5237 SAYILI TÜRK CEZA KANUNU’NDA (TCK) KAZANÇ MÜSADERESİ

Öz

Günümüzde, teknolojik gelişmelerinde etkisi ile farklı suç tipleri ortaya çık-makta ve ekonomik gelir getiren suçları işlemeye yönelik eğilimin arttığı gö-rülmektedir. Özellikle, uyuşturucu imal ve ticareti, dolandırıcılık, hırsızlık, kara para aklama gibi suçların işlenmesi teknolojik imkânlar sayesinde kolay-laşmakta ve suç faillerinin tespiti zorlaşmaktadır. Bu tür suçların işlenmesi ile elde edilen kazançlar değerlenmekte ve zaman içinde büyük bir meblağa dö-nüşmektedir. Bundan dolayı da suç işleyen kişiler bu meblağların elde edilmesi karşısında birkaç yıl cezaevine girmeyi göze almaktadır. Bu durumda, bir kimsenin suç işleme eğilimini arttıran nesnenin ortadan kaldırılması gerek-mektedir. Nitekim hukukçu Benntham’ın da belirttiği gibi, suç işlenmesinin önlenmesi, failinin maruz kaldığı yaptırımın suçtan elde edeceği faydayı aş-masına bağlıdır. Bundan ötürü ekonomik suçlar ile mücadelede devletler, suç-luların en çok zarar verdiği ve suç işlemeyi göze aldıkları nokta olan malvar-lığı üzerinde kanunlarda düzenleme yapmaya eğilim göstermektedirler. Hu-kukumuz açısından malvarlığı üzerinde etkide bulunan kurum ise müsadere-dir. Müsadere kurumu ile suç işleyen kimsenin, suç işleme iradesini güçlendi-ren malvarlığı değeri elinden alınmakta ve suç işlenmesinde caydırıcılık özel-liği taşımaktadır. Çalışmamızda genel olarak müsadere kurumunun tanımı, hukuki niteliği ele alınmış ve ekonomik suçlarla mücadelede etkin bir yaptırım türü olan kazanç müsaderesi kurumunun uygulanma koşulları incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• MÜLKİYET HAKKI
• MÜSADERE
• KAZANÇ MÜSADERESİ
• MADDİ MENFAAT
• KAZANÇ

CONFISCATION OF EARNINGS IN TURKISH PENAL CODE (TCK) NO. 5237.

Öz

Nowadays; by the influence of technological advances, different types of cri-mes are starting to occur, and the tendency to commit crimes that result in economic income is increasing. Especially, crimes such as drug manufacturing and trafficking, fraud, robbery, and money laundering are becoming easier to commit because of technological advances, and it is becoming more difficult to identify the perpetrators of the crimes. The profits obtained by committing such crimes increase in value and result in high assets over time. For this rea-son, people who commit those are willing to run the risk of going to prison for several years in exchange for these amounts. In that sense, the object that inc-reases a person's tendency to commit a crime must be eliminated. As the jurist Bentham stated, preventing a crime depends on the sanction the perpetrator is going to be subject to exceeding the benefit he will gain from the crime. In that sense, in the fight against economic crimes, states tend to make regulations in the laws related to assets, which are the reason that criminals cause the most damage and risk committing crimes.In the case of our law, the institution that manages assets is confiscation. Via the institution of confiscation, the asset value of the person who committed the crime, which strengthens his will to commit the crime, is taken away from him, and it has a deterrent effect towards committing crimes. In this study, the general definition and legal nature of the confiscation institution were discussed, and the conditions for the application of the income confiscation institution, which is an effective type of sanction in the fight against economic crimes, were examined.

Anahtar Kelimeler

• property rights
• confiscation
• confiscation of earnings
• material benefit
• profit

Kaynakça

1. Acar, Hüseyin: “Türk Ceza Hukukunda Müsadere Kurumu”, Yayım-lanmamış Doktora Tezi, Çankaya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara 2019.
2. Adalet Bakanlığı, https://inhak.adalet.gov.tr/Resimler/Dokuman/2312020102044bm_45.pdf (Erişim Tarihi: 02.03.2025).
3. Adalet Bakanlığı, https://inhak.adalet.gov.tr/Resimler/Dokuman/2712020153709141_tur.pdf (Erişim Tarihi: 02.11.2024).
4. Akbulut, Berrin: Ceza Hukuku Genel Hükümler, 3. Baskı, Ankara 2016.
5. Akbulut, Pakize Ezgi: “İyiniyet ve Hukuki Hata Arasındaki İlişki”, Bah-çeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 15, S. 187-188 (2020), s. 221-256.
6. Alduwaisan, Humoud: “Reforming Criminal Confiscation Laws In Kuwait Using Models From Australia And United Kingdom: A Comparative Study On The Possibilities And Limitations In Overcoming The Problem Of The Linkage Requirement Of Con-viction-Based Confiscation In Kuwait”, Doktora Tezi, Flinders University, 2020.
7. Alldridge, Peter/ Mumford, Ann: “Tax Evasion And The Proceeds Of Crime Act 2002”, Legal Studies, V. 25, N. 3, 2005, s. 353-373.
8. Antalya, O. Gökhan: “Eşya Olarak Dijital Veriler: Dijital Eşya”, Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, C. 29, S. 2 2023, s. 1139-1190.

