Türkiye’de Sosyal ve Çevresel Muhasebe Eğitimi: Üniversitelerin Müfredatına Yönelik Bir İnceleme

Bu çalışma, Türkiye'deki üniversitelerin işletme lisans programlarında sunulan muhasebe eğitiminin sosyal ve çevresel hesap verebilirlik çerçevesindeki yeterliliğini değerlendirmeyi ve ilgili konuların müfredata dahil edilmesinin gerekliliğini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Çalışmada geleneksel muhasebe eğitiminin günümüz iş dünyasının ihtiyaçlarına cevap veremediği yönündeki eleştirilerden yola çıkılarak, devlet ve vakıf üniversitelerinin işletme bölümlerinin müfredatları doküman analizi yöntemiyle sistematik bir şekilde değerlendirilmiş ve sosyal ve çevresel sorumluluğun raporlamasını ele alan dersler incelenmiştir. Araştırma sonuçları, Türkiye'de işletme bölümlerinde sosyal ve çevresel sorumluluğun raporlanmasına yönelik ders sayısının oldukça az olduğunu göstermektedir. Derslerin tamamının seçmeli olarak verildiği tespit edilmiştir. Bu derslerin sınırlı olmasının nedenleri arasında akademisyenler ve öğrencilerin gösterdiği direnç, muhasebe derslerinin zor olarak algılanması ve bu konulara ilişkin eğitim materyallerindeki çeşitlilik eksikliği olabileceği ifade edilmiştir. Çalışma, bu konuların zorunlu derslere entegre edilmesinin, akademisyenlere yönelik mesleki gelişim olanaklarının artırılmasının ve öğrenci farkındalığını artıracak etkinliklerin yaygınlaştırılmasının gerekliliğini vurgulamaktadır. Muhasebe müfredatının, vergi odaklı ve kural temelli yaklaşımların yerine, hesap verebilirlik ve şeffaflığı temel alan modern bir yaklaşımla güncellenmesi gerektiğine dikkat çekilmektedir. Akademi, meslek kuruluşları ve sektör arasında iş birliği eğitim ve uygulama arasındaki boşlukları kapatmak için oldukça önemlidir. Bu yaklaşım hem finansal hem de finansal olmayan sosyal ve çevresel bilgilerin raporlanmasının önemine dair farkındalık oluşturmayı hedeflemektedir.

This study aims to assess the adequacy of accounting education offered in undergraduate business programs at universities in Türkiye within the framework of social and environmental accountability, and to highlight the necessity of integrating these topics into the curriculum. Building on criticisms that traditional accounting education fails to address the needs of today’s business environment, the curricula of business departments at public and foundation universities were systematically evaluated through document analysis, and courses addressing the reporting of social and environmental responsibility were examined. The findings reveal that the number of courses related to social and environmental responsibility reporting in business programs in Türkiye is quite limited. It was also determined that all such courses are offered as electives. Among the possible reasons for the limited number of these courses are resistance from academics and students, the perception that accounting courses are challenging, and the lack of diverse educational materials on these topics. The study emphasizes the need to integrate these subjects into compulsory courses, enhance professional development opportunities for academics, and expand activities to increase student awareness. Furthermore, the study underscores the need to modernize accounting curricula by shifting from tax-oriented, rule-based approaches to ones grounded in accountability and transparency. Collaboration between academia, professional bodies, and industry is highlighted as essential for bridging the gap between education and practice. This approach aims to raise awareness of the importance of reporting both financial and non-financial social and environmental information.