Gerekçeli- Açıklamalı-Yargıtay İçtihatlı), 3. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2009.
30. RUHİ, Canan / RUHİ, Ahmet Cemal, Vasiyetname ve Miras Sözleşmesi, Ankara, Seçkin Yayıncılık, 2017.
31. SEROZAN, Rona / ENGİN, Baki İlkay, Miras Hukuku ve Uygulama Çalışmaları, 6. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2019.
32. ŞANLI, Cemal / ESEN, Emre /ATAMAN FİGANMEŞE, İnci, Milletlerarası Özel Hukuk, 8. Baskı, Beta Basım, İstanbul, 2020.
33. TEKİNALP, Gülören, Milletlerarası Özel Hukuk Bağlama ve Usul Hukuku Kuralları, 13. Baskı, Vedat Kitapçılık, İstanbul, 2020.
34. ULUOCAK, Nihal, Milletlerarası Özel Hukuk Dersleri, Filiz Kitabevi İstanbul, 1999.