9. Apaydın, Cengiz, “Örgütlü Suçlarda Müsadere ve Kara Paradan Kay-naklanan Kazanç Müsaderesi”, https://www.hukukihaber.net/orgutlu-suclarda-musadere-ve-kara-paradan-kaynaklanan-kazanc-musaderesi, (Erişim Tarihi: 02.03.2025).
10. Arslan, Çetin: “Tefecilik Suçu”, Ankara Barosu Dergisi, C. 26, S. 1, 2014, s. 25-47.
11. Arslan, Mualla Buket Soygüt: “Türk Ceza Hukukunda Müsadere”, Dok-tora Tezi, Galatasaray Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İs-tanbul 2014.
12. Artuç, Mustafa: Hüküm Kurma Sanatı, 10. Baskı, Ankara 2018.
13. Artuk, Mehmet Emin/Gökcen, Ahmet vd., Ceza Hukuku Genel Hüküm-ler: 16. Baskı, Ankara 2022.
14. Aslan, Buğra Han: Kazanç Müsaderesi, 1. Baskı, Ankara 2006.
15. Aygörmez, Gülsün Ayhan: Çevre Ceza Hukuku, 1. Baskı, İstanbul 2021.
16. Bakıcı, Sedat: 5237 Sayılı Yasa Kapsamında Ceza Hukuku Genel Hü-kümleri, Ankara 2007.
17. Baytemir, Erdal: “5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu Kapsamında Rüşvet Suçu”, Türkiye Barolar Birliği Dergisi C. 22, S. 88, 2010, s. 333-388.
18. Centel, Nur/Zafer, Hamide/ Yenerer Çakmut, Özlem: Türk Ceza Huku-kuna Giriş, 11. Baskı, İstanbul 2020.
19. Centel, Nur/Zafer, Hamide: Ceza Muhakemesi Hukuku, 21. Baskı, İs-tanbul 2021.
20. Centel, Nur: ‘Yeni Türk Ceza Yasasında Cezalar Ve Güvenlik Tedbirleri Sistemi’, Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 9, S. 1, 2005, s. 359-368.
21. Çalışkan, Alparslan/Yılmazer, Yakup/Bal, Zeki: Karapara Aklama Terö-rün Finansmanı Ve Suç Gelirleri ile Mücadelede AB Ve Türkiye Yaklaşımı, Ankara 2008.
22. Çavdar, Pelin: “Türk Hukukunda Dürüstlük Ve İyiniyet İlkelerinin Kar-şılığı Olarak İngiliz Hukukunda “Good Faith” İlkesi”, İstanbul Medipol Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 9, S. 1, 2022, s. 163-186.
23. Çınar, Ali Rıza: “Aleyhe Değiştirme Yasağı Kuralı”, Marmara Üniversi-tesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi. Prof. Dr. Nur Centel’ e Armağan, C. 19, S. 2, 2013, s. 603-666.
24. “Değerlendirme”, https://www.tdk.gov.tr (Erişim Tarihi: 10.03.2025).
25. Değirmenci, Olgun: “Ceza Ve Ceza Muhakemesi Hukukunda Mağdur Hakları”, Türkiye Barolar Birliği Dergisi, C. 20, S. 77, 2008, s. 33-86.
26. Demirbaş Timur: Ceza Hukuku Genel Hükümler, 16. Baskı, Ankara 2021.
27. Dönmezer, Sulhi/Erman, Sahir: Nazari ve Tatbiki Ceza Hukuku, C. 3, 14. Baskı, İstanbul 2020.
28. Dülger, İbrahim: Türk Ceza Hukukunda Müsadere, Konya 2009.
29. Dülger, Murat Volkan: Ceza Hukuku Genel Hükümler, 3. Baskı, Ankara 2025.
30. Ergün, Güneş Okuyucu: “Suçta Kullanılmak Üzere Hazırlanan Eşyanın Müsaderesi”, Türkiye Barolar Birliği Dergisi, y. 33, S. 153, 2021, s. 169-185.
31. Ersoy, Uğur/Can, Sibel: “Eşyanın Dosyada Delil Olarak Saklanması Ka-rarı Üzerine Bir İnceleme”, Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, Y. 54, S. 53, 2023, s. 285-310.
32. Ersoy, Uğur: Ceza Muhakemesi Hukuku, 1. Baskı, Ankara 2024.
33. Gallant, M. Michelle/King, Colin: “The Seizure Of Illicit Assets: Patterns Of Civil Forfeiture In Canada And Ireland”, Common Law World Review, V. 42, N. 1, 2013, s. 91-109.
34. Gedik, Doğan: 5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu ve 5271 Sayılı Ceza Mu-hakemesi Kanunu’na göre Müsadere, 2. Baskı, Ankara 2016.
35. Giyik, Abdulbaki: “Eşya Müsaderesinin Olumsuz Koşulu: Eşyanın İyi-niyetli Üçüncü Kişiye Ait Olmaması”, Marmara Üniversitesi Hu-kuk Fakültesi-Hukuk Araştırmaları Dergisi, C. 30, S. 1, 2024, s. 88-132.
36. Güngör, Devrim/Toroslu, Haluk: “Müsadere Ve Hükmün Açıklanması-nın Geri Bırakılması İlişkisi Üzerine Kısa Bir Değerlendirme”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 65, S. 4, 2016, s. 1967-1980.
