Markaların Kapsadığı Ürünler Arasındaki Benzerlik İncelemesinde Lisans Uygulamalarının Rolü

Öz

İki marka arasında karıştırılma ihtimali olup olmadığı değerlendirilirken göz önünde tutulan hususlardan biri, bu markaların kapsadığı ürünler arasındaki benzerlik derecesidir. Benzerlik arttıkça karıştırılma ihtimali güçlenebilir. Karıştırılma ihtimali yalnızca uyuşmazlık konusu markaların aynı işletmeye ait sanılması halinde ortaya çıkmaz; markaların birbirleri ile ekonomik bağlantı halinde bulunan işletmelere ait olduğu yanılgısı da karıştırılma ihtimali yaratır. İşletmeler arasında ekonomik bağlantının lisans sözleşmesi aracılığıyla da kurulabileceği dikkate alındığında, değerlendirmeye konu olan ürünler bakımından karşılaşılan yaygın lisans uygulamalarının, ürün benzerliği incelemesinde gözetilecek faktörlerden biri olup olmadığı sorusu akla gelir. Bu çalışmada, salt imaj transferine dayalı lisanslama faaliyetlerinin ürün benzerliği ile ilişkili faktörlerin dışında tutulmasını gerektiği; teknoloji/bilgi transferine dayalı lisans sistemlerinin ise ürün benzerliğini sağlayabilecek nitelikte olduğu açıklanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• karıştırılma tehlikesi
• ürün benzerliği
• marka lisans sözleşmeleri
• imaj transferi
• know-how transferi

The Role of Licensing Practices in the Examination of the Similarity of the Products Covered by the Trademarks

Öz

One of the factors considered in assessing the likelihood of confusion between two trademarks is the degree of similarity between the products covered by those trademarks. The risk of confusion increases the more the products are similar. The likelihood of confusion arises not only when its mistakenly assumed that the trademarks concerned originate from the same undertaking but also when the mistaken assumption relates to the existence of an economic link between the undertakings. Considering that the economic relationship can also be established through the licensing, the question arises whether the licensing practices known for the products subject to evaluation are one of the factors to be considered in the product similarity examination. This study explains that image-related licensing activities must be kept apart from the factors related to the similarity of the products, whereas license systems based on technology/knowledge transfer are capable of ensuring product similarity.

Anahtar Kelimeler

• likelihood of confusion
• product similarity
• trademark licensing agreement
• image transfer
• know-how transfer

