ADİ ORTAKLIKTA İTİRAZ HAKKININ SAHİBİ

Öz

Adi ortaklıkta “yönetim, sözleşme veya kararla yalnızca bir veya birden çok ortağa ya da üçüncü bir kişiye bırakılmış olmadıkça, bütün ortaklar ortaklığı yönetme hakkına sahiptir” (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu [TBK] m. 625/1). Yönetim yetkisinin sınırlarını, ortaklığın olağan işleri belirler. Adi ortaklık, “ortakların tümü veya birkaçı tarafından yönetilmekte ise, bunlardan her biri, diğerleri katılmaksızın işlem yapabilir; ancak ortaklığı yönetmeye yetkili olan her ortak, tamamlanmasından önce işleme itiraz etmek suretiyle, bu işlemin yapılmasını engelleyebilir” (TBK m. 625/2). Söz konusu hükümden anlaşılacağı üzere, olağan işler bakımından bireysel yönetim ilkesi benimsenmiş olup, her bir yönetici ortaklığın olağan işlerini diğer yöneticilerin katılımı gerekmeksizin yapabilir. Bu şekilde ortaklığın yönetimi kolaylaşmakla birlikte diğer yönetici ortaklara itiraz hakkı tanınarak yönetim yetkisinin denetiminin sağlanması amaçlanmıştır. Çalışmamızda kullanılmasıyla yönetime ve temsile ilişkin sonuçlar doğuran itiraz hakkının sahibi konusu, öğretideki görüşler ve Yargıtay kararları dikkate alınarak incelenmiş, ulaşılan ve önem arz eden veriler sonuç bölümünde paylaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Adi Ortaklık
• İtiraz Hakkı
• Yönetim Yetkisi
• Yönetici
• Olağan İşler

THE HOLDER OF THE RIGHT TO OBJECT IN AN ORDINARY PARTNERSHIP

Abstract

Unless management is exclusively assigned to one or more partners or a third party through an agreement or decision, all partners in an ordinary partnership have the right to manage the partnership (Article 625/1 of the Turkish Code of Obligations No. 6098). The scope of management authority is determined by the ordinary course of business of the partnership. If the partnership is managed by all or several partners, each managing partner may act independently; however, any partner authorized to manage the partnership may prevent an action from being completed by objecting to it (Article 625/2 of the Turkish Code of Obligations). As understood from this provision, the principle of individual management is adopted for ordinary business matters, allowing each managing partner to conduct ordinary business without requiring the participation of others. While this simplifies management, granting other managing partners the right to object ensures oversight of management authority. This study examines the holder of the right to object, which has significant implications for management and representation, by considering doctrinal views and Court of Cassation decisions. The findings and key insights are presented in the conclusion section.

Keywords

• Ordinary Partnership
• Right to Object
• Management Authority
• Managing Partner
• Ordinary Business

Kaynakça

1. AŞKAN, Cengiz: Adi Şirketin Yönetimi, 1. Basım, Ankara 2003.
2. AYHAN, Rıza/ÇAĞLAR, Hayrettin/ÖZDAMAR, Mehmet: Şirketler Hukuku Genel Esaslar, Güncellenmiş ve Gözden Geçirilmiş 5. Baskı, Ankara 2023.
3. BARLAS, Nami: Adi Ortaklık Temeline Dayalı Sözleşme İlişkileri, 4. Baskı, İstanbul 2016.
4. BİLGİLİ, Fatih: İsviçre ve Alman Hukuku Işığında Türk Ortaklıklar Hukukunda Gizli Ortaklık İlişkileri, 1. Baskı, Ankara 2003.
5. BİNGÖL, Muhammet Emin: “Adi Ortaklıkta İtiraz Hakkı”, Banka ve Ticaret Hukuku Dergisi, C. 38, S. 4, Aralık 2022, s. 695-727.
6. BİNGÖL, Muhammet Emin: Adi Ortaklıkta Pay Kavramı ve Adi Ortaklık Payının Devri, 1. Baskı, İstanbul 2022 (Pay Devri).
7. DERDİMAN, Furkan: Adi Ortaklık Yapısındaki Değişiklikler, 1. Baskı, İstanbul 2022.
8. FELLMANN, Walter/MÜLLER, Karin: Berner Kommentar, Schweizerisches Zivilgesetzbuch, Das Obligationenrecht, Band VI, 2. Abteilung, Die einzelnen Vertragsverhaeltnisse, 8. Teilband: Artikel 530-544 OR, Stämpfli Verlag AG, Bern 2006.

9. FELLMANN, Walter/MÜLLER, Karin: OFK - Orell Füssli Kommentar (Navigator.ch), OR Kommentar Schweizerisches Obligationenrecht, 2. überarbeitete und erweiterte Auflage, Orell Füssli Verlag AG, 2009 (OFK)
10. GEMİCİOĞLU, Bora: Adi Ortaklıkta Yönetim ve Temsil, 1. Baskı, İstanbul 2022.
11. HANDSCHIN, Lukas/VONZUN, Reto: Kommentar zum schweizerischen Zivilrecht, Obligationenrecht, 4. Teil: Die Personengesellschaften, ZK - Zürcher Kommentar Band/Nr. V/4a, Die einfache Gesellschaft, Art. 530-551 OR, Schulthess Juristische Medien AG, Zürich - Basel - Genf 2009.
12. İYİGÜN, Serdar: Adi Ortaklıkta Yönetim ve Temsil, 1. Baskı, Ankara 2024.
13. JÖRG, Florian S.: Personengesellschaftsrecht (Art. 530-619 OR), SHK - Stämpflis Handkommentar, Stämpfli Verlag AG, Bern 2015.
14. JUNG, Peter: CHK - Handkommentar zum Schweizer Privatrecht, Personengesellschaften und Aktiengesellschaft Art. 530–771 OR, 4. Auflage, Schulthess Juristische Medien AG, 2024.
15. KARATAY, Ela: Adi Ortaklıkta Yönetim ve Temsil, 1. Baskı, Ankara 2023.
16. KENDİGELEN, Abuzer/KIRCA, İsmail: Şirketler Hukuku Cilt I, Giriş Adi Şirket Ticaret Şirketleri: Genel Hükümler ve Şahıs Şirketleri, 1. Bası, İstanbul 2021.
17. MÜLLER, Karin: OFK - Orell Füssli Kommentar (Navigator.ch), OR Kommentar zum Schweizerischen Obligationenrecht, 4. aktualisierte und überarbeitete Auflage, Orell Füssli Verlag AG, Zürich 2023.
18. POROY, Reha/TEKİNALP, Ünal/ÇAMOĞLU, Ersin: Ortaklıklar Hukuku I, Güncellenmiş, Yeniden Yazılmış 15. Bası, İstanbul 2021.
19. PULAŞLI, Hasan: Şirketler Hukuku Genel Esaslar, Tamamen Güncellenmiş ve Genişletilmiş 6. Baskı, Ankara 2020.
20. ŞENER, Oruç Hami: Adi Ortaklık, Ankara 2008 (Adi Ortaklık).
21. ŞENER, Oruç Hami: Teorik ve Uygulamalı Ortaklıklar Hukuku Ders Kitabı, Gözden Geçirilmiş 5. Bası, Ankara 2022.
22. TEKBEN, Tuğçe: Vekâlet İlişkilerinde Vekâlet Verenin Talimatı ve Hukuki Sonuçları, 1. Baskı, İstanbul 2021.