DİNDARLIĞIN KAMU PERSONELİNİN İŞE BAĞLILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: YAPISAL EŞİTLİK MODELİ ÇALIŞMASI

Kamu görevlisinin işe bağlılık seviyesinin sürekli yüksek seviyede tutulması, kamu hizmetlerinin verimliliği açısından son derece önemlidir. İşine saygı gösteren kamu personeli daha kaliteli hizmet üreteceğinden bu bağlılığın güçlendirilmesi kamu menfaatine olacaktır. İşe bağlılığı güçlendiren etkenlerin ortaya çıkarılması kamuda ve özel sektörde örgütsel verimliliği artırma adına önemli bir adımdır. Çalışanların dindarlık seviyesi bu bağlılığı yüksek oranda etkilemesi muhtemel sosyo-kültürel değerlerden biridir. Ülkemizde verimlilik başlığı altında çok sayıda önemli çalışma bulunmasına rağmen dindarlığın tekil olarak etkisini ortaya koyan nicel bir araştırma bulunmamaktadır.Bu çalışmada Dünya Değerler Anketi World Values Survey Association, 2015 adı verilen ve 84 ülkede yaklaşık 45 yıldır uygulanan araştırmanın halka açık verilerini kullanılmıştır. Yapısal eşitlik modeli Structural Equation Modeling-SEM yordamlarıyla kamu çalışanlarının katıldığı bu anketin sonuçları kuramsal dindarlık gizil değişkenini tanımlamak için kullanılmıştır. Dindarlığın inanç ve ibadet gibi iki önemli boyutunu kapsayacak şekilde kavramsallaştırıldığı bu çalışmada, birden fazla bileşen faktör analizi Confirmatory Factor Analysis-CFA yöntemiyle bir araya getirilerek dindarlık gizil değişkeni oluşturulmuştur. Bağımlı değişken olarak belirlenen işe bağlılık değişkeni de yine faktör analizi CFA yoluyla çoklu bileşenlerin bir araya getirilmesiyle oluşturulmuştur. Aynı şekilde işe bağlılık derecesi de tespit edilerek farklı sosyal ve ekonomik faktörlerle beraber dindarlık değişkeninin memurların kamu hizmetine bağlılığı üzerindeki etkisi analiz edilmiştir. Araştırma sonuçları kamu kurumlarında dindarlık ve işe bağlılık arasında pozitif bir ilişkinin mevcut olduğunu desteklemektedir. Sonuçlar cinsiyet, eğitim düzeyi, ekonomik durum, medeni hal ve yaşın dindarlığa göre işe bağlılığı ne yönde ve derecede etkilediğini nicel olarak ortaya koymuştur. Çalışma sonuçlarına göre, oluşturulan dindarlık endeksinde, diğerlerine göre daha fazla dini duygu ve davranışlara sahip kamu personeli işine daha bağlı bir işyeri performansı sergileyecektir. Kamu personelinin dindarlığının hizmete bağlılığına ve dolayısıyla işin kalitesine etkisini ölçen araştırma literatürden değişik dinlerin işe bağlılığa etkisine benzer çıkarımları Türk kamu personeli için de tespit etmiştir. Çalışma çoğunluğun Müslüman olduğu Türkiye’de yapılmıştır, dolayısıyla dinin işe bağlılığı etkilemesi İslam inancı perspektifinden de değerlendirilmelidir. Araştırma yöntemsel ve kuramsal literatüre katkı sağlamıştır.

Work commitment of public officers is one of the most significant components of effectiveness of public service delivery. Strengthening commitment to work will be in favor of the public interest since personnel will serve at better quality once they honor the work ethic. Therefore, it is important to investigate the possible factors strengthening individuals’ work commitment in public and private organizations. Religiosity level of employees is one of the socio-cultural factors affecting this commitment remarkably. Though a number of scientific studies on effectiveness exist in Turkey, there is no empirical studies examining the impact of religiosity on effectiveness. In this study, the data from World Values Survey conducted in 84 countries by World Values Survey Association was used. Results of the survey public employees participated were used to identify the latent religiosity variable. Using Structural Equation Modeling SEM , latent variable of religiosity reflecting indicators of public officers’ religiosity level was developed. Conceptualising religiosity as blief and religious practice, multiple indicators was included in the latent variable of religiosity by using confirmatory factor analysis CFA . Likewise, dependent latent variable of work commitment consisting of multiple indicators was developed. Determining the degree of dedication, the impact of religiosity on work commitment level of public employees was analyzed by taking into account various social and economic factors. Results quantitatively indicated the degree and the direction of influence of gender, education level, economic status, marital status, age and religiosity. The study results supported the hypothesis that there is a positive relationship between religiosity and work commitment. The results demonstrated that public officers with higher level of religiosity are more likely to exhibit higher work commitment. Consistent with the previous studies in the literature, this study identified a positive relationship between