Kaynakça

1. ARKAN, Sabih: Marka Hukuku, Ankara 1997. BOZBEL, Savaş: Fikri Mülkiyet Hukuku, İstanbul 2015. ÇAĞLAR, Hayrettin: Marka Hukuku-Temel Esaslar, 2. Baskı, Ankara 2015. ÇOLAK, Uğur: Türk Marka Hukuku, İstanbul 2019. DANGER, Torben: Die rechtsverletzende Benutzungshandlung im Markenrecht – Abschied von der Herkunftsbezogenheit, Köln 2007. EICHHAMMER, Stefan: Die markenmäßige Benutzung, Tübingen 2008. EISENFÜHR, Günther/ SCHENNEN, Detlef: Gemeinschaftsmarkenverordnung, Carl Heymanns Verlag, 3. Aufl., Köln 2010. EKEY, Friedrich L./BENDER, Achim/FUCHS-WISSEMANN, Georg: Heidelberger Kommentar zum Markenrecht, Band 1: Markengesetz und Markenrecht ausgewählter ausländischen Staaten, 3. Aufl., Heidelberg 2015. FEZER, Karl-Heinz: Kommentar zum Markenrecht, zur Pariser Verbandsübereinkunft und zum Madrider Markenabkommen, 4. Aufl., München 2009. GOLDMANN, Michael: “Die mittelbare Verwechslungsgefahr unter dem Gesichtspunkt des Serienzeichens”, GRUR 2012 (Heft 3), s. 234-242. GÜNEŞ, İlhami: Sınai Mülkiyet Kanunu Işığında Uygulamalı Marka Hukuku, Ankara 2018. HACKER, Franz: “Methodenlehre und Gewerblicher Rechtsschutz - dargestellt am Beispiel der markenrechtlichen Verwechslungsgefahr”, GRUR (Heft 7) 2004, s. 537-548. HASSELBLATT, Gordian N.: Münchener Anwaltshandbuch Gewerblicher Rechtsschutz, 5. Aufl., München 2017. INGERL, Reinhard/ROHNKE, Christian: Kommentar zum Markengesetz, 3. Aufl., München 2010. KARAASLAN, Pelin: Verwechslungsschutz von Serienmarken nach dem deutschen Markengesetz, Köln 2016. KÜÇÜKALİ, Canan: Karıştırılma Tehlikesi, Ankara 2009. LANGE, Paul: Kommentar zum Marken- und Kennzeichenrecht, 2. Aufl., München. OĞUZ, Arzu: “Tanınmış Marka ve Tanınmış Marka Ölçütlerinin Uygulanması”, Terazi Hukuk Dergisi, C.13, S.140, 2018, s. 35-48. PASLI, Ali: Marka Hukukunda Ürün Benzerliği, İstanbul 2018. SEIBT, Katrin: “Das europäische Verbraucherleitbild - ein Abschied von der Verwechslungsgefahr als Rechtsfrage?”, GRUR (Heft 6) 2002, s. 465-472. SOSNITZA, Olaf: “Ein weiterer Baustein der Gemeinschafts-Serienmarke - Besprechung von EuGH, Urt. v. 16. 6. 2011 – C-317/10 P – UNI”, GRUR 2011 (Heft 10), s. 867-871. STRÖBELE, Paul/HACKER, Franz: Kommentar zum Markengesetz, 10. Aufl., Köln 2012. ŞENOCAK, Kemal: “Tescilli Markanın Aynısının ve Benzerinin Alan Adı (Domain Name) Olarak Kullanılması Suretiyle Marka Hakkının İhlali” (Domain Name), Banka ve Ticaret Hukuku Dergisi, C. 25, S. 3, 2009, s. 89-141”. ŞENOCAK, Kemal: “Toplumda Tanınmışlık Düzeyine Erişmiş Markanın Farklı Mal veya Hizmetlere İlişkin Korunması- 556 sayılı KHK m. 8/IV” (Tanınmış Marka), Banka ve Ticaret Hukuku Dergisi, C.25, S.2, 2009, s. 133-176. Tekinalp, Ünal: Fikri Mülkiyet Hukuku, 5. Bası, İstanbul 2012. TEPLITZKY, Otto: “Verwechslungsgefahr und Warenähnlichkeit im neuen Markenrecht”, GRUR (Heft 1) 1996, s. 1-5. UZUNALLI, Sevilay: “Marka Hukukunda Malların ve/veya Hizmetlerin Benzerliğinin Tespiti Sorunu”, Prof. Dr. Hamdi Yasaman’a Armağan, İstanbul 2017, s. 675-700. ÜNSAL, Erol: “Ayak Giysileri ile Parfümler Bağlantı Mallar mıdır? Malların Benzerliği Konusunda İlgi Çekici Bir USPTO Temyiz Kurulu Kararı”, IPR Gezgini, Bilgi Notu, https://iprgezgini.org/2014/10/19/ayak-giysileri-ile-parfumler-baglanti-mallar-midir-mallarin-benzerligi-konusunda-ilgi-cekici-bir-uspto-temyiz-kurulu-karari/), E.T: 18.4.2020. YASAMAN, Hamdi: “Tanınmış Marka ile İlgili Sorunlar”, Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C.4, S.1, 2005, s. 209-222. YILDIZ, Burçak: “Mükerrer Markanın Seri Markasının Tescili -SMK m. 5.1.ç ve m. 6.1 Hükümlerine Yargıtay Kararları ile Getirilen İstisna”, Banka ve Ticaret Hukuku Dergisi, C. 34, S.4, 2018, s. 93-119.