37. Günler, Kemal: “Türk Ceza Hukukunda Müsadere”, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 18, S. 3-4, 2014, s. 849-876.
38. Hafızoğulları, Zeki/Özen, Muharrem: Türk Ceza Hukuku Genel Hü-kümler, 14. Baskı, Ankara 2022.
39. Hafızoğulları, Zeki: “Emniyet Tedbirleri”, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Fakültesi Dergisi, C. 46, S. 3, 1991, s. 45-58.
40. Hakeri, Hakan: Ceza Hukuku Genel Hükümler, 21. Baskı, Ankara 2024.
41. İçel, Kayıhan: Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 7. Baskı, İstanbul 2023.
42. İslam Ansiklopedisi, “Müsadere", https://www.islamansiklopedisi.org.tr (Erişim Tarihi: 04.03.2025) Karakehya, Hakan: Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 1. Baskı, An-kara 2022.
43. Katoğlu, Tuğrul: “Ceza Hukukunda Suçun Mağduru Kavramının Sınır-ları”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 61, S. 2, 2012, s. 657-694.
44. Katoğlu, Tuğrul: Ceza Normlarının Zaman Yönünden Uygulanması, 1. Baskı, Ankara 2008.
45. Koca, Mahmut/ Üzülmez, İlhan: Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 15. Baskı, Ankara 2022.
46. Koca, Mahmut: “Türk Ceza Hukukunda Müsadere Yaptırımı”, https://blog.lexpera.com.tr/turk-ceza-hukukunda-musadere/ (Eri-şim Tarihi: 15.03.2025).
47. Önder, Ayhan: Ceza Hukuku Dersleri, İstanbul 1992.
48. Özbek, Veli Özer: Ekonomi Ceza Hukuku, 2. Baskı, Ankara 2021.
49. Özdemir, Gençer: “Kripto Paraların Eşya Niteliği”, Süleyman Demirel Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 11, S. 1, 2021, s. 289-306.
50. Özden, Nurten Kübra: “Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararları Işığında Müsadere Ve Mülkiyet Hakkı”, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi Tezi, Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Sosyal Bi-limler Enstitüsü, Ankara 2023.
51. Özden, Nurten Kübra: “Türk Ceza Hukukunda Müsadere”, Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 5, S. 2, 2023, s. 1058-1086.
52. Özen, Mustafa: Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 4. Baskı, Ankara 2021.
53. Özgenç, İzzet: Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 17. Baskı, Ankara 2021.
54. Öztürk, Bahri/Ruhan Erdem, Mustafa: Uygulamalı Ceza Hukuku Ve Emniyet Tedbirleri Hukuku, 21. Baskı, Ankara 2021.
55. Pieth, Mark/Ivory, Radha: Corporate Criminal Liability Emergence, Convergence, And Risk, https://link.springer.com/book/10.1007/978-94-007-0674-3 (Erişim Tarihi: 15.03.2025).
56. Resmi Gazete, Tarih 03.23.2016, Sayı 29662.
57. Sözüer, Adem: “Alman Hukukunda Müsadere Yaptırımı”, İçişleri Ba-kanlığı Emniyet Genel Müdürlüğü Polis Dergisi, Cumhuriyetin 80. Yılına Armağan, S. 36, 2003, s. 397-406.
58. Şen, Ersan: Yeni Türk Ceza Kanunu Yorumu, İstanbul 2006.
59. Tafran, Adem: “Türk Ceza Hukukunda Kazanç Müsaderesi”, Kocaeli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 7, S. 13, 2016, s. 11-31.
60. Taneri, Gökhan: Müsadere, 1. Baskı, Ankara 2013. TBMM, https://www5.tbmm.gov.tr/tutanaklar/KANUNLAR_KARARLAR/kanuntbmmc078/kanuntbmmc078/kanuntbmmc07804136.pdf (Erişim Tarihi: 02.03.2025). Turanboy, Asuman: “Kripto Paraların Ortaya Çıkmaları ve Hukuki Ni-telikleri”. Banka ve Ticaret Hukuku Dergisi, C. 35, S. 3, 2019, s. 47-62. Yazıcı, Uğur: “Şüpheli İşlem Bildirimi Yükümlülüğü Ve İhlali Halinde İlgililerin Ceza Hukuku Sorumluluğu Üzerine Değerlendirme”, Sakarya Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 11, S. 1, 2023, s. 721-767. Yenisey, Feridun/Gottfried Plagemann: Alman Ceza Kanunu Strafge-setzbuch (StGB), 2 Baskı, İstanbul 2015. Yerdelen, Erdal: Müsadere Ve Mülkiyetin Kamuya Geçirilmesi, Ankara 2010.