Öğrencilerin Madde Kullanımı Ve Bağımlılığında Etkili Olan Faktörlere Bakışının Demografik Özelliklere Göre İncelenmesi: Çukurova Üniversitesi Örneği

Bu çalışma, Çukurova Üniversitesindeki muhtelif fakültelerde öğrenim gören öğrenciler arasında madde kullanımı ve bağımlılığında etkili olabilecek faktörlere bakışlarının demografik özelliklerine göre farklılık gösterip göstermediğini belirlemeyi amaçlamaktadır. Çukurova Üniversitesi’nde 2015–2016 Eğitim-Öğretim yılında öğrenim gören 24625 öğrenciden, kolayda örnekleme ile seçilen 513 öğrenciye uygulanan anketten eksik ve hatalı birimlerin çıkarılması sonucu kalan 502 birim oluşturmaktadır. Araştırmaya katılan öğrencilerin %47,2’si kadın, % 52,8’i erkektir. Yaş ortalaması ss=2,31, alt-üst=18-32, ortanca=22 22,31’dir. Öğrencilerin % 65,5’i sigara, % 59’u alkol kullanmaktadır. Öğrencilerin %51,2’sinin hem sigara hem de alkol kullanmakta, % 26,7’sinin ne sigara ne de alkol kullanmamaktadır. Araştırmada cinsiyet, yaş, aylık ortalama hane geliri, medeni durum, çalışma durumu değişkenlerinin yanı sıra öğrenim görülen sınıf, öğretim programı, öğrenim görülen fakülte, anne-baba eğitim düzeyi, mevcut durumda ikamet edilen yer, ailenin yapısal durumu birlikte/ayrı yaşama, vefat , çocukluk dönemi ikamet edilen yer değişkenleri de ele alınmıştır. Araştırmada elde edilen bulgular neticesinde madde kullanımı ve bağımlılığında etkili olabilecek faktörlere yönelik aralarında anlamlı farklılık olan değişkenler araştırmaya dâhil edilmiştir. Sonuç olarak, cinsiyet, anne eğitim düzeyi ve baba eğitim düzeyi dışındaki değişkenler arasında anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Erkek öğrencilerin kadınlara göre; ailevi nedenler, hastalıklar, ailenin sosyo-ekonomik düzeyi, fiziki şartlar ve maddeye ulaşılabilirlik faktörlerinde madde kullanımı ve bağımlığında daha etkin olduğu görüşüne sahip oldukları görülmüştür. Anne ve baba eğitimi üniversite olan öğrencilerin araştırmada yer alan önermelere katılım oranlarının daha yüksek olduğu görülmüştür. Araştırmada elde edilen bulgular neticesinde, madde kullanımı ve bağımlılık yaratmada etkili olan faktörler şu şekilde sıralanmaktadır. Bunlar arkadaş grubu, bireyin aile içinde kendisine örnek aldığı rol model, baskıcı aileler, ilgisiz aileler ailevi normlar, aile desteği ve aile içi ilişkiler , psikolojik sorunlar, ailenin ekonomik gücü, fiziksel şartlar ve maddeye her an ulaşabilme rahatlığıdır. Sonuç olarak, öğrencileri madde kullanımına ve bağımlılık yaratmaya iten faktörler karmaşık bir yapıya sahip olsa da bu faktörleri genel olarak ifade edecek olursak arkadaş grubu, aile, kişinin kendisi ve çevreye bağlı etkenler olarak ifade etmek mümkündür.

The objective of this study was to examine the overview of the students over the factors which affect the substance use and addiction in various faculties at Çukurova University in accordance with demographic characteristics. 24625 students studying in various faculties at Çukurova University for the academic year 2015-2016, 513 were selected using the convenience sampling method and 502 valid questionnaires were gathered from the students. Of the students, 47,2% were female, 52,8% were men. Average age was 22,31 years SD=,31,min-max=18-32, mean=22 . Of the students, 65,5% are smokers and 59% are using alcohol. Of the students 51,2% are both smoking and using alcohol, 26,7% are neither using alcohol nor smoking. In this study, variables such as gender, age, monthly average income, marital status, working status have been examined. Besides this, class, daytime-evening education, faculty, parental education, current residence, family structural status live together/separate, dead , childhood residence were included in the study. As a result of the findings emerged from this study, factors having statistically significant difference were included to our study. Consequently, apart from gender and parental education, any significant difference has determined among the variables. Compared to women, men more support the factors like family reasons, diseases, socio-economic level, physical conditions and substance availability were effective about the factors which affect substance use and addiction. Students having parents with university education were found that they support the propositions more significantly than the others. According to the findings of this research, factors affecting substance use and addiction can be categorized as group of friends, seeing family member as a role model, authoritarian families, apathetic families, family norms, family support and intra-family relations , psychological problems, economic potential of the family, physical conditions and substance availability. In conclusion, although factors pushing students to substance use and addiction have a complex structure, in general the factors can be stated as group of friends, family, the person himself/herself and environmental factors