Araştırma Makalesi

‘Bağlam, Nasıl Terim Üretir?’: Osmanlı’daki Türkçe Matematik Terimlerinin Oluşumuna İşlevsel (Bağlamsal) Yaklaşım Temelli Bir Bakış

Sayı: 60 20 Aralık 2023
PDF İndir
TR EN

‘Bağlam, Nasıl Terim Üretir?’: Osmanlı’daki Türkçe Matematik Terimlerinin Oluşumuna İşlevsel (Bağlamsal) Yaklaşım Temelli Bir Bakış

Öz

Bu makalede Osmanlı’daki Türkçe matematik terimleri kültür dilbilimin bir nesnesi olarak düşünülüp terim oluşum süreçleri kavram bilimindeki (semasiology) işlevsel (bağlamsal) yaklaşım (functional (contextual) approach) açısından inceleniyor. İncelemede, kavram ve anlam oluşumları âlim/yazar-öğrenci/muhatap, kaynak dil-hedef dil ilişkilerinden kaynaklı iletişimsel bağlamların bir sonucu olarak tarihsel terim bilimi odağında dil, kültür ve çeviri bilimin ortak ilkesi “dil dünya görüşü” üzerinden değerlendiriliyor. Bunlara ek olarak, Türkçe telif ve tercüme bilim eserlerinin Anadolu’da yazılış sebebi olan muhatap ve hedeflerin doğrudan terim üretimine sebep oldukları savunuluyor. Bu bakımdan makale, kültürün ve iletişimi var eden bağlamların bir terimin oluşumundaki etkisinin biçim bilgisel yöntemlerden daha kuvvetli olduğunu vurgulamaya yönelik bağlamsal analize dayalı kuramsal bir yorum sunuyor.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Almaany. Arapça sözlük. Erişim adresi: https://www.almaany.com/tr/dict/ar-tr/. Erişim tarihi: 21.11.2022.
  2. Alvarez, R.& Vidal, C. (1996). Translating: A political act. Translation Power Subversion, (s. 1‐10). Clevedon: Multilingual Matters Ltd. Erişim adresi: https://mediazioni.sitlec.unibo.it/. Erişim tarihi: 06.10.2022.
  3. Arnold, I.V. (1986). The English word. Manual for colleges and Foreign language schools, Moscow: Vysshaya Shkola.
  4. Aymes, M. (2020). How language change actually took place. Europen Journal of Turkish Studies, 31, 1-28. doi https://doi.org/10.4000/ejts.6914.
  5. Beck, I. L., McKeown, M. G., McCaslin, E.S. (1983). Vocabulary development: All context are not created equal. The Elemantary School Journal, 83(3), 177-181. doi: 10.1086/461307.
  6. Bessé, Bruno de, Nkwenti – Azeh, B. & Sager, J. C. (1997). Glossary of terms of used in terminology. Terminology, Vol. 4/1, John Benjamins Publishing Company. doi: 10.1075/term.4.1.08bes
  7. Bowker L. (2009). Terminology. In: Routledge Encyclopedia of Translation Studies, Second Edition edited by Mona Baker, Gabriela Saldanha. (s. 286 – 290). Adbington: Routledge. doi: 10.4324/9781315678627.
  8. Bunt, H. (1994a). Context and dialogue control. Think Quarterly 3, 19–34. Erişim adresi: https://citeseerx.ist.psu.edu/document? repid=rep1&type=pdf&doi=b529d039e2ab0ebf95a52f8720811c3760de7274. Erişim tarihi: 01.10.2022.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Yeni Türk Dili (Eski Anadolu, Osmanlı, Türkiye Türkçesi)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

18 Aralık 2023

Yayımlanma Tarihi

20 Aralık 2023

Gönderilme Tarihi

23 Ocak 2023

Kabul Tarihi

12 Haziran 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Sayı: 60

Kaynak Göster

APA
Kalafat, Ş. (2023). ‘Bağlam, Nasıl Terim Üretir?’: Osmanlı’daki Türkçe Matematik Terimlerinin Oluşumuna İşlevsel (Bağlamsal) Yaklaşım Temelli Bir Bakış. Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, 60, 267-291. https://doi.org/10.21563/sutad.1405520
AMA
1.Kalafat Ş. ‘Bağlam, Nasıl Terim Üretir?’: Osmanlı’daki Türkçe Matematik Terimlerinin Oluşumuna İşlevsel (Bağlamsal) Yaklaşım Temelli Bir Bakış. SUTAD. 2023;(60):267-291. doi:10.21563/sutad.1405520
Chicago
Kalafat, Şermin. 2023. “‘Bağlam, Nasıl Terim Üretir?’: Osmanlı’daki Türkçe Matematik Terimlerinin Oluşumuna İşlevsel (Bağlamsal) Yaklaşım Temelli Bir Bakış”. Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, sy 60: 267-91. https://doi.org/10.21563/sutad.1405520.
EndNote
Kalafat Ş (01 Aralık 2023) ‘Bağlam, Nasıl Terim Üretir?’: Osmanlı’daki Türkçe Matematik Terimlerinin Oluşumuna İşlevsel (Bağlamsal) Yaklaşım Temelli Bir Bakış. Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi 60 267–291.
IEEE
[1]Ş. Kalafat, “‘Bağlam, Nasıl Terim Üretir?’: Osmanlı’daki Türkçe Matematik Terimlerinin Oluşumuna İşlevsel (Bağlamsal) Yaklaşım Temelli Bir Bakış”, SUTAD, sy 60, ss. 267–291, Ara. 2023, doi: 10.21563/sutad.1405520.
ISNAD
Kalafat, Şermin. “‘Bağlam, Nasıl Terim Üretir?’: Osmanlı’daki Türkçe Matematik Terimlerinin Oluşumuna İşlevsel (Bağlamsal) Yaklaşım Temelli Bir Bakış”. Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi. 60 (01 Aralık 2023): 267-291. https://doi.org/10.21563/sutad.1405520.
JAMA
1.Kalafat Ş. ‘Bağlam, Nasıl Terim Üretir?’: Osmanlı’daki Türkçe Matematik Terimlerinin Oluşumuna İşlevsel (Bağlamsal) Yaklaşım Temelli Bir Bakış. SUTAD. 2023;:267–291.
MLA
Kalafat, Şermin. “‘Bağlam, Nasıl Terim Üretir?’: Osmanlı’daki Türkçe Matematik Terimlerinin Oluşumuna İşlevsel (Bağlamsal) Yaklaşım Temelli Bir Bakış”. Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, sy 60, Aralık 2023, ss. 267-91, doi:10.21563/sutad.1405520.
Vancouver
1.Şermin Kalafat. ‘Bağlam, Nasıl Terim Üretir?’: Osmanlı’daki Türkçe Matematik Terimlerinin Oluşumuna İşlevsel (Bağlamsal) Yaklaşım Temelli Bir Bakış. SUTAD. 01 Aralık 2023;(60):267-91. doi:10.21563/sutad.1405520

Cited By

Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY NC) ile lisanslanmıştır.